କୂର୍ମାସ୍ଥିଘର୍ଷତା ଯେନ ପାଵକୋ ଜନିତୋ ମହାନ୍
କୁର୍ମର ଅସ୍ଥି ଘସିବାରୁ ଏଠାରେ ବଡ଼ ଅଗ୍ନି ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲା।
ନ ଦେଵୈର୍ଦାନଵୈର୍ଵାପି ଦୃଷ୍ଟୋ ଯୋ ହି ଦ୍ଵିଜୋତ୍ତମାଃ
ହେ ଦ୍ବିଜଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଦେବତା ଓ ଦାନବମାନେ କେବେ ଏହାକୁ ଦେଖିନାହାନ୍ତି।
କେଯୂରଘର୍ଷଣେ ଯେନ କୃତଂ ଦେଵସ୍ଯ ଚକ୍ରିଣଃ
ଚକ୍ରଧାରୀ ଦେବତାଙ୍କର କେୟୁର ଘସିବାରେ ଏଠାରେ ତାଙ୍କର ଭୂଷଣ ତିଆରି ହେଲା।
ରତ୍ନାନାଂ ମନ୍ଦିରଂ ହ୍ଯେଷ ବହୁଧାତୁସମନ୍ଵିତଃ
ଏହା ରତ୍ନର ଗୃହ, ଅନେକ ପ୍ରକାର ମୂଲ୍ୟବାନ ଧାତୁ ରହିଛି।
ସୁରାଙ୍ଗନାନାଂ ରତିଵର୍ଦ୍ଧନୋ ଯୋ ରତ୍ନୌଷଧୀନାଂ ପ୍ରଭଵୋ ଗିରିର୍ମହାନ୍
ଏହି ବଡ଼ ପାହାଡ଼ ରତ୍ନଔଷଧିର ଉତ୍ସ, ଏହା ଦେବୀମାନଙ୍କର ଆନନ୍ଦ ବଢ଼ାଇଦେଇ।
ଦୈର୍ଘ୍ଯେଣ ତାଵନ୍ତି ହି ଯୋଜନାନି ତ୍ରୈଲୋକ୍ଯଯଷ୍ଟୀଵ ସମୁଚ୍ଛ୍ରିତୋ ଽସୌ
ଏହାର ଦৈର୍ଘ୍ୟ ତିନି ଲୋକର ମଣ୍ଡପ ଦଣ୍ଡ ଯତେ ଯୋଜନ, ସେତିକି ଉଚ୍ଚତାରେ ଉଠିଛି।
ଯସ୍ମିନ୍ଗତଃ କଶ୍ଯ ପନନ୍ଦନୋ ଵୈ ଵିରଶ୍ମିତାମେତି ଵିନଷ୍ଟତେଜାଃ
ହେ କଶ୍ୟପପୁତ୍ର, ଯେଉଁଠାରେ କେହି ପ୍ରବେଶ କରେ, ସେ ତାଙ୍କର ଚମକ ହରାଇ ଦେଇଥାଏ।
ସୂର୍ଯତେଜୋନିହନ୍ତାରଂ ମନ୍ଦରଂ ତେଜସା ସ୍ଵଯମ୍
ମନ୍ଦରା ପାହାଡ଼ ନିଜ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳତାରେ ସୂର୍ଯ୍ୟର ତେଜକୁ କମାଇ ଦେଇଥାଏ।
ନୀଲକାନ୍ତିମଯେ ଦିଵ୍ଯେ ସପ୍ତଯୋଜନଵିରତୃତେ
ଏହା ନୀଳକାନ୍ତିରେ ଦିବ୍ୟ, ସାତ ଯୋଜନ ଦୂର ଯାଏ।
ଦଶହସ୍ତ ପ୍ରମାଣଂ ହି ଵିସ୍ତରାଦୂର୍ଦ୍ଧ୍ଵସଂଖ୍ଯଯା
ଏହାର ପ୍ରମାଣ ଦଶ ହସ୍ତ ଚଉଡ଼ି ଓ ଉଚ୍ଚତାରେ ଅଛି।
ତସ୍ମିନ୍ବାଲା ଦ୍ଵିଜଶ୍ରେଷ୍ଠାଶ୍ଚକ୍ରେ ସଂଗୀତମୁତ୍ତମମ୍
ହେ ଦ୍ବିଜଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଏହି ପାହାଡ଼ରେ କନ୍ୟାମାନେ ଉତ୍ତମ ସଙ୍ଗୀତ କରିଥିଲେ।
ସମୀପଵର୍ତିନୀ ତସ୍ଯ ଭୂତ୍ଵା ଲିଙ୍ଗସ୍ଯ ଭାମିନୀ
ଏହାର ନିକଟରେ ଏକ ଭାସ୍କର୍ୟ ନାରୀ ଲିଙ୍ଗର ସମୀପରେ ଉଭା ଥିଲେ।
ତସ୍ମିନ୍ପ୍ରଵୃତ୍ତେ ରାଜେନ୍ଦ୍ରଗୀତେ ମନ୍ମଥଵର୍ଦ୍ଧନେ
ହେ ରାଜା, ସେ ସଙ୍ଗୀତ ଆରମ୍ଭ ହେଲାବେଳେ, ମନମଥର ଶକ୍ତି ବଢ଼ିଗଲା।
ନ ଚ ଦୈଵଂ ନ ଚାଦୈଵଂ ଗୀତଂ ତାଦୃଗ୍ବଭୂଵ ହ
ଏପରି ସଙ୍ଗୀତ କେବେ ଭାଗ୍ୟ କିମ୍ବା ପ୍ରୟାସରେ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇନଥିଲା।
ମୋହିନୀମୁଖନିର୍ଗୀତଂ ଗୀତଂ ସତ୍ଵଵିମୋହନମ୍
ମୋହିନୀର ମୁଖରୁ ଏକ ଗୀତ ବହିଲା, ଯାହା ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କର ମନକୁ ମୋହିତ କରିଦେଲା।
କାମାତୁରୋ ଭୋକ୍ତୁମନାଶ୍ଚଚାଲ ତାଂ ମୋହିନୀଂ ପାର୍ଵତିଦୃଷ୍ଟିଲଜ୍ଜଃ
ଇଚ୍ଛାରେ ଅନ୍ଧ ହୋଇ, ଭୋଗ ଆଶାରେ ମୋହିନୀଙ୍କୁ ନିକଟେ ଯାଇଲେ, କିନ୍ତୁ ପାର୍ବତୀଙ୍କ ଦୃଷ୍ଟିରେ ଲଜ୍ଜାରେ ସଂଯମିତ ରହିଲେ।
ସଂପୂଜ୍ଯ ବହୁଶୋ ଦେଵଂ ପୀତାଂବରଧରଂ ହରମ୍
ପୀତାମ୍ବର ପରିଧାନ କରିଥିବା ହରାଙ୍କୁ ପୁନଃପୁନ ଭକ୍ତିପୂର୍ବକ ପୂଜା କରିଥିଲେ।
କୃତ୍ଵା ଶୂନ୍ଯଂ ଯମପଥଂ ଜିତ୍ଵା ଵୈଵସ୍ଵତଂ ଯମମ୍
ଯମର ପଥକୁ ଶୂନ୍ୟ କରି, ବୈବସ୍ବତ ଯମକୁ ଜିତିଥିଲେ।
ଆହୂଯ ତନଯଂ କାଲେ ଧର୍ମାଙ୍ଗଦମଭାଷତ
ଯଥାସମୟରେ ପୁଅକୁ ଡାକି, ଧର୍ମାଙ୍ଗଦଙ୍କୁ କହିଲେ।
ପରିପାଲଯ ଵୀର୍ଯେଣ ସ୍ଵଧର୍ମେ କୃତନିଶ୍ଚଯଃ
ଶକ୍ତିରେ ନିଶ୍ଚିତ ହୋଇ, ନିଜ ଧର୍ମକୁ ରକ୍ଷା କର।
ତସ୍ଯ ଧର୍ମସ୍ତଥା କୀର୍ତିର୍ଵିନସ୍ଯତି ନ ସଂଶଯଃ
ତାଙ୍କର ଧର୍ମ ଓ କୀର୍ତି ନଶ୍ଟ ହୋଇଯାଏ—ଏଥିରେ କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।
ଅଵଶ୍ଯ ପାତକୀ ସୋ ଽପି ଵିଜ୍ଞେଯୋ ଭୁଵନତ୍ରଯେ
ସେ ତିନି ଜଗତରେ ଅବଶ୍ୟ ପାପୀ ଭାବରେ ଜଣାଯିବ।
ମାତୁରୁଚ୍ଚାରଵଜ୍ଜାତୋ ଦ୍ଵିଜିହ୍ଵୋ ଵିଷଵର୍ଜିତଃ
ମାଆଙ୍କର ମଳ ଭଳି ଜନ୍ମ ନେଇଛି, ଦୁଇଟି ଜିଭା ଅଛି, କିନ୍ତୁ ବିଷ ନାହିଁ।
ପ୍ରକାଶଯତି ସର୍ଵତ୍ର ସ୍ଵକରୈରିଵ ଭାସ୍କରଃ
ସେ ନିଜ ହାତରେ ସମସ୍ତଠାରେ ଆଲୋକ ବିକିରଣ କରେ, ସୂର୍ଯ୍ୟ ଭଳି।
ସ ପୁତ୍ରୋ ନରକଂ ଯାତି ଯାଵଦାଭୂତସଂପ୍ଲଵମ୍
ସେ ପୁଅ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀର ନାଶ ହେବା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ନରକକୁ ଯାଏ।
ସ ଯାତି ଦେଵ ସାଯୁଜ୍ଯଂ ସ୍ତୂଯମାନୋ ଦିଵି ସ୍ଥିତୈଃ
ସେ ଦେବତାଙ୍କ ସାଯୁଜ୍ୟ ପାଇଁ, ଦିବିରେ ଥିବା ଲୋକମାନେ ତାଙ୍କୁ ପ୍ରଶଂସା କରନ୍ତି।
ନ ଭୁକ୍ତଂ ନୈଵ ସୁପ୍ତଂ ତୁ ସ୍ଵେଚ୍ଛଯା ପାଲନେ ସ୍ଥିତଃ
ସେ ଇଚ୍ଛାରେ ଖାଏ ନାହିଁ, ଶୁଏ ନାହିଁ, ରକ୍ଷାରେ ଦୃଢ଼ ରହିଛନ୍ତି।
ଵିଷ୍ଣୁଵାସରଭୋକ୍ତୄଣାଂ ନିଗ୍ରହେ କୃତବୁଦ୍ଧିନା
ବିଷ୍ଣୁବାସର ଭୋକ୍ତାମାନେ ଉପରେ ନିଶ୍ଚିତ ମନରେ ନିଗ୍ରହ କରନ୍ତି।
ଵିରିଞ୍ଚିମାର୍ଗଗାଶ୍ଚାନ୍ଯେ ପାର୍ଵତ୍ଯାଶ୍ଚ ସ୍ଥିତାଃ ପରେ
ଅନ୍ୟମାନେ ବିରିଞ୍ଚିଙ୍କର ପଥ ଅନୁସରନ୍ତି, କିଛି ପାର୍ବତୀଙ୍କ ସହ ରହନ୍ତି।
ବାଲୋ ଯୁଵା ଵା ଵୃଦ୍ଧୋ ଵା ଗୁର୍ଵିଣୀ ଵା କୁମାରିକା
ଶିଶୁ, ଯୁବକ, ବୃଦ୍ଧ, ଗର୍ଭବତୀ ନାରୀ କିମ୍ବା କୁମାରୀ—