ଵ୍ରତସ୍ଯାସ୍ଯ ପ୍ରଭାଵେଣ କାମାନ୍ମନସି ଚିନ୍ତିତାନ୍
ଏହି ଉପବାସର ଶକ୍ତିରେ, ମନରେ ଚିନ୍ତିତ ଇଚ୍ଛାଗୁଡିକ
ନାନେନ ସଦୃଶଂ ଚାନ୍ଯଦ୍ଵ୍ରତମସ୍ତି ଜଗତ୍ତ୍ରଯେ
ତିନି ଜଗତରେ ଏହି ଉପବାସ ସମାନ ଅନ୍ୟ କୌଣସି ଉପବାସ ନାହିଁ।
ଅଥାସ୍ମିନ୍ନେଵ ଦିଵସେ ଦୂର୍ଵାଗଣପତି ଵ୍ରତମ୍
ଏହି ଦିନରେ ଦୂର୍ବା-ଗଣପତି ଉପବାସ କରିବା ଯୋଗ୍ୟ,
ହୈମଂ ନିର୍ମାଯ ଗଣପଂ ତାମ୍ରପାତ୍ରୋପରି ସ୍ଥିତମ୍
ସୁନାରେ ଗଣପତିଙ୍କର ପ୍ରତିମା ତିଆରି କରି, ତାମ୍ବା ପାତ୍ର ଉପରେ ରଖି,
ପୂଜଯେଦ୍ରକ୍ତକୁସୁମୈଃ ପତ୍ରିକାଭିଶ୍ଚ ପଞ୍ଚଭିଃ
ଲାଲ ଫୁଲ ଓ ପାଞ୍ଚ ପ୍ରକାରର ପତ୍ର ଦ୍ୱାରା ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ,
ଆଭିରନ୍ଯଶ୍ଚ କୁସୁମୈରଭ୍ଯର୍ଚ୍ଯ ଫଲମୋଦକୈଃ
ଅନ୍ୟ ଫୁଲ ଦେଇ, ଫଳ ଓ ମୋଦକ ଉପହାର କରିବା ଉଚିତ।
ତତଃ ସଂପ୍ରାରଥ୍ଯ ଵିଘ୍ନେଶମୂର୍ତିଂ ସୋପସ୍କରାଂ ମୁନେ
ତାପରେ, ମୁନି, ବିଘ୍ନେଶଙ୍କର ପ୍ରତିମାକୁ ସମସ୍ତ ଉପକରଣ ସହିତ ଏକାଗ୍ର ହୋଇ ପ୍ରାର୍ଥନା କରି,
କୃତ୍ଵୈଵଂ ପଞ୍ଚ ଵର୍ଷାଣି ସମୁପାସ୍ଯ ଯଥାଵିଧି
ଏଭଳି ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷ ଯଥାବିଧି ପୂଜା କରି,
ଅଥ ଭାଦ୍ରଚତୁର୍ଥ୍ଯାଂ ତୁ ବହୁଲାଧେନୁସଂଜ୍ଞକମ୍
ପରେ, ଭାଦ୍ର ମାସର ଚତୁର୍ଥୀ ଦିନରେ, ବହୁଳାଧେନୁ ନାମକ ଦିନରେ,
ତତଃ ପ୍ରଦକ୍ଷିଣୀକୃତ୍ଯ ଶକ୍ତଶ୍ଚେଦ୍ଦାନମାଚରେତ୍
ତାପରେ ପ୍ରଦକ୍ଷିଣା କରି, ସମର୍ଥ ହେଲେ ଦାନ କରିବା ଉଚିତ।
ପଞ୍ଚାବ୍ଦଂ ଵାଦଶାବ୍ଦଂ ଵା ଷୋଡଶାବ୍ଦମଥାପି ଵା
ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷ, ଦଶ ବର୍ଷ କିମ୍ବା ଷୋଳ ଵର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ,
ପ୍ରଭାଵେଣ ଵ୍ରତସ୍ଯାସ୍ଯ ଭୁକ୍ତ୍ଵା ଭୋଗାନ୍ମନୋରମାନ୍
ଏହି ଉପବାସର ଶକ୍ତିରେ, ଆନନ୍ଦଦାୟକ ଭୋଗ ଉପଭୋଗ କରି,
ଅଥ ଶୁକ୍ଲ ଚତୁର୍ଥ୍ଯାଂ ତୁ ସିଦ୍ଧଵୈନାଯକଵ୍ରତମ୍
ପରେ, ଶୁକ୍ଳ ଚତୁର୍ଥୀ ଦିନରେ, ସିଦ୍ଧ-ବିନାୟକ ଉପବାସ କରିବା ଉଚିତ,
ଏକାଗ୍ରମାନସୋ ଭୂତ୍ଵା ଧ୍ଯାଯେତ୍ସିଦ୍ଧିଵିନାଯକମ୍
ମନକୁ ଏକାଗ୍ର କରି, ସିଦ୍ଧି-ବିନାୟକଙ୍କୁ ଧ୍ୟାନ କରିବା ଉଚିତ।
ପାଶାଙ୍କୁଶଧରଂ ଦେଵଂ ତପ୍ତକାଞ୍ଚନସନ୍ନିଭମ୍
ଯିଏ ପାଶ ଓ ଅଙ୍କୁଶ ଧରିଛନ୍ତି, ତାଙ୍କର ଦେହ ତପ୍ତ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ପରି ଚମକେ।
ସମର୍ପଯେଦ୍ଭକ୍ତିଯୁକ୍ତସ୍ତାନି ନାମାନି ଵୈ ଶୃଣୁ
ଭକ୍ତି ସହିତ ଏହି ଦେବତାଙ୍କୁ ଅର୍ପଣ କରିବା ଉଚିତ; ଏବେ ତାଙ୍କର ନାମଗୁଡିକ ଶୁଣ।
ଉମାପୁତ୍ରାଯ ବୈଲ୍ଵଂ ତୁ ଦୂର୍ଵାଂ ଗଜମୁଖାଯ ଚ
ଉମାଙ୍କ ପୁଅଙ୍କୁ ବେଲ ପତ୍ର ଅର୍ପଣ କର; ହାତୀମୁହା ଦେବତାଙ୍କୁ ଦୁର୍ବା ଘାସ ଦିଅ।
ଶୂର୍ପକର୍ଣାଯ ତୁଲସୀଂ ଵକ୍ରତୁଣ୍ଡାଯ ଶିଂବିଜମ୍
ଉଡ଼ଣା ପତ୍ର ପରି କାନ ଥିବା ଦେବତାଙ୍କୁ ତୁଳସୀ ଦିଅ; ଟେଢ଼ା ଦାନ୍ତ ଥିବାଙ୍କୁ ଶିମ୍ବିଜ ଫଳ ଅର୍ପଣ କର।
ହେରମ୍ବାଯ ତୁ ସିଂଦୂରଂ ଚତିର୍ହେତ୍ରେ ଚ ପତ୍ରଜମ୍
ହେରମ୍ବଙ୍କୁ ସିନ୍ଦୁର ଦିଅ; ଚାରି ହାତ ଥିବା ଦେବତାଙ୍କୁ ପତ୍ର ଅର୍ପଣ କର।
ଦୂର୍ଵାଯୁଗ୍ମଂ ତତୋ ଗୃହ୍ଯ ଗନ୍ଧପୁଷ୍ପାକ୍ଷତୈର୍ଯୁତମ୍
ପରେ, ଦୁଇଟି ଦୁର୍ବା ନେଇ, ସୁଗନ୍ଧ, ଫୁଲ ଓ ଅକ୍ଷତ ସହିତ ଅର୍ପଣ କର।
ଆଚମଯ୍ଯ ନମସ୍କୃତ୍ଯ ସଂପ୍ରାର୍ଥ୍ଯ ଚ ଵିସର୍ଜ୍ଜଯେତ୍
ପାଣି ନେଇ, ନମସ୍କାର କରି, ପ୍ରାର୍ଥନା କରି, ଅର୍ପଣ ସମାପ୍ତ କରିବା ଉଚିତ।
ନିଵେଦଯେଚ୍ଚ ଗୁରଵେ ଦ୍ଵିଜେଭ୍ଯୋ ଦକ୍ଷିଣାଂ ଦଦେତ୍
ଅର୍ପଣ ଗୁରୁଙ୍କୁ ଦିଅ; ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ଉପହାର ଦିଅ।
ଉପାସ୍ଯ ଲଭତେ କାମାନୈହିକାମୁଷ୍ମିକାନ୍ ଶୁଭାନ୍
ଉପାସନା କରିଲେ ଲୋକିକ ଓ ଆତ୍ମିକ ଶୁଭ ଇଚ୍ଛା ପ୍ରାପ୍ତି ହୁଏ।
ଅଥ ତଦ୍ଦୋଷନାଶାଯ ମନ୍ତ୍ରଂ ପୌରାଣିକଂ ପଠେତ୍
ପରେ, ଦୋଷ ଦୂର କରିବା ପାଇଁ ପୁରାତନ ମନ୍ତ୍ର ପଠିବା ଉଚିତ।
ସକୁମାରକ ମା ରୋଦୀସ୍ତଵ ହ୍ଯେଷ ସ୍ଯମନ୍ତକଃ
ଓ ଶିଶୁ, କାନ୍ଦିବା ନାହିଁ; ଏହା ହେଉଛି ସ୍ୟାମନ୍ତକ।
ଇଷଶୁକ୍ଲଚତୁର୍ଥ୍ଯାଂ ତୁ କପର୍ଦ୍ଦୀଶଂ ଵିନାଯକମ୍
ଶୁକ୍ଳ ପକ୍ଷର ଚତୁର୍ଥୀ ଦିନରେ କପର୍ଦ୍ଦୀଶ ବିନାୟକଙ୍କୁ ପୂଜା କର।
ଅକାରଣାନ୍ମୁଷ୍ଟିଗତାଂସ୍ତଣ୍ଡୁଲାନ୍ସକପର୍ଦ୍ଦିକାନ୍
କୌଣସି କାରଣ ଛଡ଼ା, ମୁଠିରେ ଧରା ଚାଉଳ ଓ କପର୍ଦ୍ଦି ସହିତ ନେଇ।
ତଣ୍ଡୁଲା ଵୈଶ୍ଵଦୈଵତ୍ଯା ହରଦୈଵତ୍ଯମିଶ୍ରିତାଃ
ଚାଉଳ ଦେବତାମାନଙ୍କ ପାଇଁ, ହରଙ୍କ ପୂଜା ସହିତ ମିଶିତ।
ଚତୁର୍ଥ୍ଯାଂ କାର୍ତିକେ କୃଷ୍ଣେ କରକାଖ୍ଯଂ ଵ୍ରତଂ ସ୍ମୃତମ୍
କାର୍ତ୍ତିକ ମାସର କୃଷ୍ଣ ପକ୍ଷ ଚତୁର୍ଥୀ ଦିନରେ କରକ ନାମକ ବ୍ରତ ସ୍ମରଣ କରାଯାଏ।
ପୂଜଯେଚ୍ଚ ଗଣାଧୀଶଂ ସ୍ନାତା ସ୍ତ୍ରୀସମଲଙ୍କୃତା
ସ୍ନାନ କରି, ଜନାନୀମାନେ ଭଲଭାବେ ସଜାଇ, ଗଣାଧୀଶଙ୍କୁ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ।