ସମାଯାତାତ୍ର ଭୂପାଲ ମାମତ୍ତୁଂ ତଵ ମନ୍ଦିରମ୍
ହେ ରାଜା, ସେ ଏଠାକୁ ଆସି, ମୋତେ ନେଇଯିବା ପାଇଁ ତୁମ ରାଜପାଳିସକୁ ପହଞ୍ଚିଲେ।
ତସ୍ମାଦିମାଂ ପୂଜଯସ୍ଵ ସତ୍କୃତ୍ଯାଗ୍ରଜସଂଯୁତାମ୍
ଏହିଯୋଗୁ, ମୋତେ ଓ ମୋ ଆଗଜଣୀ ଭଉଣୀକୁ ଯଥାଯଥ ଆଦର ସହିତ ସମ୍ମାନ କର।
ଅନେନୈକାସନଗତା ଜାତା ଭର୍ତା ସ ମେ ଭଵତ୍
ଏହିପରି ଏକ ଆସନରେ ବସି, ସେ ମୋ ସ୍ୱାମୀ ହୋଇଯାଇଛନ୍ତି।
ନାନ୍ଯ ଇତ୍ଥଂ ପୁରାଣେଷୁ ଶ୍ରୂଯତେ ହ୍ଯାଗମେଷ୍ଵପି
ଏପରି ଘଟଣା ପୁରାତନ କଥା କିମ୍ବା ଶାସ୍ତ୍ରରେ କେଉଁଠି ମଧ୍ୟ ଶୁଣିବାକୁ ମିଳେନାହିଁ।
ଧର୍ମତ ସ୍ତେନ ମଦ୍ଭର୍ତା ଭଵେଦେଷା ମତିର୍ମମ
ଧର୍ମ ଅନୁଯାୟୀ, ସେ ମୋ ସ୍ୱାମୀ—ମୋର ଏହି ଦୃଢ଼ ବିଶ୍ୱାସ।
ଦେହି ଵିପ୍ରାଯ ମାଂ ତାତ ପିତମନ୍ଯଂ ଵୃଣେ ନ ଚ
ପିତାଜୀ, ମୋତେ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଦିଅ; ମୁଁ ଅନ୍ୟ କାହାକୁ ସ୍ୱାମୀ ଭାବେ ବାଛିନାହିଁ।
ସାଂତ୍ଵଯାମାସ ତନ୍ଵଙ୍ଗୀଂ ରାକ୍ଷସୀଂ ପ୍ରଶ୍ରଯାନତଃ
ସେ ନମ୍ରତା ସହିତ ସେଇ ସୁକୁମାର ଦାନବୀକୁ ସାନ୍ତ୍ୱନା ଦେଲେ।
ଯଦର୍ଥଂ ନିହତଃ କାନ୍ତସ୍ତ୍ଵଯା ପୂର୍ଵତରଃ ସତି
ଯାହା ପାଇଁ ତୁମେ ପୂର୍ବରୁ ତୁମ ପ୍ରିୟଜନଙ୍କୁ ହତ୍ୟା କରିଥିଲେ,
ଇମମିଚ୍ଛତି ଭର୍ତାରଂ ଯୋ ଽଯଂ ଭର୍ତା କୃତସ୍ତ୍ଵଯା
ସେ ଏହି ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କୁ ସ୍ୱାମୀ ଭାବେ ଚାହୁଁଛନ୍ତି, ଯାହାକୁ ତୁମେ ଏବେ ତାଙ୍କ ସ୍ୱାମୀ କରିଛ।
ଅନୁମୋଦଯ ସାହାଯ୍ଯେ ସୁତାଂ ମମ ସୁଲୋଚନେ ପ୍ରତିପନ୍ନେ ତୁ ଵଚସି ରାଜ୍ଞା ତୁଷ୍ଟା ତୁ ରାକ୍ଷସୀ
ହେ ସୁନ୍ଦର ନୟନବତୀ, ମୋ ଝିଅଙ୍କୁ ସାହାଯ୍ୟ କରିବାକୁ ଅନୁମତି ଦିଅ; ରାଜାଙ୍କ କଥା ମାନିବା ପରେ, ସେଇ ଦାନବୀ ପ୍ରସନ୍ନ ହେଲେ।
ସାପତ୍ନଭାଵଂ ତ୍ଯକ୍ତ୍ଵା ତୁ ସୁତାଂ ମେ ପରିପାଲଯ
ପ୍ରତିସ୍ପର୍ଧା ଛାଡ଼ି, ମୋ ଝିଅଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କର।
ପୁରସ୍ଯ ଵିଷଯସ୍ଯାପି ସ୍ଵାମିନୀ ତ୍ଵଂ ନ ସଂଶଯଃ
ତୁମେ ଏହି ସହର ଓ ଦେଶର ମାଲିକା—ଏଥିରେ କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।
ଏତଚ୍ଛ୍ରୁତ୍ତ୍ଵା ତୁ ଵଚନଂ ସୁଦ୍ଯୁମ୍ନସ୍ଯ ନିଶାଚରୀ
ସୁଦ୍ୟୁମ୍ନଙ୍କର ଏହି କଥା ଶୁଣି, ସେ ରାତିରେ ଘୁରୁଥିବା ନାରୀ
ଉଵାଚ ଚ ଧରାପାଲଂ ପ୍ରଦାନାଯ କୃତୋଦ୍ଯମମ୍
ମାଟିର ରକ୍ଷକଙ୍କୁ ଦେବା ପାଇଁ ନିଶ୍ଚୟ କରି, ସେ କଥା କହିଲେ।
ତସ୍ମାଦ୍ଦ୍ଵିତୀଯା ଭାର୍ଯେଯଂ ଭଵତ୍ଵସ୍ଯ ଦ୍ଵିଜନ୍ମନଃ
ଏହିଯୋଗୁ, ଏହି ଜଣେ ମହିଳା ଏହି ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କର ଦ୍ୱିତୀୟ ସ୍ତ୍ରୀ ହେଉ।
ସର୍ଵୈଶ୍ଚ ନାଗରୈଃ ସାର୍ଦ୍ଧଂ ଫାଲ୍ଗୁନେ ଧଵଲେ ଦଲେ
ସମସ୍ତ ନାଗରିକଙ୍କ ସହିତ, ଫାଲଗୁନ ମାସର ଶୁକ୍ଳପକ୍ଷରେ,
ନଟନର୍ତକଯୁକ୍ତେନ ଗୀତଵାଦ୍ଯେନ ଭୂରିଣା
ଅଭିନୟ କଳାକାର ଓ ନୃତ୍ୟକାରଙ୍କ ସହିତ, ଗୀତ ଓ ସଙ୍ଗୀତର ଅଧିକ ରସରେ ଉତ୍ସବ ପାଳନ କରାଯାଉଥିଲା।
ଏଵଂ ପ୍ରକୁର୍ଵତେ ତୁଭ୍ଯଂ ସଦା କ୍ଷେମକରୀ ହ୍ଯହମ୍
ଏଭଳି ଭାବେ, ମୁଁ ସଦା ତୁମର ଭଲରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରେ; ମୁଁ ସଦା ତୁମର ମଙ୍ଗଳ କାମନା କରେ।
ତଚ୍ଛ୍ରୁତ୍ଵା ଵଚନଂ ତସ୍ଯାଃ ସୁଦ୍ଯୁମ୍ନୋ ନୃପତିସ୍ତଦା
ସେ ନାରୀଙ୍କ କଥା ଶୁଣି, ସେ ସମୟରେ ରାଜା ସୁଦ୍ୟୁମ୍ନ ଏହିପରି କାର୍ଯ୍ୟ କଲେ।
ରାଜକନ୍ଯାଂ ଦ୍ଵିଜଶ୍ରେଷ୍ଠ ଗୃହ୍ଯୋକ୍ତଵିଧିନା ଶୁଭାମ୍
ଦ୍ୱିଜ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ନିୟମିତ ରୀତିରେ ଶୁଭ ରାଜକନ୍ୟାକୁ ଗୃହଣ କଲେ।
ରାକ୍ଷସ୍ଯା ଵଚନେନେହ ପରିଣୀଯ ନୃପାତ୍ମଜାମ୍
ରାକ୍ଷସୀଙ୍କର କଥା ଶୁଣି ଏଠାରେ ସେ ରାଜାଙ୍କର କନ୍ୟାଙ୍କୁ ବିବାହ କଲେ।
ଆରୁହ୍ଯ କରିଣୀରୂପାଂ ରାକ୍ଷସୀଂ କ୍ଷଣମାତ୍ରତଃ
ହାତୀ ଆକାର ଧାରଣ କରିଥିବା ରାକ୍ଷସୀଙ୍କୁ ଏକ ମୁହୂର୍ତ୍ତରେ ଚଢ଼ିଲେ।
ଧନରତ୍ନସମାଯୁକ୍ତୋ ଭାର୍ଯାଦ୍ଵଯସମନ୍ଵିତଃ
ଧନ ଓ ରତ୍ନରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ, ଦୁଇଜଣ ଭାର୍ଯ୍ୟା ସହିତ ସେ ଥିଲେ।
ବହୁଶୋ ଭର୍ତ୍ସିତା ରୂକ୍ଷୈର୍ଵଚନୈର୍ମର୍ମଭେଦିଭିଃ
ସେ ବାରମ୍ବାର କଠୋର ଓ ହୃଦୟକୁ ଛୁଇଁଯିବା କଥାରେ ତିରସ୍କୃତ ହେଉଥିଲେ।
ଯସ୍ତ୍ଵଯା ନିର୍ଦ୍ଧନଃ ପୂର୍ଵଂ ପରିତ୍ଯକ୍ତଃ ସୁଦୀନଵତ୍
ଯେଉଁ ଲୋକଙ୍କୁ ତୁମେ ପୂର୍ବରୁ ଦରିଦ୍ର ଓ ଦୁଃଖିତ ଭାବରେ ଛାଡ଼ିଦେଇଥିଲ,
କାନ୍ତାର୍ଜିତାନି ସୁଭଗେ ସ୍ଥିରାଣୀତି ନିଗଦ୍ଯତେ
ହେ ସୁଭାଗ୍ୟବତୀ, ପ୍ରିୟଜନ ଦ୍ୱାରା ଅର୍ଜିତ ଜିନିଷ ସଦା ଟିକି ରହେ ବୋଲି କୁହାଯାଏ।
ଭଵିଷ୍ଯତି ପ୍ରଵେଶୋ ଽପି ଦୁଷ୍କରସ୍ତସ୍ଯ ଵେଶ୍ମନି
ଭବିଷ୍ୟତରେ ସେ ଲୋକ ପାଇଁ ତାଙ୍କର ଘରକୁ ପ୍ରବେଶ କରିବା ମଧ୍ୟ କଷ୍ଟକର ହେବ।
ଭଵିଷ୍ଯତି ଦୁରାଚାରେ ସୁଖଦଂ ନ କଦାଚନ
ଖରାପ ଆଚରଣ ଥିବା ଲୋକ ପାଇଁ କେବେ ମଧ୍ୟ ସୁଖ ମିଳିବ ନାହିଁ।
ତ୍ଵାଂ ସ୍ନେହହୀନଚିତ୍ତସ୍ତୁ ନ କଦାଚିନ୍ମିଲିଷ୍ଯତି
ଯେଉଁ ଲୋକଙ୍କର ହୃଦୟରେ ତୁମ ପାଇଁ ସ୍ନେହ ନାହିଁ, ସେମାନେ କେବେ ମଧ୍ୟ ତୁମ ସହିତ ଏକତ୍ର ହେବେ ନାହିଁ।
ଦଂପକତ୍ଯୋର୍ମିଲନଂ ଲୋକେ ଵୈକଲ୍ଯକରଣଂ ମହତ୍
ଏହି ସଂସାରରେ ପତି-ପତ୍ନୀଙ୍କର ଏକତ୍ରତା ଯଦି ମନମୁହିଁ ଭାବରେ ହୁଏ, ତେବେ ବଡ଼ ଦୁଃଖ ଆଣେ।