ପୌରାଣିକ କଥାର ଏହି ଅଧ୍ୟାୟରେ, ପ୍ରଥମେ ବୁଧ ଦେବତାଙ୍କ ବିଷୟରେ ଉପଦେଶ ଦିଆଯାଏ। ବୁଧଙ୍କ ଛନ୍ଦ ପଙ୍କ୍ତି ଓ ଦେବତା ହେଉଛନ୍ତି ବୁଧ, ଯିଏ ମନୁଷ୍ୟଙ୍କର ସମସ୍ତ ଇଛା ପୂରଣ କରନ୍ତି। ଏହି ବୁଧଙ୍କୁ ସଦା ଭକ୍ତିସହିତ ନମସ୍କାର କରିବାକୁ କହାଯାଏ, ସେ ହଳଦୀଆ ବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧି ଶୋଭିତ। ଏହିପରି ଧ୍ୟାନ କରି, ମନୁଷ୍ୟ ନିଜ ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ନିଗ୍ରହ କରି, ଏହି ମନ୍ତ୍ରକୁ ହଜାରଥର ପଢ଼ିବା ଉଚିତ। ତା’ପରେ ବୁଧଙ୍କୁ ଶାସ୍ତ୍ରୋକ୍ତ ବିଧିରେ ଅର୍ପଣ, ମା, ଦିଗ୍ଗଜ, ଦିଗ୍ପାଳ, ଶସ୍ତ୍ର ଇତ୍ୟାଦି ଦ୍ୱାରା ପୂଜା କରିବାକୁ କହାଯାଏ। ଦଶ ଦିନ ଧରି ପ୍ରତିଦିନ ଏହି ମନ୍ତ୍ରକୁ ହଜାରଥର ଉଚ୍ଚାରଣ କରିବା ଚିତ୍ତିବଦ୍ଧ ଉପାୟ। ଏହିପରି ଜ୍ଞାନୀଙ୍କ ପୂଜା ବିଧି ଉପଦେଶ ହେଲା, ଏବେ ଗୁରୁଙ୍କ ପୂଜା ବିଷୟରେ ଶୁଣ। ଏଠାରେ ଏକ ମହାର୍ଷି, ବସୁବର୍ଣ୍ଣ ନାମକ, ବ୍ରହ୍ମା ଭାବରେ ସମ୍ମାନିତ। ତାଙ୍କର ହୃଦୟ ଶକ୍ତିର ଆଧାର, ତାଙ୍କର ଅଙ୍ଗ ଦୀର୍ଘାଗ୍ନି ଓ ଚନ୍ଦ୍ର ଦ୍ୱାରା ଗଠିତ। ସେ ହଳଦୀଆ ଫୁଲ ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ, ଚନ୍ଦନ ଲେପିତ, ହଳଦୀଆ ବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଆଲୋକରେ ଅଭିଭୂଷିତ। ଏହି ମନ୍ତ୍ରକୁ ଏକ ଲକ୍ଷଥର ପଢ଼ି, ତାହାର ଦଶମାଂଶ ଘୃତ ବା ଭକ୍ଷ୍ୟ ପଦାର୍ଥ ଦ୍ୱାରା ଅର୍ପଣ କରିବା ଉଚିତ। ଏପରି ମନ୍ତ୍ର ସିଦ୍ଧି ହେଲେ, ସାଧକ ନିଜ ଇଛିତ ଫଳ ସାଧନ କରିପାରିବେ। ବିଘ୍ନ ନିବାରଣ ପାଇଁ ପିପ୍ପଳ ଗଛର ଦଣ୍ଡ ଦ୍ୱାରା ହୋମ କରିବା କଥା ଅଛି। ଏହିପରି କ୍ରମରେ ସେ ଦୁଇ ହଜାର ବସ୍ତ୍ର ଓ ପୃଥିବୀ ଲାଭ କରିଥାଏ। "ଶୁକ୍ର, ମୋତେ ବସ୍ତ୍ର ଦିଅ"—ଏହି ମନ୍ତ୍ରକୁ ଧ୍ରୁବ ଆରମ୍ଭ ଓ ଦୁଇ ଠ ଶବ୍ଦରେ ଶେଷ କରିବା ଉଚିତ। ଦୈତ୍ୟକୁ ଆହ୍ୱାନ, ମୂଳ ଦେବତା, ଶକ୍ତି ହିସାବରେ ଧ୍ରୁବ ଓ ବସୁପ୍ରିୟା ଦେଖାଯାଏ। ସେ ଧଳା ବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧି, ଚନ୍ଦନ ଲେପିତ ଓ ଅଳଙ୍କୃତ, ହାତରେ ଧନ ଦେଉଛନ୍ତି। ଏହି ମନ୍ତ୍ରକୁ ଦଶ ହଜାରଥର ପଢ଼ି, ଦଶମାଂଶ ଘୃତ ଦ୍ୱାରା ଅର୍ପଣ କରିବା ଉଚିତ। ଶୁକ୍ରବାର ଦିନ ଧଳା ଓ ସୁଗନ୍ଧିତ ପୁଷ୍ପ ଦ୍ୱାରା ଅର୍ପଣ କରିବାକୁ ଶାସ୍ତ୍ର ଉପଦେଶ ଦେଇଛି। ଏହି ସମସ୍ତ ମନ୍ତ୍ର ସବୁ ସଂଗୁପ୍ତ ରଖିବା ଦରକାର, ଯେକେହିଁକୁ ଦିଅନ୍ତୁ ନାହିଁ; କେବଳ ଭକ୍ତ ଶିଷ୍ୟ କିମ୍ବା ନିଜ ପୁଅକୁ ଦେଇପାରିବେ। ଏହି ସମସ୍ତ ଉପାୟ ଦ୍ୱାରା, ମନୁଷ୍ୟ ତାଙ୍କର ଇଛିତ ଲକ୍ଷ୍ୟ ସହଜରେ ପ୍ରାପ୍ତ କରିପାରିବେ। ଏହି ଜ୍ଞାନ ଯଦି ବ୍ରହ୍ମା ଓ ଅନ୍ୟ ଦେବତାମାନେ ମଧ୍ୟ ଜାଣିଥାନ୍ତେ, ସେମାନେ ସୃଷ୍ଟିର କ୍ଷମତା ଲାଭ କରିପାରିବେ। ଏହି ମନ୍ତ୍ର ଅଷ୍ଟାକ୍ଷରୀ, ଏହା ପ୍ରୟୋଗ ପାଇଁ ଋଷି ନାରାୟଣ। ମୂଳ ଶବ୍ଦ 'ଓଁ', ଶକ୍ତି 'ୟମ୍', ଏବଂ ଏହା ସମସ୍ତ ଉପଲବ୍ଧି ପାଇଁ ଉପଯୁକ୍ତ। ବୀରମାନେ କ୍ରେଷ୍ଟ ଧାରଣ କରିବେ, ଦେବମାନେ କବଚ ପିନ୍ଧିବେ। ପୁନଃ, ଛଅ ଅଙ୍ଗ ଥିବା ମନ୍ତ୍ରରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ଛଅ ଅକ୍ଷର ଦ୍ୱାରା କ୍ରିୟା କରିବା ଉଚିତ। ସୁଦର୍ଶନ ମନ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ଦିଗ୍ବନ୍ଧନ କରିବାକୁ କହାଯାଏ। ଅସ୍ତ୍ର ମନ୍ତ୍ର 'ଅସ୍ତ୍ରାୟଫଟ୍', ଦ୍ୱାଦଶ ଅକ୍ଷରର। ମୂଳ ଅକ୍ଷର ନିଜ ଶରୀରର ମୂଳ, ହୃଦୟ, ମୁଖ ଉପରେ ବ୍ୟବହାର କରିବାକୁ ଉଚିତ। ଭକ୍ତମାନେ ଏହି ଅକ୍ଷରଗୁଡ଼ିକୁ କଣ୍ଠ, ନାଭି, ହୃଦୟ, ସ୍ତନ, ପାର୍ଶ୍ୱ, ପିଠ ଉପରେ ରଖିବେ। ଏହା ସହ ହାତ ଓ ପାଉଁର ଯୋଡ଼, ଆଙ୍ଗୁଠି ଓ ବେଦ ଉଚ୍ଚାରଣ ସହିତ ଏହି ଅକ୍ଷର ରଖିବେ। ମୁଣ୍ଡ, ଚକ୍ଷୁ, ହୃଦୟ, ଜଠର, ଉରୁ, ଜଙ୍ଘା, ଓ ପାଦ ଉପରେ ମନ୍ତ୍ର ଅକ୍ଷର ରଖିବା ଶାସ୍ତ୍ରୋକ୍ତ। ବେଦ ଅନୁସାରେ ହୃଦୟ, ଉରୁ ଓ ପାଦରେ ମନ୍ତ୍ର ଅକ୍ଷର ବ୍ୟବହାର କରିବା ଉଚିତ। ଶେଷ ଯେଉଁ ଅଂଶ ରହିଯାଏ, ତାହାକୁ 'କୀର୍ତିଖଞ୍ଜ' ବୋଲି କୁଶଳ ପୂଜକମାନେ କହନ୍ତି। ବିକଳ୍ପ ଭାବେ, କିଛି ମହାର୍ଷି 'ନମଃ' ଶବ୍ଦ ଯୋଗ କରି ମନ୍ତ୍ର ଅକ୍ଷର ବ୍ୟବହାର କରିବାକୁ କହିଛନ୍ତି। ଅଷ୍ଟାକ୍ଷରୀ ମନ୍ତ୍ର ପୂର୍ବ ପ୍ରାଚୀନ ଋଷିମାନେ ଅଷ୍ଟପ୍ରକୃତିର ସାର ବୋଲି ମନେ କରିଛନ୍ତି। ମହତ୍ତ୍ୱ ଓ ପ୍ରକୃତି—ଏପରି ଏଠାରେ ଅଠ ପ୍ରକୃତି ଗଣନା ହୁଏ। ଶ୍ରେଷ୍ଠ ସାଧକ ଏହି ମନ୍ତ୍ରକୁ ଏକ ଥାରେ ସମଗ୍ର ଶରୀରରେ ବ୍ୟାପ୍ତ କରିବେ। ଜ୍ଞାନୀ ଏହି ମନ୍ତ୍ର ନାମଗୁଡ଼ିକୁ ଏହାର ଉଚିତ ସ୍ଥାନରେ ରଖିବେ। ବାରଟି ରୂପ ଅଛି, ଯାହା ବାର ଆଦିତ୍ୟ ସହିତ ସଂଯୁକ୍ତ। ଏପରି ଶାସ୍ତ୍ର ଉପଦେଶ କ୍ରମେ, ମନ୍ତ୍ର ସିଦ୍ଧି ଓ ଦେବତା ପୂଜା ଦ୍ୱାରା ମନୁଷ୍ୟ ନିଜ ଚାହିଦା ପୂରଣ କରି, ଦିବ୍ୟ ଶକ୍ତି ଲାଭ କରିପାରିବେ।