ସର୍ଵେଷାମେଵ ଭୂତାନାଂ ଭଵନ୍ତୋ ମାର୍ଗଦର୍ଶିନଃ
ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କ ପାଇଁ ଆପଣମାନେ ଦିଗଦର୍ଶକ।
ଵିମାର୍ଗଗାମିନାଂ ଚୈତନ୍ମତଂ ନ ସାତ୍ଵତାଂ କ୍ଵଚିତ୍
ପଥଭ୍ରଷ୍ଟମାନେ ପାଇଁ ଏହି ମତ କେବେ ବି ସାତ୍ୱତମାନେ ମଧ୍ୟରେ ଗ୍ରହଣ କରାଯାଏନାହିଁ।
ତତ୍ର ଵାକ୍ଯାନି ଶୃଣୁତ ଵୈଷ୍ଣଵା ଚାରଲକ୍ଷଣେ
ଏବେ ବୈଷ୍ଣବମାନଙ୍କର ଆଚରଣ ବିଷୟରେ କଥାଗୁଡ଼ିକୁ ଶୁଣ।
ଏକା ଦଶ୍ଯାଂ ନ ଭୋକ୍ତଵ୍ଯଂ ପକ୍ଷଯୋରୁଭଯୋରପି
ଏକାଦଶୀ ତିଥିରେ, ଦୁଇ ପକ୍ଷରେ କେବେ ମଧ୍ୟ ଭୋଜନ କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।
କ୍ରୀଡେନ୍ନାକ୍ଷୈସ୍ତୁ ଧର୍ମଜ୍ଞୋ ନାଶ୍ନୀଯାଦ୍ଧରିଵାସରେ
ଧର୍ମ ଜାଣିଥିବା ଲୋକେ ଏହି ହରିଙ୍କ ଦିନରେ ଦାୟ ଖେଳିବା କିମ୍ବା ଭୋଜନ କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।
ଏକାଦଶ୍ଯାଂ ଭୋଜନଂ ଚ ପତନସ୍ଯୈଵ କାରଣମ୍
ଏକାଦଶୀ ତିଥିରେ ଭୋଜନ କରିବା, ପତନର କାରଣ ଅଟୁଟ।
କୋ ହି ସଂଚେଷ୍ଟମାନସ୍ତୁ ଭୁନକ୍ତି ହରିଵାସରେ
କିଏ ଅଛି ଯିଏ କାର୍ଯ୍ୟରତ ଥିବାବେଳେ ହରିଙ୍କ ଦିନରେ ଭୋଜନ କରେ?
ଉତ୍ତରାଶାସ୍ଥିତୈର୍ଵିପ୍ରୈର୍ଵିଷ୍ଣୁଧର୍ମପରାଯଣୈଃ
ଉତ୍ତର ଦିଗରେ ବସିଥିବା, ବିଷ୍ଣୁଧର୍ମରେ ନିଷ୍ଠା ଥିବା ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ଦ୍ୱାରା,
ନୋପକ୍ଷୀଣଶରୀରୋ ଽହଂ ନାମଯାଵୀ ଦ୍ଵିଜୋତ୍ତମାଃ
ହେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ, ମୁଁ ଦୁର୍ବଳ ଶରୀର ଧାରଣ କରୁନାହିଁ, ନାହିଁ କୌଣସି ଠକିବା ଲୋକ।
ଧର୍ମଭୂଷଣସଂଜ୍ଞେନ ରକ୍ଷ୍ଯମାଣେ ଧରାତଲେ
ଧର୍ମର ଭୂଷଣ ନାମରେ ଯେଉଁମାନେ ପୃଥିବୀକୁ ରକ୍ଷା କରନ୍ତି,
ଏଵଂ ଜ୍ଞାତ୍ଵା ଦ୍ଵିଜଶ୍ରେଷ୍ଠା ଵୈଷ୍ଣଵଵ୍ରତଶାଲିନଃ
ଏପରି ଜାଣି, ହେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ, ବୈଷ୍ଣବ ବ୍ରତରେ ନିଷ୍ଠା ଥିବାମାନେ,
ଅସଂପରୀକ୍ଷ୍ଯ ଯେ ଦଦ୍ଯୁଃ ପ୍ରାଯଶ୍ଚିତ୍ତଂ ଦ୍ଵିଜାତଯଃ
ଯଦି ଦ୍ୱିଜମାନେ ଠିକ୍ ଭାବେ ଯାଞ୍ଚ କରିନାହିଁ, ଏବଂ ପ୍ରାୟଶ୍ଚିତ୍ତ ଦେଇଦିଅନ୍ତି,
ଦେଵୋ ଵା ଦାନଵୋ ଵାପି ଗନ୍ଧର୍ଵୋ ରାକ୍ଷସୋ ଽପି ଵା
ଦେବତା, ଦାନବ, ଗନ୍ଧର୍ବ କିମ୍ବା ରାକ୍ଷସ ଯେ କିଏ ହେଉନାହିଁ,
ହରିର୍ଵାପି ହରୋ ଵାପି ମୋହିନୀଜନକୋ ଽପି ଵା
ହରି, ହର କିମ୍ବା ମୋହ ଦେଇଥିବା ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା ଯେଉଁ ହେଉନାହିଁ,
ଯୋ ହି ରୁକ୍ମାଙ୍ଗଦୋ ରାଜା ଵିଖ୍ଯାତୋ ଭୂତଲେ ଦ୍ଵିଜାଃ
ହେ ଦ୍ୱିଜମାନେ, ରୁକ୍ମାଙ୍ଗଦ ନାମକ ରାଜା ପୃଥିବୀରେ ବିଶ୍ରୁତ ଅଟେ।
ଦ୍ଯୁପତେଃ କ୍ଷୀଯତେ ତେଜୋ ହିମଵାନ୍ପରିଵର୍ତ୍ତତେ
ସ୍ୱର୍ଗର ନାଥଙ୍କର ତେଜ ହ୍ରାସ ପାଉଛି, ଏବଂ ହିମାଳୟ ପର୍ବତ ମଧ୍ୟ ବଦଳିଯାଉଛି।
ତଥାପି ନ ତ୍ଯଜେ ଵିପ୍ରା ଵ୍ରତମେକାଦଶୀଦିନେ
ତଥାପି, ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ, ସେ ଏକାଦଶୀ ଦିନରେ ତାଙ୍କର ବ୍ରତ କେବେ ଛାଡ଼ନାହାନ୍ତି।
ଗ୍ରାମେଷୁ ଦେଶେଷୁ ପରେଷୁ ଵାପି ଯେ ଭୁଞ୍ଜତେ ରୁକ୍ମଵିଭୂଷଣସ୍ଯ
ଗ୍ରାମ, ଦେଶ କିମ୍ବା ଅନ୍ୟ କୌଣସି ସ୍ଥାନରେ, ଯେମାନେ ରୁକ୍ମରେ ଶୋଭିତ ଧନ ଭୋଗ କରନ୍ତି—
ହରେର୍ଦିନେ ସର୍ଵମଖପ୍ରଧାନେ ପାପାପହେ ଧର୍ମଵିଵର୍ଦ୍ଧନେ ଚ
ହରିଙ୍କର ଦିନରେ, ସମସ୍ତ ଯଜ୍ଞମାନେ ମଧ୍ୟରେ ସର୍ବୋତ୍କୃଷ୍ଟ, ପାପ ନାଶକ ଏବଂ ଧର୍ମ ବଢ଼ାଇବା ଦିନରେ—
ଏଂଵଵିଧେ ପ୍ରୋଦ୍ଗତ ଏଵ ଶବ୍ଦେ ଯଦ୍ଯସ୍ମି ଭୋକ୍ତା ଵୃଜିନସ୍ଯ କର୍ତ୍ତା
ଏପରି ଅବସ୍ଥାରେ, ଯଦି କାହାକୁ ପାପ ଭୋଗ କିମ୍ବା କରିଥିବା ବୋଲି କୁହାଯାଏ—
ଉତ୍ପାଦ୍ଯ କୀର୍ତିଂ ସ୍ଵଯମେଵ ଜତୁର୍ନିକୃନ୍ତତି ପ୍ରାଣଭଯାଚ୍ଚ ପାପାତ୍
ସେ ନିଜେ ନିଜ ଖ୍ୟାତି ଉତ୍ପନ୍ନ କରି, ପୁନି ନିଜ ଭୟରୁ ଏହାକୁ ଛାଡ଼ିଦିଏ, ପାପରୁ ଜୀବନର ଭୟରେ।
ଵୃଥା ହି ସୂତା ମମ ସା ଜନିତ୍ରୀ ଭଵେନ୍ନିରାଶା ଦ୍ଵିଜପିତୃଦେଵାଃ
ମୋତେ ଜନ୍ମଦେଇଥିବା ସେ ମାଆ ବ୍ୟର୍ଥ, ଦ୍ୱିଜ, ପିତୃ ଓ ଦେବତାମାନେ ନିରାଶ ହୋଇଯାନ୍ତି।
କିଂ ତେନ ଜାତେନ ଦୁରାତ୍ମନା ହି ଦଦାତି ହର୍ଷଂ ରିପୁସୁଂଦରୀଣାମ୍
ଏମିତି ଦୁଷ୍ଟ ଜନ୍ମ ଥିବା ଲୋକର କଣ ଉପକାର, ଯିଏ ଶତ୍ରୁମାନଙ୍କର ମହିଳାମାନେକୁ ଖୁସି ଦେଉଛି?
ନ ମନ୍ଯତେ ଵେଦପୁରାଣଶାସ୍ତ୍ରାନନ୍ତେ ପୁରୀଂ ଯାତି ଦିନେଶସୂନୋଃ
ସେ ବେଦ, ପୁରାଣ କିମ୍ବା ଶାସ୍ତ୍ରକୁ କଦାପି ଗୁରୁତ୍ୱ ଦେଉନାହାନ୍ତି, ଏବଂ ସୂର୍ଯ୍ୟପୁତ୍ରଙ୍କର ନଗରକୁ ଯାଆନ୍ତି।
ଵେଦା ନ ଶାସ୍ତ୍ରଂ ନ ଚ ତତ୍ପୁରାଣଂ ନ ଚାପି ସନ୍ତଃ ସ୍ମୃତଯୋ ନ ଚ ସ୍ଯୁଃ
ଏଠାରେ ବେଦ ନାହିଁ, ଶାସ୍ତ୍ର ନାହିଁ, ସେହି ପୁରାଣ ନାହିଁ, ଏବଂ ପବିତ୍ର ସ୍ମୃତିମାନେ ମଧ୍ୟ ନାହାନ୍ତି।
ଶ୍ରାଦ୍ଧେନ ତେନାପି ନ ଚାସ୍ତି ତୃପ୍ତିଃ ପିତୁଶ୍ଚ ଚୀର୍ଣେନ ହରେର୍ଦିନେ ତୁ
ସେ ଶ୍ରାଦ୍ଧ ଦ୍ୱାରା ମଧ୍ୟ କୌଣସି ତୃପ୍ତି ନାହିଁ, ଏବଂ ହରିଙ୍କର ଦିନରେ ପିତାଙ୍କ ପାଇଁ କରାଯାଇଥିବା କାର୍ଯ୍ୟରେ ମଧ୍ୟ ନୁହେଁ।
ଵ୍ରତେନ ଯଦ୍ଵିଷ୍ଣୁପଦପ୍ରଦେନ ସାକଂ କ୍ଷଯାହେନ ଵଦନ୍ତୁ ମୂଢାଃ
ଯେ ବ୍ରତ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କର ପଦ ପ୍ରାପ୍ତିକୁ ଦେଉଛି, ମୂଢ଼ମାନେ କହନ୍ତି ଯେ ଏହା ଶରୀର ସହିତ ନଶ୍ଟ ହୁଏ।
କୋପସଂରକ୍ତନଯନା ଭର୍ତାରଂ ପର୍ଯଭାଷତ୍
କ୍ରୋଧରେ ଲାଲ ଆଖି ସହିତ ସେ ତାଙ୍କର ସ୍ୱାମୀଙ୍କୁ କହିଲେ।
ଧର୍ମବାହ୍ଯୋ ହି ପୁରୁଷଃ ପାଂଶୁନା ତୁଲ୍ଯତାଂ ଵ୍ରଜେତ୍
ଯିଏ ଧର୍ମରୁ ବାହାରେ ଅଛନ୍ତି, ସେ ମଣିଷ ଧୂଳି ସମାନ ହୋଇଯାନ୍ତି।
ତ୍ଵଯା ମମାର୍ପିତଃ ପାଣିର୍ଵରାଯ ପୃଥିଵୀପତେ
ହେ ପୃଥିବୀର ନାଥ, ମୋ ହାତ ଏକ ଯୋଗ୍ୟ ସ୍ୱାମୀ ପାଇଁ ତୁମକୁ ଦିଆଯାଇଥିଲା।