ଅକ୍ଷଯଂ ହି ଭଵେତ୍ସର୍ଵଂ ଵିଷ୍ଣୁଲୋକପ୍ରଦାଯକମ୍
ଯେଉଁ ଦାନ ଭଗବାନ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଲୋକ ପ୍ରାପ୍ତି କରାଏ, ସେ ଦାନ କେବେ ଶେଷ ହୁଏନାହିଁ।
ନ ଧର୍ମସ୍ତୁ ଦଯା ତୁଲ୍ଯୋ ନ ଜ୍ଯୋତିଶ୍ଚକ୍ଷୁଷା ସମମ୍
ଦୟା ପରି ଧର୍ମ ଆଉ କିଛି ନାହିଁ, ଚକ୍ଷୁ ପରି ଆଲୋକ ଆଉ କିଛି ନାହିଁ।
ନ ଭୂମ୍ଯା ସଦୃଶଂ ଦାନଂ ନ ସୁଖଂ ଭାର୍ଯଯା ସମମ୍
ଭୂମି ଦାନ ପରି ଦାନ ଆଉ କିଛି ନାହିଁ, ଭାର୍ଯ୍ୟା ଦ୍ୱାରା ମିଳୁଥିବା ସୁଖ ପରି ସୁଖ ଆଉ କିଛି ନାହିଁ।
ନ ତପୋ ଽନଶନାଦନ୍ଯନ୍ନ ଦମେନ ସମଂ ଶିଵମ୍
ଉପବାସ ପରି ତପ ଆଉ କିଛି ନାହିଁ, ନିଜକୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରିବା ପରି ଶୁଭ କିଛି ନାହିଁ।
ନ ଧର୍ମେଣ ସମଂ ମିତ୍ରଂ ନ ସତ୍ଯେନ ସମଂ ଯଶଃ
ଧର୍ମ ପରି ମିତ୍ର ଆଉ କିଛି ନାହିଁ, ସତ୍ୟ ପରି କୀର୍ତି ଆଉ କିଛି ନାହିଁ।
ନ କାର୍ତିକସମଂ ଲୋକେ ପାଵନଂ କଵଯୋ ଵିଦୁଃ
ବୁଦ୍ଧିମାନମାନେ ଜାଣନ୍ତି, କାର୍ତିକ ମାସ ପରି ପବିତ୍ର କିଛି ନାହିଁ।
ଅଵ୍ରତୋ ହି କ୍ଷିପେଦ୍ଯସ୍ତୁ ମାସଂ ଦାମୋଦରପ୍ରିଯମ୍
ଯେଉଁଠି ଏକାଗ୍ରତା ଓ ନିୟମ ନାହିଁ, ସେ କାର୍ତିକ ମାସକୁ ଅବହେଳା କରେ, ଯେଉଁ ମାସ ଦାମୋଦରଙ୍କ ପ୍ରିୟ।
ତିର୍ଯଗ୍ଯୋନିମଵାପ୍ନୋତି ସର୍ଵଧର୍ମବହିଷ୍କୃତଃ
ସେ ଲୋକ ସମସ୍ତ ଧର୍ମରୁ ବଞ୍ଚିତ ହୋଇ, ପଶୁ ଜନ୍ମ ପାଇଥାଏ।
ମୋହିନୀଂ ମୋହସଂଯୁକ୍ତାଂ କଥଂ ସ ବୁଭୁଜେ ଵଦ
ମୋହରେ ଭରିଥିବା ମୋହିନୀଙ୍କୁ କିପରି ଉପଭୋଗ କଲେ, ମୋତେ କହ।
ତସ୍ମିନ୍ପୁଣ୍ଯତମେ ମାସେ କିଂ ଚକାର ନୃପୋତ୍ତମଃ
ସେ ପବିତ୍ରତମ କାର୍ତିକ ମାସରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ରାଜା କଣ କଲେ?
ଅତିପ୍ରମୁଗ୍ଧୋ ରାଜେନ୍ଦ୍ରୋ ମୋହିନୀଂ ଵାକ୍ଯମବ୍ରଵୀତ୍
ରାଜା ଅତି ମୋହିତ ହୋଇ, ମୋହିନୀଙ୍କୁ ଏହି କଥା କହିଲେ।
ତଵାପମାନଭୀତେନ ନୋକ୍ତଂ କିଞ୍ଚିଦପି କ୍ଵଚିତ୍
ତୁମକୁ ଅପମାନ କରିବା ଭୟରେ, କେବେ କିଛି କଥା କହିନଥିଲି।
ତ୍ଵଯ୍ଯାସକ୍ତସ୍ଯ ମେ ଦେଵି ବହଵଃ କାର୍ତିକା ଗତାଃ
ହେ ଦେବୀ, ତୁମପାଇଁ ଆସକ୍ତ ହୋଇ ଅନେକ କାର୍ତିକ ମାସ ଚାଲିଗଲା।
ସୋ ଽହଂ କାର୍ତିକମିଚ୍ଛାମି ଵ୍ରତେ ନ ପର୍ଯ୍ଯୁପାସିତୁମ୍
ମୁଁ କାର୍ତିକ ମାସର ଉପବାସ କରିବାକୁ ଚାହେଁ, କିନ୍ତୁ ନିୟମ ରଖିପାରିନାହିଁ।
ଇଷ୍ଟାପୂର୍ତୌ ଵୃଥା ତେଷାଂ ଧର୍ମୋ ଦ୍ରୁହିଣସଂଭଵେ
ଏମାନଙ୍କର ଯଜ୍ଞ ଓ ଦାନର ଫଳ ବ୍ୟର୍ଥ, ଏହା ମିଥ୍ୟାରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ।
ତେ ଭାଂସଂ କାର୍ତିକେ ତ୍ଯକ୍ତ୍ଵା ଗତା ଵିଷ୍ଣ୍ଵାଲଯଂ ଶୁଭେ
ଯେଉଁମାନେ କାର୍ତିକ ଛାଡିଦେଇଛନ୍ତି, ସେମାନେ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ନିବାସକୁ ଗଲେ, ହେ ଶୁଭା।
ଅଵଶ୍ଯଂ ଵିଷ୍ଣୁରୂପତ୍ଵଂ ପ୍ରାପ୍ଯତେ ସାଧକେନ ହି
ନିଶ୍ଚିତ ଭାବରେ, ଉପାସକ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ରୂପ ପାଇଥାଏ।
ହୃଦଯାଯାସକର୍ତୄଣି ଦୀପଦାନାଦ୍ଦିଵଂ ଵ୍ରଜେତ୍
ଯେଉଁମାନେ ହୃଦୟର କ୍ଳାନ୍ତି ସହି ଦୀପ ଦାନ କରନ୍ତି, ସେମାନେ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଯାନ୍ତି।
କର୍ତଵ୍ଯଂ ଭକ୍ତିଭାଵେନ ସର୍ଵଦାନାଧିକଂ ଚ ତତ୍
ଏହି କାର୍ଯ୍ୟଟି ଭକ୍ତିଭାବରେ କରିବା ଉଚିତ, କାରଣ ଏହା ସମସ୍ତ ଦାନଠାରୁ ଅଧିକ ମହତ୍ତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ।
କାର୍ତିକେନ ସମଂ ପ୍ରୋକ୍ତଂ ଦୀପଦାନାତ୍ପ୍ରବୋଧନମ୍
ଦୀପ ଦାନ ଦ୍ୱାରା ଜାଗ୍ରତି କରିବାକୁ କାର୍ତ୍ତିକ ମାସ ସମାନ ବୋଲି କୁହାଯାଏ।
କାର୍ତିକୀଂ ଚ ତିଥିଂ କୃତ୍ଵା ଵିଷ୍ଣୋର୍ନାଭିସରୋରୁହେ
ବିଷ୍ଣୁଙ୍କର ନାଭିରେ ଥିବା ପଦ୍ମରେ କାର୍ତ୍ତିକୀ ତିଥି ଉପବାସ କଲେ,
ଵ୍ରତୋପଵାସନିଯମୈଃ କାର୍ତିକୋ ଯସ୍ଯ ଗଚ୍ଛତି
ଯେଉଁଠି ଲୋକେ କାର୍ତ୍ତିକ ମାସରେ ବ୍ରତ, ଉପବାସ ଏବଂ ନିୟମ ପାଳନ କରନ୍ତି,
ତସ୍ମାନ୍ମୋହିନି ମୋହଂ ତ୍ଵଂ ପରିତ୍ଯଜ୍ଯ ମମୋପରି
ତେଣୁ ମୋହିନୀ, ତୁମେ ମୋହକୁ ଛାଡ଼ି ମୋ ପ୍ରତି ଆସ।
ତଵ ଵକ୍ଷୋଜପୂଜାଯା ଵିରତୋ ନୀରଜେକ୍ଷମେ
ତୁମର ଅଂଶପୂଜା ଛାଡ଼ିଦେଇ, ଏବେ ମୁଁ ଅସକ୍ତି ଭାବରେ ତୁମକୁ ଦେଖିପାରିଛି।
ଵିସ୍ତରେଣ ସମାଖ୍ଯାହି ମାହାତ୍ମ୍ଯଂ କାର୍ତିକସ୍ଯ ଚ
କାର୍ତ୍ତିକ ମାସର ମହିମାକୁ ବିସ୍ତାରରେ କହ।
ଵିଶେଷାତ୍କୁତ୍ର କଥିତସ୍ତଦାଦିଶ ମହାମତେ
ବିଶେଷକରି, କେଉଁଠି ଏହା ବର୍ଣ୍ଣିତ ହୋଇଛି, ସେଥିରେ ମୋତେ କୁହ, ମହାବୁଦ୍ଧି।
ଶ୍ରୁତ୍ଵା କାର୍ତ୍ତିକମାହାତ୍ମ୍ଯଂ କରିଷ୍ଯେ ଽହଂ ଯଥେପ୍ସିତମ୍
କାର୍ତ୍ତିକ ମାସର ମହିମା ଶୁଣି, ମୁଁ ମନରେ ଯେପରି ଇଚ୍ଛା କରିବି, ସେପରି କରିବି।
ଯେନ ଭକ୍ତିର୍ଭଵିତ୍ରୀ ତେ ପ୍ରକର୍ତୁଂ ହରିପୂଜନମ୍
ଯାହା ଦ୍ୱାରା ତୁମେ ହରିଙ୍କ ପୂଜା ପାଇଁ ଭକ୍ତିରେ ପ୍ରେରିତ ହେବ।
ଏକାନ୍ତରୋପଵାସୀ ଵା ତ୍ରିରାତ୍ରୋପୋଷିତୋ ଽପି ଵା
ଏକ ରାତି ଉପବାସ କରିବା କିମ୍ବା ତିନି ରାତି ଉପବାସ କରିଲେ,
କ୍ଷପଯିତ୍ଵା ନରୋ ଯାତି ସ ଵିଷ୍ଣୋଃ ପରମଂ ପଦମ୍
ଏହା ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ କରିଲେ, ଲୋକେ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କର ପରମ ପଦକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରେ।