ଏତଦାଗ୍ନେଯକଂ ଵିପ୍ର ପୁରାଣଂ ପରିକୀର୍ତିତମ୍
ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ଏହିପରି ଆଗ୍ନେୟ ପୁରାଣ ବିସ୍ତୃତ ଭାବେ କହାଯାଇଛି।
ତିଲଧେନୁ ଯୁତଂ ଚାପି ମାର୍ଗଶୀର୍ଷ୍ଯାଂ ଵିଧାନତଃ
ଏହା ସେସମୟରେ ତିଳ ଓ ଗାଈ ଦାନ ସହିତ, ମାର୍ଗଶୀର୍ଷ ମାସରେ ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ କରାଯିବ।
ଏଷାନୁକ୍ରମଣୀ ପ୍ରୋକ୍ତା ତଵାଗ୍ନେଯସ୍ଯ ମୁକ୍ତିଦା
ତୁମ ଆଗ୍ନେୟ ଅଂଶର ଏହି ବିଷୟସୂଚୀ, ଯାହା ମୁକ୍ତି ଦେଇଥାଏ, ବର୍ଣ୍ଣିତ ହେଲା।
ଶୃଣ୍ଵତାଂ ପଠତାଂ ଚୈଵ ନୃଣାଂ ଚେହ ପରତ୍ର ଚ
ଏହାକୁ ଯେଉଁମାନେ ଶୁଣନ୍ତି ଓ ପଢ଼ନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଏଠି ଓ ପରଲୋକରେ—
ଭଵିଷ୍ଯଂ ଭଵତଃ ସର୍ଵଲୋକାଭୀଷ୍ଟପ୍ରଦାଯକମ୍
—ସମସ୍ତ ଲୋକରେ ସମସ୍ତ ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ ହେବ।
ସୃଷ୍ଟ୍ଯର୍ଥଂ ତତ୍ର ସଂଜାତୋ ମନୁଃ ସ୍ଵାର୍ଯଭୁଵଃ ପୁରା
ସୃଷ୍ଟି ପାଇଁ ପୂର୍ବେ ସ୍ୱାୟମ୍ଭୁବ ମନୁ ଜନ୍ମ ନେଇଥିଲେ।
ଅହଂ ତସ୍ମୈ ତଦା ପ୍ରୀତଃ ପ୍ରାଵୋଚଂ ଧର୍ମସଂହିତାମ୍
ସେତିବେଳେ ମୁଁ ତାଙ୍କୁ ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇ ଧର୍ମ ସଂହିତା କହିଥିଲି।
ତଦା ତାଂ ସଂହିତାଂ ସର୍ଵାଂ ପଞ୍ଚଧା ଵ୍ଯଭଜନ୍ମୁନିଃ
ତାପରେ ସେ ମୁନି ସମସ୍ତ ସଂହିତାକୁ ପାଞ୍ଚ ଭାଗରେ ବାଣ୍ଟିଦେଲେ।
ତତ୍ରାଦିମଂ ସ୍ମୃତଂ ପର୍ଵଂ ବ୍ରାହ୍ମଂ ଯତ୍ରାସ୍ତ୍ଯୁପକ୍ରମଃ
ସେଠାରେ ପ୍ରଥମ ପର୍ବକୁ 'ବ୍ରାହ୍ମ' ବୋଲି କୁହାଯାଏ, ଯେଉଁଠାରେ ଉପକ୍ରମ ଅଛି।
ଆଦିତ୍ଯଚରିତପ୍ରାଯଃ ସର୍ଵାଖ୍ଯାନସମନ୍ଵିତଃ
ଏହାର ଅଧିକାଂଶ ଅଂଶ ଆଦିତ୍ୟଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟ ଉପରେ ଅଟୁଟ, ଏବଂ ବିଭିନ୍ନ କଥାରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ।
ପୁସ୍ତଲେଖକଲେଖାନାଂ ଲକ୍ଷଣଂ ଚ ତତଃ ପରମ୍
ତାପରେ ପୁସ୍ତକ, ଲେଖା ଓ ଶିଳାଲେଖାର ଲକ୍ଷଣ ବର୍ଣ୍ଣନା କରାଯାଇଛି।
ପକ୍ଷସ୍ଯାଦିତିଥୀନାଂ ଚ କଲ୍ପାଃ ସପ୍ତ ଚ କୀର୍ତିତାଃ
ଏବଂ ପକ୍ଷର ଆରମ୍ଭ ତିଥିମାନଙ୍କ ସହିତ ସାତଟି କଳ୍ପ ବର୍ଣ୍ଣିତ ହୋଇଛି।
ଶୈଵେ ଚ କାଯତୋ ଭିନ୍ନାଃ ସୌରେ ଚାନ୍ତ୍ଯକଥାନ୍ଵଯଃ
ଶିବ ଧର୍ମରେ ଦେହ ଅନୁଯାୟୀ ଭିନ୍ନତା ଦେଖାଯାଏ, ସୂର୍ଯ୍ୟ ଧର୍ମରେ ଶେଷ କଥାର ବଂଶ ଅନୁସରଣ କରାଯାଏ।
ପୁରାଣସ୍ଯୋପସଂହାରସହିତଂ ପର୍ଵ ପଞ୍ଚମମ୍
ପୁରାଣର ପଞ୍ଚମ ପର୍ବରେ ଏହାର ସମାପ୍ତି ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ ଅଛି।
ଧର୍ମେ କାମେ ଚ ମୋକ୍ଷେ ତୁ ଵିଷ୍ଣୋଶ୍ଚାପି ଶିଵସ୍ଯ ଚ
ଧର୍ମ, କାମ ଓ ମୋକ୍ଷ ଦେଖିବାରେ ବିଷ୍ଣୁ ଓ ଶିବ, ଦୁହିଁଠିରେ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ।
ପ୍ରତିସର୍ଗାହ୍ଵଯଂ ତ୍ଵନ୍ତ୍ଯଂ ପ୍ରୋକ୍ତଂ ସର୍ଵକଥାନ୍ଵିତମ୍
ଶେଷ ପର୍ବକୁ ପ୍ରତିସୃଷ୍ଟି ବୋଲି କୁହାଯାଏ, ଏଠି ସମସ୍ତ କଥା ଅଛି।
ଚତୁର୍ଦ୍ଦଶସହସ୍ରଂ ତୁ ପୁରାଣଂ ପରିକୀର୍ତିତମ୍
ପୁରାଣକୁ ଚଉଦ ହଜାର ଶ୍ଲୋକ ବୋଲି ବର୍ଣ୍ଣନା କରାଯାଇଛି।
ଗୁଣାନାଂ ତାରତମ୍ଯେନ ସମଂ ବ୍ରହ୍ମେତି ହି ଶ୍ରୁତିଃ
ଗୁଣର ତାରତମ୍ୟ ଅନୁଯାୟୀ, ଶ୍ରୁତି କହିଛି ସମସ୍ତେ ବ୍ରହ୍ମ ଅଟୁଟ।
ଗୁଡଧେନୁଯୁତଂ ହେମଵସ୍ତ୍ରମାଲ୍ଯଵିଭୂଷଣୈଃ
ମିଠା ଦୁଧ ଦେଉଥିବା ଗାଈ, ସୁନା, ବସ୍ତ୍ର, ମାଳା ଓ ଅଳଙ୍କାର ସହିତ,
ଗନ୍ଧାଦ୍ଯୈର୍ଭୋଜ୍ଯଭକ୍ଷ୍ଯୈଶ୍ଚ କୃତ୍ଵା ନୀରାଜନାଦିକମ୍
ସୁଗନ୍ଧ, ଖାଦ୍ୟ, ମିଠା ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଭୋଗ ଦେଇ, ଦୀପ ଦେଖାଇ ଆଦି କରି,
ଅଥ ଵୈକହଵିଷ୍ଯାଶୀ କୀର୍ତଯେଚ୍ଛୃଣୁଯାଦପି
ତାପରେ ଯିଏ ଦିନକୁ ଏକଥର ଖାଏ, ସେ ଏହା ପଢ଼ିବା କିମ୍ବା ଶୁଣିବା ଉଚିତ।
ଯୋ ଽପ୍ଯନୁକ୍ରମଣୀମେତାଂ ଭଵିଷ୍ଯସ୍ଯ ନିରୂପିତାମ୍
ଏହି ଭବିଷ୍ୟତ ପାଇଁ ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ବିଷୟ ସୂଚୀ ଯିଏ ପଢ଼େ କିମ୍ବା ଉଚ୍ଚାରଣ କରେ,
ପଠେଦ୍ଵା ଶୃଣୁଯାଚ୍ଚୈତାଂ ଭୁକ୍ତିଂ ମୁକ୍ତିଂ ଚ ଵିନ୍ଦତି
ଯେଉଁଠି ପଢ଼ିବେ କିମ୍ବା ଶୁଣିବେ, ସେ ଭୋଗ ଓ ମୋକ୍ଷ ଦୁହିଁଟି ଲାଭ କରିଥାଏ।
ବ୍ରହ୍ମଵୈଵର୍ତକଂ ନାମ ଵେଦମାର୍ଗାନୁଦର୍ଶକମ୍
ବ୍ରହ୍ମବୈବର୍ତ୍ତ ନାମକ ଏହି ପୁରାଣ ବେଦର ପଥ ଦେଖାଏ।
ନାରଦାଯ ପୁରାଣାର୍ଥଂ ପ୍ରାହ ସର୍ଵମଲୌକିକମ୍
ଏହା ନାରଦଙ୍କୁ କୁହାଯାଇଥିଲା, ପୁରାଣର ଅର୍ଥକୁ ସାର୍ବତ୍ରିକ ଭାବେ ଉପସ୍ଥାପନ କରିଥିଲା।
ତଯୋରଭେଦସିଦ୍ଧ୍ଯର୍ଥଂ ବ୍ରହ୍ମଵୈଵର୍ତମୁତ୍ତମମ୍
ଏହି ଦୁଇଁର ଅଭିନ୍ନତା ସ୍ଥାପନ ପାଇଁ, ଉତ୍ତମ ବ୍ରହ୍ମବୈବର୍ତ୍ତ ରଚିତ ହୋଇଛି।
ଶତକୋଟିପୁରାଣେ ତତ୍ସଂକ୍ଷିପ୍ଯ ପ୍ରାହ ଵେଦଵିତ୍
ଶତକୋଟି ପୁରାଣ ମଧ୍ୟରେ, ବେଦ ଜ୍ଞାନୀ ଏହାକୁ ସଂକ୍ଷେପ କରି କହିଥିଲେ।
ଅଷ୍ଟାଦଶସହସ୍ରଂ ତତ୍ପୁରାଣଂ ପରିକୀର୍ତିତମ୍
ଏହି ପୁରାଣକୁ ଅଠର ହଜାର ଶ୍ଲୋକ ବୋଲି ବର୍ଣ୍ଣନା କରାଯାଇଛି।
ତତ୍ର ସୂତର୍ଷିସଂଵାଦେ ପୁରାଣୋପକ୍ରମସ୍ତତଃ
ଏଠି ସୂତ ଓ ଋଷିମାନେ ଆଲୋଚନା କରିଥିଲେ, ତାପରେ ପୁରାଣର ଆରମ୍ଭ ହେଉଛି।
ଵିଵାଦଃ ସୁମହାନ୍ଯତ୍ର ଦ୍ଵଯୋରାସୀତ୍ପରାଭଵଃ
ସେଠାରେ ଦୁଇଁଜଣଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବଡ଼ ତର୍କ ହେଲା, ଏବଂ ଏକ ହାରିଗଲେ।