ଦେବତାମାନଙ୍କର ନାଥ, ଯିଏ ଅନୁସ୍ମୃତି, ସେ ଘ୍ରାଣ କରିବା ଯୋଗ୍ୟ ନୁହେଁ, ପାନ କରିବା ଯୋଗ୍ୟ ନୁହେଁ, ଏବଂ ଅନ୍ୟ କୌଣସି ଉପଭୋଗ ଯୋଗ୍ୟ ମଧ୍ୟ ନୁହେଁ। ସେ ‘ଶଙ୍କରଙ୍କ ସ୍ୱରୂପ’ ବୋଲି ପରିଚିତ, ମନସିକ ଭାବରେ ଅସ୍ଥିର ଏବଂ ଦେହରେ ବିକୃତ ଦେଖାଯାଏ। ଏହି ଦେବତାଙ୍କୁ ଏକ ଅନୁରୋଧ ହେଲା—ମୃତକଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଅମରତ୍ୱ ଦିଅ। ପ୍ରଭୁ, ସ୍ୱୟଂ ତାଙ୍କର ଅଂଶ ଦ୍ୱାରା, ବାୟୁ ମାର୍ଗରେ ଏହି ଶରୀରକୁ ପ୍ରବେଶ କରିଲେ। କେବଳ ତାଙ୍କୁ ବିଭିନ୍ନ ସମୟରେ ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ ନାମରେ ଡାକାଯାଏ—ସେହି ସର୍ବୋଚ୍ଚ ପ୍ରଭୁକୁ କେବେ ଭିଷ୍ଣୁ, କେବେ ଶିବ, ଏବଂ ସବୁଠାରୁ ଉଚ୍ଚତମ ଭାବରେ ସ୍ୱୀକାର କରାଯାଏ। ସେ ମୋର ଆଜ୍ଞା ଅନୁସାରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରେ, ରାମଙ୍କୁ ଭକ୍ତି କରେ, ଏବଂ ମୂର୍ତ୍ତିର ପୂଜା କରେ। ଏହି ବିଶାଳ ଏବଂ ଦୃଢ଼ ନିବାସ ତୁମେ ତିଆରି କରିଛ; ଏଠାରେ ପୂଜା ପାଇଁ ପରେ, ଆମେ ପୁନି ନିଜ ନିଜ ଗୃହକୁ ଯିବା। ପ୍ରଭୁ, ଯିଏ ଭିକ୍ଷା ମାଗୁଛି, ସେ ଅନୁଚିତ ଜିନିଷ ଚାହେଁ, ସେ ତାହାର ଦୋଷ ଦେଖିପାରେନି। ଏହିପରେ, ପ୍ରଭୁ ଭିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ଦେଖି, ତାଙ୍କର ହାତ ଧରିଲେ। ତୁମେ ଗୋବିନ୍ଦ, ପାଟଳ ପେଟ ଅଛି; ତୁମକୁ କ’ଣ ଭୋଜନ ଦିଅଯିବ? ପରିବର୍ତ୍ତେ, ପାର୍ବ୍ବତୀଙ୍କ ଘରକୁ ଯାଅ, ସେ ତୁମ ପେଟ ପୂରା କରିଦେବେ। ଏହିପରେ, ଦେବତା ତାଙ୍କ ଦ୍ୱାରପାଳ ନନ୍ଦିଙ୍କୁ ଆଦେଶ ଦେଲେ, ଯେପରି ତାଙ୍କୁ କୁହାଯାଇଥିଲା—‘ଖାଦ୍ୟ ପ୍ରସ୍ତୁତ କର, ଦେବତାମାନଙ୍କର ନାଥ; ଆମେ ଖାଇବାକୁ ଚାହୁଁଛୁ, ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠ।’ ଏହାପରେ, ଦୁଇ ଉତ୍ତମ ଦେବତା ମୃଦୁ ଶଯ୍ୟା ଉପରେ ଚଢ଼ି, ବିଶ୍ରାମ କରିଲେ। ପରେ ସେମାନେ ଗଭୀର ପୋଖରୀକୁ ଯାଇ, ସ୍ନାନ କରିବାକୁ ଆରମ୍ଭ କଲେ। ମୁନିମାନେ ଏବଂ ରାକ୍ଷସମାନେ ଜଳକ୍ରୀଡ଼ାରେ ଲିନ ହେଲେ। ସେମାନେ ଶଙ୍କର ଏବଂ ହରିଙ୍କୁ ପଦ୍ମର ପ୍ରସ୍ତର ଛିଟି ଦେଲେ। ପଦ୍ମର ପ୍ରସ୍ତର ଝରିବାରୁ, କେଶବ ତାଙ୍କର ଚକ୍ଷୁ ମୁଦିଦେଲେ। ଏହି ସମୟରେ, ଶିବ ଦୁଇ ହାତରେ ଧରି, ହରିଙ୍କ ମୁଣ୍ଡକୁ ଜଳ ମଧ୍ୟରେ ଅତି ମୂଳେ ଚୁବାଇଦେଲେ। ଏହା ଦେଖି, ହରି ମଧୁରଭାବରେ ଶଙ୍କରଙ୍କୁ ତଳେ ଚାପିଦେଲେ। ସେ ଶତ୍ରୁଙ୍କ ଛାତିରେ ଅଲ୍ପ ଘାତ ଦେଇ, ଅଚ୍ୟୁତଙ୍କୁ ତଳେ ଚାପିଦେଲେ। ଶମ୍ଭୁଙ୍କ ମୁଣ୍ଡ ଉପରେ ପ୍ରସ୍ତର ଛିଟିଦେଲେ, ପରେ ଶମ୍ଭୁ ମଧ୍ୟ ଏହି କ୍ରିୟା ହରିଙ୍କୁ କଲେ। ଜଳକ୍ରୀଡ଼ାର ଉତ୍ସାହରେ, ସେମାନଙ୍କର ଜଟା ଖୁଳିଯାଇଲା। ଅନ୍ୟ ମହାମୁନିମାନେ ନିଜ ଚୁଲିକୁ ପୁନି ବାନ୍ଧିଲେ। କିଛିଏ ଏକାଅପରକୁ ଧକ୍କା ଦେଲେ, କିଛିଏ ଚିତ୍କାର କଲେ, କିଛିଏ କାନ୍ଦିଲେ। ଆକାଶରେ ବାନରମୁଖ୍ୟ ନୃତ୍ୟ କରି, ଦାହାଡ଼ ଦେଲେ। ଯେଉଁମାନେ ମଧୁର ଧ୍ୱନିରେ ଗାଉଥିଲେ, ସେମାନେ ଦଶ ପ୍ରକାର ଗୀତ ଗାଇଲେ। ସେ ନିଜେ ଲଳିତ ଗୀତ ମୃଦୁ ଏବଂ ଶାନ୍ତ ଭାବରେ ଗାଇଲେ। ସେ ନିଶ୍ଚିତ ସ୍ୱର ଧାରଣ କଲେ, ସମସ୍ତ ଗୁଣରେ ଯୁକ୍ତ ଥିଲେ। ବାସୁଦେବ ମଧୁର ହାତରେ ମୃଦଙ୍ଗ ବଜାଇଲେ। ତାନକା, ଗୌତମ ଏବଂ ଅନ୍ୟମାନେ ଉପସ୍ଥିତ ଥିଲେ; ବାୟୁପୁତ୍ର ଗାୟକ ଥିଲେ। ଯେଉଁମାନେ ଦୁର୍ବଳ ଥିଲେ, ସେମାନେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ହେଲେ, ଅଶକ୍ତମାନେ ପୁନି ଶକ୍ତି ଲାଗିଲେ। ଦେବତା, ମୁନି, ଦାନବମାନେ ସମସ୍ତେ ଶାନ୍ତ ହେଉଥିଲେ। ପରେ ପ୍ରତ୍ୟେକ ଦେବତା ନିଜ ନିଜ ବାହନ ଉପରେ ଚଢ଼ି, ନିଜ ନିଜ ଗୃହକୁ ପ୍ରସ୍ଥାନ କଲେ। ଏହି ସମୟରେ, ପ୍ରଭୁ କହିଲେ, “ହେ ବାନର, ମୋର ଆଜ୍ଞାରେ ନିର୍ଭୟ ହୋଇ ବୃଷ ଉପରେ ଚଢ଼।” ତାପରେ, ବାନରମୁଖ୍ୟ ଶିବଙ୍କୁ କହିଲେ, “ପ୍ରଭୁ, ଯଦି ମୁଁ ଆପଣଙ୍କ ବାହନ ଉପରେ ଚଢ଼ିବି, ତେବେ ପାପୀ ହେବି; କିନ୍ତୁ ଆପଣଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ଗାଇବି—ଏହା ଦେଖନ୍ତୁ।