ଶ୍ରୀନୃସିଂହୋ ଽସୁରଧ୍ଵଂସୀ ଦେଵଦେଵାଧିଦୈଵତମ୍
ଶ୍ରୀ ନୃସିଂହ, ଯିଏ ଦାନବମାନେଙ୍କୁ ନଶ୍ୱନ କରନ୍ତି, ସେ ଦେବମାନେଙ୍କର ମଧ୍ୟରେ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଦେବତା।
ସଂସାରଵାସନାଧ୍ଵଂସୀ ସ୍ଵର୍ଣାକ୍ଷଭଵନସ୍ଥିତିଃ
ସେ ସଂସାର ଆସକ୍ତିକୁ ନଶ୍ୱନ କରନ୍ତି, ସୁବର୍ଣ୍ଣ ନୟନ ଥିବା ନିବାସରେ ବସନ୍ତି।
ଈଶ୍ଵରଃ କ୍ଷତ୍ରସଂହାରଭ୍ରୂଣହତ୍ଯାଦିକର୍ମକୃତ୍
ଈଶ୍ୱର ଯୋଦ୍ଧାମାନେଙ୍କୁ ନଶ୍ୱନ କରିବା ଓ ଗର୍ଭସ୍ଥ ଶିଶୁ ହତ୍ୟା ଭଳି କାର୍ଯ୍ୟ କରନ୍ତି।
ଲୋକଗ୍ଲାନିକରୋ ଜାତଃ କୁର୍ଵନ୍ଧର୍ମାନୁରୋଧତଃ
ସେ ଲୋକର ଦୁଃଖ ଦୂର କରିବା ପାଇଁ ଜନ୍ମ ନେଇଥିବେ, ଧର୍ମ ଅନୁସାରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରନ୍ତି।
ନାରାଯଣପରୋ ନାରୋ ନରୋ ନରହିତୋ ଽମରଃ
ଯେଉଁ ମଣିଷ ନାରାୟଣଙ୍କୁ ନିଷ୍ଠାରେ ଭଜନ୍ତି, ସେ ସାଧାରଣ ମଣିଷ ନୁହେଁ; ସେ ଲୋକଙ୍କର ଉପକାରୀ ଏବଂ ଅମର ହୁଅନ୍ତି।
ଵେଦବାହ୍ଯାର୍ଥସଂଯୁକ୍ତଶାସ୍ତ୍ରୀ ଵେଦୋପକାର କୃତ୍
ଯିଏ ବେଦ ବାହାର ଅର୍ଥ ଥିବା ଶାସ୍ତ୍ର ପଢ଼ନ୍ତି ଏବଂ ବେଦର ଉପକାର ପାଇଁ କାମ କରନ୍ତି,
ଯେନ ଲୋକୋପକାରାର୍ଥଂ ଵାସିଷ୍ଠଂ ଶାସ୍ତ୍ରମୁତ୍ତମମ୍
ଯିଏ ଲୋକଙ୍କ ଭଲ ପାଇଁ ଉତ୍ତମ ବାସିଷ୍ଠ ଶାସ୍ତ୍ର ରଚନା କରିଥିଲେ,
ଯଃ ସ୍ଵଯଂ ରାମଚନ୍ଦ୍ରସ୍ଯ ଗୁରୁଃ ସର୍ଵେଶ୍ଵରସ୍ଯ ଚ
ଯିଏ ସ୍ୱୟଂ ରାମଚନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଏବଂ ସମସ୍ତଙ୍କ ଠାକୁରଙ୍କ ଗୁରୁ ଥିଲେ,
ଯୋ ଦମିତ୍ଵା ଵିଭୁର୍ଵିନ୍ଧ୍ଯଂ ଵାତାପିଂ ସାଗରଂ ସ୍ଥିତଃ
ଯିଏ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ହୋଇ ବିନ୍ଧ୍ୟ, ବାତାପି ଏବଂ ସାଗରକୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରିଥିଲେ,
ଯୋ ଵିଧିଃ କର୍ମସାକ୍ଷ୍ଯାଦିଵନ୍ଦ୍ଯୋ ମାନ୍ଯଃ ପିତାମହଃ
ଯିଏ ନିୟମ, କର୍ମର ସାକ୍ଷୀ, ପୂଜ୍ୟ ଏବଂ ମାନ୍ୟ, ଏବଂ ପିତାମହ ଅଟୁଟ ଅଛନ୍ତି,
ଯଃ ଶିଵଃ ଶିଵଦଃ ସାକ୍ଷାତ୍ପ୍ରକୃତୀଶଃ ପରାତ୍ପରଃ
ଯିଏ ଶିବ, ଶୁଭ ଦେଇଥିବା, ପ୍ରକୃତିର ଠାକୁର, ସମସ୍ତ ଉପରେ ଉଚ୍ଚତମ,
ତସ୍ମାଦ୍ଦ୍ଵିଜ ସଦାଚାରୋ ନିଷେଵ୍ଯୋ ଵିଧିନା ଵିଧିଃ
ତେଣୁ, ଦ୍ୱିଜ, ଭଲ ଆଚରଣ ଥିବା ମଣିଷକୁ ନିୟମ ଅନୁସାରେ ସେବନ କରିବା ଉଚିତ।
ସ ଶାନ୍ତିମାପ୍ନୁଯାଦଗ୍ର୍ଯାଂ ଧମ୍ଯାମୁଭଯସଂସ୍ଥିତାମ୍
ସେ ଦୁଇ ଜଗତରେ ନିଶ୍ଚଳ ଏବଂ ଉତ୍ତମ ଶାନ୍ତି ପାଉନ୍ତୁ।
ତନ୍ମଯା ସାଧିତୋ ଧର୍ମଃ ସର୍ଵୋତ୍ତମଧନାତ୍ମନା
ଯିଏ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଆତ୍ମସମ୍ପଦରେ ଏକତା ହୋଇ ଧର୍ମ ସ୍ଥାପନ କରିଛନ୍ତି, ସେଇ ଧର୍ମ ସମସ୍ତଠାରୁ ଉତ୍ତମ।
ଯଦା ସମାଗତୋ ଭର୍ତା ମମ କନ୍ଯାଂ ସମାହରନ୍
ଯେତେବେଳେ ପ୍ରଭୁ ଆସି ମୋ ଝିଅକୁ ବିବାହ କରି ନେଲେ,
ମଯା ପୃଷ୍ଟଃ କଥଂ ନାମ କନ୍ଯେଯଂ ସମୁପାହୃତା
ମୁଁ ତାଙ୍କୁ ପଚାରିଲି, 'ଏହି କନ୍ୟା କିପରି ଏଠାକୁ ଆଣାଯାଇଛି?'
ତନ୍ନିଶମ୍ଯାହ ମାଂ ବଦ୍ଧା ସ୍ଵଯଂ ଚାସ୍ଥାନି ଦର୍ଶନାତ୍
ଏହା ଶୁଣି, ସେ ନିଜ ଦୃଢ଼ତା ଏବଂ ଧର୍ମ ଦେଖି, ମୋତେ ଉତ୍ତର ଦେଲେ।
ନ ତେ ତତ୍ତ୍ଵଦୃଶୋ ଜ୍ଞେଯା ନ ସା ଭାର୍ଯା ଵିରୋଧିନୀ
ଯେମାନେ ସତ୍ୟକୁ ଦେଖନ୍ତି, ସେମାନେ ସନ୍ଦେହ କରିବାଯୋଗ୍ୟ ନୁହନ୍ତି; ଏବଂ ଯେଉଁ ଜଣେ ଶ୍ରୀମତୀ ଶତ୍ରୁତା କରନ୍ତି, ସେ ସତ୍ୟ ସ୍ତ୍ରୀ ନୁହେଁ।
ସା ଭାର୍ଯାନ୍ଯା କର୍ମଵଲ୍ଲୀରୂପା ସଂସାରଦାଯୀନୀ
ଅନ୍ୟ ଜଣେ ଶ୍ରୀମତୀ, କର୍ମଲତା ପରି, ସଂସାରରେ ବନ୍ଧନ ଆଣନ୍ତି।
ଅଲୀକଂ ନୈଵ ଵକ୍ତଵ୍ଯଂ ପ୍ରାଣୈଃ କଣ୍ଠଗତୈରପି
ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜୀବନ ଗଳାକୁ ଆସିଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ମିଥ୍ୟା କଥା କହିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ।
ସତ୍ଯେ ସମାସ୍ଥିତୋ ବ୍ରହ୍ମା ସତ୍ଯେ ସନ୍ତଃ ସମାସ୍ଥିତାଃ
ବ୍ରହ୍ମା ସତ୍ୟରେ ଅଟୁଟ ଅଛନ୍ତି; ଭଲ ଲୋକମାନେ ମଧ୍ୟ ସତ୍ୟରେ ଅଟୁଟ ଅଛନ୍ତି।
ସତ୍ଯଂ ବ୍ରୂଯାଦିତି ଵଚୋ ଵେଦାନ୍ତେଷୁ ପ୍ରଗୀଯତେ
'ସତ୍ୟ କହିବା ଉଚିତ' ବୋଲି ବେଦାନ୍ତରେ ପ୍ରଶଂସା କରାଯାଇଛି।
ସତ୍ଯଂ ତୁ ସର୍ଵଦା ଵିପ୍ର ମଙ୍ଗଲଂ ମଙ୍ଗଲପ୍ରଦମ୍
ସତ୍ୟ ସଦା ସମସ୍ତଙ୍କ ପାଇଁ ଭଲ ଏବଂ ଭଲ ଫଳ ଦେଇଥାଏ।
ସ୍ତ୍ରୀଷୁ ସତ୍ଯଂ ନ ଵକ୍ତଵ୍ଯଂ ତତ୍ରାପି ଶୃଣୁ କାରଣମ୍
ମହିଳାମାନଙ୍କୁ ସତ୍ୟ କହିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ; ଏହାର କାରଣ ଶୁଣ।
ଉକ୍ତଂ ତଦ୍ଧର୍ମଜନକଂ ଧର୍ମସୂକ୍ଷ୍ମତ୍ଵଦର୍ଶକମ୍
ଏହି କଥା ଧର୍ମର ଆରମ୍ଭ ଏବଂ ଧର୍ମର ସୂକ୍ଷ୍ମତାକୁ ଦେଖାଇଥାଏ।
ସାକ୍ଷ୍ଯେ ଯତ୍ର ଵିଵାହେଷୁ ଦାଂପତ୍ଯଂ ତଦୁଦୀରିତମ୍
ବିବାହରେ ଯେଉଁଠି ସାକ୍ଷୀ ଦିଆଯାଏ, ସେଠି ଦାମ୍ପତ୍ୟ ସମ୍ପର୍କ ବିଷୟରେ କଥାହୁଏ।
ସ୍ତ୍ରୀପୁଂସୋର୍ଦ୍ଵିଜସଂସ୍କାରେ ନିର୍ଦିଷ୍ଟଂ ଗୁରୁଶିଷ୍ଯଯୋଃ
ସ୍ତ୍ରୀ ଓ ପୁରୁଷଙ୍କର ଶାସ୍ତ୍ରୀୟ କ୍ରିୟା ଏବଂ ଗୁରୁ-ଶିଷ୍ୟଙ୍କ ଉପରେ ଏହି କଥା ନିର୍ଦ୍ଦେଶିତ।
ନାନଯୋରଣୁମାତ୍ରୋ ଽପି ଭେଦୋ ବୋଧ୍ଯୋ ଵିଜାନତା
ଯେଉଁଠି ଦୁଇଟି ଅଛି, ଜଣେ ଜଣା ଲୋକ ଏହି ଦୁଇଁ ମଧ୍ୟରେ ଗୋଟିଏ ଅଣୁମାତ୍ର ଭିନ୍ନତା ମଧ୍ୟ ନାହିଁ ବୋଲି ବୁଝିବା ଉଚିତ।
କ୍ଵଚିଦ୍ଵ୍ଯତ୍ଯଯଦୋଷଶ୍ଚେଦ୍ଦୈଵମେଵାତ୍ର କାରଣମ୍
କେବେ ଯଦି କୌଣସି ଭୁଲ କିମ୍ବା ବିପରୀତ ଘଟେ, ତେବେ ଏହାର କାରଣ କେବଳ ଭାଗ୍ୟ।
ଦୈଵଂ ତତ୍ପୂର୍ଵଜନ୍ମାନି ସଂଚିତାଃ କର୍ମଵାସନାଃ
ଏହି ଭାଗ୍ୟ ପୂର୍ବଜନ୍ମ ଓ ସଞ୍ଚିତ କର୍ମର ଆଶା ପ୍ରଭାବ।