ସ ଶିଵଃ ସାଦରଂ ତସ୍ଯ ଭକ୍ତ୍ଯା ସଂତୁଷ୍ଟମାନସଃ
ସେ ଶିବଜୀ ତାଙ୍କର ଭକ୍ତିକୁ ଦେଖି ଆଦର ସହିତ ମନରେ ଖୁସି ହେଲେ।
ସ ଲବ୍ଧ୍ଵା ଶାଂଭଵଂ ଜ୍ଞାନଂ ଶଙ୍କରାଲ୍ଲୋକଶଙ୍କରାତ୍
ସେ ଲୋକଙ୍କ ମଙ୍ଗଳକାମୀ ଶିବଠାରୁ ଶିବଜ୍ଞାନ ପାଇଲେ।
ତତ୍ରାପି ନାରଦୋ ଽଭୀକ୍ଷ୍ଣଂ ଗତାଗତପରାଯଣଃ
ସେଠି ମଧ୍ୟ ନାରଦ ନିରନ୍ତର ଆସିଯିବାରେ ବ୍ୟସ୍ତ ଥିଲେ।
ଏତଦ୍ଵଃ କୀର୍ତିତଂ ଵିପ୍ରା ନାରଦୀଯଂ ମହନ୍ମଯା
ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ, ଏହି ମହାନ୍ ନାରଦୀୟ ଉପଦେଶ ମୁଁ ତୁମମାନେଙ୍କୁ କହିଦେଲି।
ଚତୁଷ୍ପାଦସମାଯୁକ୍ତଂ ଶୃଣ୍ଵତାଂ ଜ୍ଞାନଵର୍ଦ୍ଧନମ୍
ଚାରି ପ୍ରକାର ଗୁଣରେ ଯୁକ୍ତ, ଏହି ଶ୍ରବଣ କରୁଥିବା ଲୋକଙ୍କର ଜ୍ଞାନ ବଢ଼ାଏ।
ସମାଜେ ଦ୍ଵିଜମୁଖ୍ଯାନାଂ ତଥା କେଶଵମନ୍ଦିରେ
ଦ୍ୱିଜମାନଙ୍କର ସଭାରେ ଓ କେଶବଙ୍କ ମନ୍ଦିରରେ ଏହା ପାଠ କରାଯାଏ।
ସେତୌ କାଞ୍ଚ୍ଯାଂ କୁଶସ୍ଥଲ୍ଯାଂ ଗଙ୍ଗାଦ୍ଵାରେ କୁଶସ୍ଥଲେ
ସେତୁ, କାଞ୍ଚୀ, କୁଶସ୍ଥଳୀ, ଗଙ୍ଗା ଦ୍ୱାର ଓ କୁଶସ୍ଥଳୀରେ ମଧ୍ୟ ଏହା ପାଠ କରାଯାଏ।
ସ ଲଭେତ୍ସର୍ଵଯ ଜ୍ଞାନାଂ ତୀର୍ଥାନାଂ ଚ ଫଲଂ ମହତ୍
ଏହା ଶ୍ରବଣ କରି, ସେ ସମସ୍ତ ଜ୍ଞାନ ଓ ପବିତ୍ର ତୀର୍ଥର ମହାଫଳ ଲାଭ କରେ।
ଉପଵାସପରୋ ଵାପି ହଵିଷ୍ଯାଶୀ ଜିତେନ୍ଦ୍ରିଯଃ
ଯେ କିଏ ଉପବାସ କରେ, କିମ୍ବା ହବିଷ୍ୟ ଭୋଜନ କରେ, କିମ୍ବା ଇନ୍ଦ୍ରିୟକୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରିଥାଏ,
ଶିଵଭକ୍ତିରତୋ ଵାପି ଶୃଣ୍ଵନ୍ ସିଦ୍ଧିମଵାପ୍ନୁଯାତ୍
କିମ୍ବା ଶିବଙ୍କ ଭକ୍ତିରେ ଲାଗିଥାଏ, ସେ ଏହି କଥା ଶୁଣିଲେ ସିଦ୍ଧି ପାଇଁଥାଏ।
କଥିତଃ ସର୍ଵପାପଘ୍ନଃ ପଠତାଂ ଶୃଣ୍ଵତାଂ ସଦା
ଏହି କଥା ସବୁ ପାପକୁ ନାଶ କରେ, ଯେଉଁମାନେ ପଢନ୍ତି ଓ ସଦା ଶୁଣନ୍ତି।
ସର୍ଵେଷାମୀପ୍ସିତଂ ଚେଦଂ ସର୍ଵଜ୍ଞାନପ୍ରକାଶକମ୍
ଏହା ସମସ୍ତଙ୍କ ଇଚ୍ଛା, ଏବଂ ସମସ୍ତ ଜ୍ଞାନକୁ ପ୍ରକାଶ କରେ।
ତଥୈଵ ଗାଣପତ୍ଯାନାଂ ଵର୍ଣାଶ୍ରମଵତାଂ ଦ୍ଵିଜାଃ
ଏହିପରି ଗଣେଶଙ୍କ ଭକ୍ତମାନେ ଓ ଚାରି ବର୍ଣ୍ଣ ଓ ଆଶ୍ରମ ଅନୁସରଣ କରୁଥିବା ଦ୍ୱିଜମାନେ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ଏହି ଉପଦେଶ ଲାଗୁହୁଏ।
ମନ୍ତ୍ରାଣାଂ ଚୈଵ ଯନ୍ତ୍ରାଣାଂ ଵେଦାଙ୍ଗାନାଂ ଵିଭାଗଶଃ
ମନ୍ତ୍ର, ଯନ୍ତ୍ର ଓ ବେଦଙ୍ଗମାନଙ୍କର ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର ଉପବିଭାଗ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ଏହି କଥା ଉପଯୁକ୍ତ।
ଯ ଏତତ୍ପଠତେ ଭକ୍ତ୍ଯା ଶୃଣୁଯାଦ୍ଵା ସମାହିତଃ
ଯେଉଁମାନେ ଏହି କଥାକୁ ଭକ୍ତିଭାବରେ ପଢନ୍ତି କିମ୍ବା ଏକାଗ୍ର ଚିତ୍ତରେ ଶୁଣନ୍ତି,
ଶ୍ରୁତ୍ଵେଦଂ ନାରଦୀଯଂ ତୁ ପୁରାଣଂ ଵେଦସଂମିତମ୍
ଏହି ବେଦସମ୍ମତ ନାରଦ ପୁରାଣକୁ ଯେଉଁମାନେ ଶୁଣନ୍ତି,
ଭୂମିଦାନୈର୍ଗଵାଂ ଦାନୈ ରତ୍ନଦାନୈଶ୍ଚ ସଂତତମ୍
ଯେଉଁଠି ଭୂମି, ଗାଁଠି ଗାଁ ଦାନ ଏବଂ ରତ୍ନ ଦାନ ସାଧାରଣ ଭାବରେ ହୁଏ,
ଯସ୍ତୁ ଵ୍ଯାକୁରୁତେ ଵିପ୍ରାଃ ପୁରାଣଂ ଧର୍ମସଂଗ୍ରହମ୍
ଯେଉଁ ବ୍ରାହ୍ମଣ ପୁରାଣ ଓ ଧର୍ମର ସଂଗ୍ରହକୁ ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରନ୍ତି,
କାଯେନ ମନସା ଵାଚା ଧନାଦ୍ଯୈରପି ସଂତତମ୍
ଦେହ, ମନ, କଥା, ଧନ ଓ ଅନ୍ୟ ଉପାୟରେ ସବୁବେଳେ—
ଶ୍ରୁତ୍ଵା ପୁରାଣଂ ଵିଧିଵଦ୍ଧୋମଂ କୃତ୍ଵା ସୁରାର୍ଚନମ୍
ବିଧିମତେ ପୁରାଣ ଶୁଣି, ହୋମ କରି, ଦେବତାଙ୍କୁ ପୂଜା କରି—
ଦକ୍ଷିଣାଂ ପ୍ରଦଦେଚ୍ଛକ୍ତ୍ଯା ଭକ୍ତ୍ଯା ପ୍ରୀଯେତ ମାଧଵଃ
ଯେଉଁଠାରେ ଯେତେ ସମ୍ଭବ, ଭକ୍ତି ସହିତ ଦକ୍ଷିଣା ଦେବା ଉଚିତ; ଏହିପରି କଲେ ମାଧବ ପ୍ରସନ୍ନ ହୁଅନ୍ତି।
କାଶୀ ପୁରୀ ନଗୋ ମେରୁର୍ଦେଵୋ ନାରାଯଣୋ ହରିଃ
କାଶୀ ସହର, ମେରୁ ପାହାଡ଼, ଦେବତା ହେଉଛନ୍ତି ନାରାୟଣ ହରି—
ମାର୍ଗୋ ମୃଗେନ୍ଦ୍ରଃ ପୁରୁଷୋ ଽଶ୍ଵତ୍ଥଃ ପ୍ରହ୍ଲାଦ ଆନନମ୍
ପଥ ହେଉଛି ସିଂହ, ପୁରୁଷ ହେଉଛି ଅଶ୍ୱତ୍ଥ ଗଛ, ପ୍ରହ୍ଲାଦ ହେଉଛନ୍ତି ମୁହଁ—
ପାଵକୋ ଵିଷ୍ଣୁରିନ୍ଦ୍ରଶ୍ଚ କପିଲୋ ଵାକ୍ପତିଃ କଵିଃ
ଅଗ୍ନି ହେଉଛନ୍ତି ବିଷ୍ଣୁ, ଇନ୍ଦ୍ର ମଧ୍ୟ, କପିଳ, ଶବ୍ଦର ଠାକୁର, ଓ ମହାକବି—
ଉର୍ଵଶୀ କାଞ୍ଚନଂ ଯଦ୍ଵଚ୍ଛ୍ରେଷ୍ଟାଶ୍ଚୈତେ ସ୍ଵଜାତିଷୁ
ଉର୍ବଶୀ, ସୁନା—ଏମିତି ଯେପରି ସ୍ୱଜାତିରେ ସର୍ବଶ୍ରେଷ୍ଠ—
ଶାନ୍ତିରସ୍ତୁ ଶିଵଂ ଚାସ୍ତୁ ସର୍ଵେଷାଂ ଵୋ ଦ୍ଵିଜୋତ୍ତମାଃ
ସମସ୍ତଙ୍କ ପାଇଁ ଶାନ୍ତି ଓ ମଙ୍ଗଳ ହେଉ; ହେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ।
ଇତ୍ଯୁକ୍ତ୍ଵାଭ୍ଯର୍ଚିତଃ ସୂତଃ ଶୌନକାଦ୍ଯୈର୍ମହାତ୍ମଭିଃ
ଏଭଳି କହି, ସୂତଙ୍କୁ ଶୌନକ ଓ ଅନ୍ୟ ମହାପୁରୁଷମାନେ ସମ୍ମାନ କଲେ।
ଶ୍ରୁତଂ ସମ୍ଯଗନୁଷ୍ଠାଯ ତତ୍ର ତସ୍ଥୁଶ୍ଚ ସତ୍ରିଣଃ
ଠିକ୍ ଭଳି ଶୁଣି, ଯଥାବତ୍ କାର୍ଯ୍ୟ କରି, ଯଜ୍ଞ କରୁଥିବାମାନେ ସେଠାରେ ରହିଲେ।
ସ ତୁ ନିର୍ଵିଷମନସା ସମେତ୍ଯ ଯାଗଂ ଲଭତେ ସତମଭୀପ୍ସିତଂ ହି ଲୋକମ୍
ଯିଏ ମନରୁ ଦୁଷ୍ଟତା ଛାଡ଼ି, ଏକତ୍ରିତ ହୋଇ, ଯଜ୍ଞ ଓ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଲୋକମାନେ ଯେଉଁ ଲୋକ ଚାହାନ୍ତି, ସେଠିକୁ ପାଇଥାଏ।
ତ୍ରୈଲୋକ୍ଯମଣ୍ଡପସ୍ତଂଭାଶ୍ଚତ୍ଵାରୋ ହରିବାହଵଃ
ତିନି ଲୋକର ମଣ୍ଡପକୁ ଧରିଥିବା ଚାରିଟି ଖୁଟି ହେଉଛି ହରିଙ୍କ ଚାରିଟି ବାହୁ।