ଅଵରୁହ୍ଯ ହଯାଦ୍ରାଜା ସମୁତ୍ଥାପ୍ଯ ସୁତଂ ଵିଭୋ
ରାଜା ଘୋଡ଼ାରୁ ଅବତରି, ପୁଅକୁ ଉଠାଇଲେ, ହେ ପ୍ରଭୁ।
ମୂର୍ଧ୍ନି ଚୈଵମୁପାଘ୍ରାଯ ଉଵାଚ ତନଯଂ ତଦା
ସେ ପୁଅଙ୍କ ମୁଣ୍ଡ ଘ୍ରାଣ କରି, ସେତିବେଳେ କଥା କହିଲେ।
ନ୍ଯାଯାଗତେନ ଵିତ୍ତେନ କୋଶଂ ପୁତ୍ର ବିଭର୍ଷି ଚ
ପୁଅ, ତୁମେ ନ୍ୟାୟରେ ଅର୍ଜିତ ଧନରେ ରାଜକୋଷ ରକ୍ଷା କରୁଛ କି?
କଚ୍ଚିତ୍ତେ କାନ୍ତଶୀଲତ୍ଵଂ କଚ୍ଚିଦ୍ଵକ୍ତାଃ ନ ନିଷ୍ଠୁରମ୍
ତୁମର ଚରିତ୍ର କି ମୃଦୁ? ତୁମେ କଠୋର କଥା କହୁନାହାଁନ୍ତି ତୋ?
କଚ୍ଚିଦ୍ଵଚନକର୍ତାରସ୍ତନଯାଶ୍ଚ ପିତୁଃ ସଦା
ତୁମର ପୁଅମାନେ ସଦା ବାପାଙ୍କ କଥା ଶୁଣନ୍ତି କି?
କଚ୍ଚିଦ୍ଵିଵାଦାନ୍ଵିପ୍ରେସ୍ତୁ ସମଂ ନେକ୍ଷସ ଆତ୍ମଜ
ପୁଅ, ବିବାଦ କରୁଥିବା ଲୋକମାନେ ଉପରେ ତୁମେ ସମଭାବ ରଖୁଛ କି?
ତୁଲାମାନାନି ସର୍ଵାଣି ହ୍ଯନ୍ନାଦୀନାଂ ସଦେକ୍ଷସେ
ତୁମେ ସବୁ ଅନ୍ନ ଓ ଅନ୍ୟ ଜିନିଷର ତୁଳା ଓ ମାପ ସଦା ଯାଞ୍ଚ କରୁଛ କି?
କଚ୍ଚିନ୍ନ ଦ୍ଯୂତପାନାଦି ଵର୍ତତେ ଵିଷଯେ ତଵ
ତୁମ ରାଜ୍ୟରେ ଜୁଆ, ମଦ୍ୟପାନ ଓ ଏପରି କିଛି ଚାଲୁନାହିଁ ତୋ?
ନ ଦାନୈର୍ଜୀର୍ଣଵସ୍ତ୍ରୈଶ୍ଚ ନୋପଜୀଵନ୍ତି ମାନଵାଃ
ପୁରୁଣା କପଡ଼ା ଦାନ କରିଲେ ଲୋକମାନେ ଜୀବିକା ଚାଲାଇପାରନ୍ତି ନାହିଁ।
କଚ୍ଚିଚ୍ଚ ମାତରଃ ସର୍ଵା ହ୍ଯଵିଶେଷେଣ ପଶ୍ଯସି
ତୁମେ ସମସ୍ତ ମାଆଙ୍କୁ ସମାନ ଭାବରେ ଦେଖୁଛ କି?
ଶଶିନି କ୍ଷୀଣତାଂ ପ୍ରାପ୍ତେ କଚ୍ଚିଚ୍ଛ୍ରାଦ୍ଧପରୋ ନରଃ
ଚନ୍ଦ୍ର ଅଧିକ କ୍ଷୟ ହେଲେ ମନୁଷ୍ୟ ପିତୃକର୍ମରେ ଲାଗିଥାଏ କି?
ନିଦ୍ରା ମୂଲମଧର୍ମସ୍ଯ ନିଦ୍ରା ପାପଵିଵର୍ଦ୍ଧିନୀ
ନିଦ୍ରା ଅଧର୍ମର ମୂଳ, ଏହା ପାପକୁ ବଢ଼ାଏ।
ନହି ନିଦ୍ରାନ୍ଵିତୋ ରାଜା ଚିରଂ ଶାସ୍ତି ଵସୁଂଧରାମ୍
ଯେ ରାଜା ଅତିରିକ୍ତ ଘୁମରେ ଡୁବିଯାଏ, ସେ ଦୀର୍ଘଦିନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଏ ଭୂମିରେ ଶାସନ କରିପାରେ ନାହିଁ।
ଏଵମୁଚ୍ଚରମାଣଂ ତଂ ତନଯୋ ଵାକ୍ଯମବ୍ରଵୀତ୍
ଏଭଳି କହୁଥିବା ବେଳେ, ତାଙ୍କର ପୁଅ ତାଙ୍କୁ କହିଲେ।
ସର୍ଵମେତତ୍କୃତଂ ତାତ ପୁନଃ କର୍ତାସ୍ମି ତେ ଵଚଃ
ବାପା, ଏସବୁ କାମ ହୋଇଯାଇଛି; ଆଉଥରେ ମୁଁ ତୁମେ କହିଥିବା କଥା ପୂରଣ କରିବି।
କିଂ ତତଃ ପାତକଂ ରାଜନ୍ଯୋ ନ କୁର୍ଯାତ୍ପିତୁର୍ଵଚଃ
ପିତାଙ୍କ କଥା ଶୁଣିନଥିବା ରାଜା ପାଇଁ ଏଠାରୁ ବଡ଼ ପାପ କ'ଣ ଅଛି?
ନ ତତ୍ତୀର୍ଥଫଲଂ ଭୁଙ୍କ୍ତେ ଯୋ ନ କୁର୍ଯାତ୍ପିତୁର୍ଵଚଃ
ଯେଉଁଠି ମନୁଷ୍ୟ ପିତାଙ୍କ କଥା ମାନେନି, ସେ ତୀର୍ଥଯାତ୍ରାର ଫଳ ଭୋଗ କରିପାରେ ନାହିଁ।
ତ୍ଵଦଧୀନୋ ହି ମେ ଧର୍ମସ୍ତ୍ଵଂ ଚ ମେ ଦୈଵତଂ ପରମ୍
ମୋର ଧର୍ମ ତୁମ ଉପରେ ନିର୍ଭର କରେ, ତୁମେ ମୋ ପାଇଁ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଦେବତା।
କିଂ ପୁନର୍ଦେହଵିତ୍ତାଭ୍ଯାଂ କେଶଦାନାଦିଭିର୍ଵିଭୋ
ପ୍ରଭୁ, ତେବେ ଦେହ କିମ୍ବା ଧନ, କିମ୍ବା କେଶ ଦାନ ଭଳି ଅନ୍ୟ କୌଣସି ଦାନର ଅର୍ଥ କ'ଣ?
ସତ୍ଯମେତତ୍ତ୍ଵଯା ପୁତ୍ର ଵ୍ଯାହୃତଂ ଧର୍ମଵେଦିନା
ପୁଅ, ତୁମେ ଯାହା କହିଛ, ଏହା ଠିକ୍, ଏହା ଧର୍ମକୁ ଜାଣିଥିବା ଜଣେ ଲୋକଙ୍କ କଥା।
ଦେଵାଃ ପରାଙ୍ମୁଖାସ୍ତସ୍ଯ ପିତରଂ ଯୋ ଽଵମନ୍ଯତେ
ଯେଉଁଠି ମନୁଷ୍ୟ ପିତାଙ୍କୁ ଅପମାନ କରେ, ଦେବତାମାନେ ତାଙ୍କୁ ଦୃଷ୍ଟି ଦେଇ ନାହାନ୍ତି।
ଜିତ୍ଵା ଦ୍ଵୀପଵତୀଂ ପୃଥ୍ଵୀଂ ବହୁଭୂପାଲସଂଵୃତାମ୍
ଅନେକ ରାଜାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଘିରିଥିବା ଦ୍ୱୀପସହିତ ପୃଥିବୀକୁ ଜିତିନେଲାପରେ,
ପିତୁରଭ୍ଯଧିକଃ ପୁତ୍ରୋ ଯଦ୍ଭଵେତ୍କ୍ଷିତିମଣ୍ଡଲେ
ପୃଥିବୀରେ ଯଦି କୌଣସି ପୁଅ ପିତାଠାରୁ ଅଧିକ ମହାନ ହୁଏ,
ତ୍ଵଯା ସାଧଯତା ଭୂପାନ୍ଯଥା ହରିଦିନଂ ଶୁଭମ୍
ହେ ରାଜା, ତୁମେ ଯେପରି ଭଲ ଦିନରେ ହରିଙ୍କ ପରି ଅନ୍ୟ ରାଜାମାନେକୁ ଅନୁଶାସନ କରିଛ, ସେପରି।
କ୍କ ଗତସ୍ତୁ ଭଵାଂସ୍ତାତ ନିଵେଶ୍ଯ ମଯି ସଂପଦଃ
ବାପା, ତୁମେ ତୁମ ସମ୍ପତ୍ତି ମୋ ପାଖରେ ରଖି ଏବେ କେଉଁଠି ଚାଲିଗଲା?
ମନ୍ଯେ ନିର୍ଵେଦମାପନ୍ନ ଇମାଂ ସୃଷ୍ଟ୍ଵା ପ୍ରଜାପତିଃ
ମୁଁ ଭାବୁଛି, ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା ଏହି ସଂସାର ତିଆରି କରି ନିରାଶାରେ ପଡ଼ିଛନ୍ତି।
ମନ୍ଯେ ଭୂଧରଜାତେଯମଥଵା ସାଗରୋଦ୍ଭଵା
ମୁଁ ଭାବୁଛି ସେ ପାହାଡ଼ରୁ ଜନ୍ମ ନେଇଛନ୍ତି କିମ୍ବା ସମୁଦ୍ରରୁ ଉଠିଆସିଛନ୍ତି।
ବାଲାଗ୍ରଶତଭାଗୋ ହି ଵ୍ଯଲୀକୋ ନୋପପଦ୍ଯତେ
ତାଙ୍କରେ କେବଳ ଚୁଲିର ଶତଭାଗ ଏକ ଅପରାଧ ମଧ୍ୟ ମିଳିବ ନାହିଁ।
ଏଵଂ ଵିଧା ମେ ଜନନୀ ଯଦି ସ୍ଯାତ୍କୋ ଽନ୍ଯୋ ଽସ୍ତି ମତ୍ତଃ ସୁକୃତୀ ମନୁଷ୍ଯଃ
ଏପରି ଜଣେ ମହିଳା ଯଦି ମୋର ମାଆ ହେଉଥାନ୍ତି, ତେବେ ମୋଠାରୁ ଅଧିକ ଭାଗ୍ୟଶାଳୀ କିଏ ହେବ?
ସତ୍ଯ ତେ ଜନନୀ ପୁତ୍ର ସଂପ୍ରାପ୍ତା ମନ୍ଦରେ ମଯା
ପୁଅ, ତୋର ମାଆକୁ ମୁଁ ମନ୍ଦର ପାହାଡ଼ରେ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ଦେଖିଛି।