ନଦୀର ତୀରେ ଯେଉଁଠି ବୃକ୍ଷଗୁଡ଼ିକ ଦୂର୍ବଳ ଥାଏ, ସେଠି ତୀବ୍ର ଧାରା ସେମାନୋକୁ ଉଖିଡ଼ି ଦେଇଥାଏ । ସେଠି ସମୃଦ୍ଧି ସଦା ବୃଦ୍ଧି ପାଏ, ଏବଂ ଏହି ସହିତ ଅଜ୍ଞାନ ମଧ୍ୟ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୁଏ । ନାମର ସାଦୃଶ୍ୟ ଦ୍ୱାରା କେତେ ଅଦ୍ଭୁତ ଘଟେ—ଦୁର୍ବା ଝାଡ଼ ମଧ୍ୟ ମଦକର ଦାନା ଦେଇଥାଏ । ଯେପରି ବାୟୁ ଅଗ୍ନିର ବନ୍ଧୁ, ବିଷ ସର୍ପର ବନ୍ଧୁ, ସେପରି କିଛି ଅନିଷ୍ଟ ଦେଖିଲେ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ଦେଖିଥାଏ—ଏଥିରେ କୌଣସି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ । ସେଠାରେ ଅଗ୍ନି ସମସ୍ତ ସାଗରକୁ କ୍ଷଣେ ରାଖା କରିଦେଲା । ପୃଥିବୀର ଅନେକ ଲୋକ ଭାବିଲେ, ଯେଉଁଠି ଏ ଲୋକର ସମାପ୍ତି ଆସିଗଲା, ସେମାନେ ଦୁଃଖରେ ଅନ୍ତଃକରଣ ଭାରାଣ୍ଡ ହୋଇ କାନ୍ଦିଉଠିଲେ । ତାଙ୍କର ଭୟ ଦେଖି, ସେମାନେ ଶୀଘ୍ର ଏହି ଅଗ୍ନିରୁ ରକ୍ଷା ପାଇଁ ସାଗର ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରବେଶ କଲେ, କାରଣ ଧର୍ମନିଷ୍ଠ ଲୋକଙ୍କର କ୍ରୋଧ ସହିବା ଯୋଗ୍ୟ ନୁହେଁ । ଏହି ସମୟରେ ଦେବଦୂତ କହିଲେ, "ଏ ସମସ୍ତ ଘଟଣା ବିଷୟରେ ଯକ୍ଷମାନେ ଜାଣନ୍ତି ।" ସେ ଆନନ୍ଦରେ କହିଲେ, "ପାପୀମାନେ ନିଜ ଦୁର୍ଗତି ଦ୍ୱାରା ଶାସିତ ହେଲେ ।" ଯିଏ ଅଧର୍ମ କରେ, ସେ ନିଜେ ଶତ୍ରୁ ଭାବେ ଗ୍ରହଣୀୟ । ଏମିତି ଲୋକଙ୍କୁ ଶ୍ରୁତି ମତାନୁସାରେ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଶତ୍ରୁ ଭାବେ ଜାଣିବା ଉଚିତ୍ । କାରଣ, ପାପୀଙ୍କର ମୃତ୍ୟୁ ଧର୍ମନିଷ୍ଠଙ୍କ ପାଇଁ ଅନନ୍ୟ ଉଲ୍ଲାସର କାରଣ ହୁଏ । ଏହା ପରେ, ଭଗବାନ୍ ତାଙ୍କର ନାତି ଅଂଶୁମତ୍କୁ ନିଜ ପୁତ୍ର ଭାବେ ଗ୍ରହଣ କଲେ । ପୁନି ସେ, ଜ୍ଞାନୀ ସାରାଙ୍କୁ ତାଙ୍କୁ ଆଣିବା ପାଇଁ ନିଯୁକ୍ତ କଲେ । ସେମାନେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଶରୀରେ ଶସ୍ତାଙ୍ଗ ପ୍ରଣାମ କରି କପିଳ ମୁନିଙ୍କ ପାଖକୁ ଗଲେ, ଯିଏ ଏକ ଦୀପ୍ତିମାନ ମୂର୍ତ୍ତି । ସେ ଶାନ୍ତ ଚିତ୍ତଯୁକ୍ତ ଦେବଦେବଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ କରି କହିଲେ, "ଧର୍ମନିଷ୍ଠ ଲୋକ ଅନ୍ୟଙ୍କ ଉପକାରରେ ଲାଗିଥାନ୍ତି, ଏବଂ କ୍ଷମାରେ ନିଶ୍ଚଳ । ଚାଣ୍ଡାଳଙ୍କ ଘରକୁ ଚାଲି ଆସିଲେ ମଧ୍ୟ ଚନ୍ଦ୍ରମା ନିଜ ଆଲୋକ ତାହାଠାରୁ ଆହୁରି ନେଇ ନାହିଁ । ଦେବତାମାନେ ଚନ୍ଦ୍ରକୁ ଅଂଶେ ଅଂଶେ ଭୋଗ କରିଥିଲେ ମଧ୍ୟ ସେ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ପରମ ତୃପ୍ତି ଦେଇଥାଏ । ଏହିପରି, ସଜ୍ଜନ ଲୋକ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ମଧୁର ଗନ୍ଧ ଦେଇଥାନ୍ତି ।" ତାପରେ ସେ କହିଲେ, "ହେ ପରମ ପୁରୁଷ, ସମସ୍ତ ଜାଣନ୍ତି ଆପଣ ଏହି ଜଗତ ଶାସନ ପାଇଁ ଅବତୀର୍ଣ୍ଣ ହୋଇଛନ୍ତି । ବ୍ରହ୍ମନିଷ୍ଠ ଧ୍ୟାନରେ ଲୀନ ଆପଣଙ୍କୁ ନମସ୍କାର ।" ତା'ପରେ ଭଗବାନ୍ କହିଲେ, "ମୁଁ ତୁମୋପରେ ପ୍ରସନ୍ନ, ଏକ ବର ଚୟନ କର ।" ସେ ଅଂଶୁମତ୍ କହିଲେ, "ଆମ ପୂର୍ବଜମାନେ ଯେଉଁଠି ଅଛନ୍ତି, ସେମାନୋକୁ ବ୍ରହ୍ମଲୋକକୁ ନେଇଯିବାକୁ ଦିଅ ।" ତା'ପରେ ଦେବତା କହିଲେ, "ତୁମ ପଉତ୍ର ଭାଗୀରଥ ଗଙ୍ଗାକୁ ଆଣି, ପୂର୍ବଜମାନୋକୁ ସ୍ଵର୍ଗକୁ ନେଇଯିବେ । ଗଙ୍ଗା ଜଳରେ ସ୍ନାନ କରାଇ, ସେମାନୋକୁ ପବିତ୍ର କରି, ପରମ ପଦକୁ ପହଁଚାଇଦେବେ ।" ଏପରି ଭାବେ, ସେ ତାଙ୍କର ଠାକୁରଦାଙ୍କ ପାଖକୁ ଗଲେ ଏବଂ ସମସ୍ତ ଘଟଣା କଥା ଦେଲେ । ପରେ, ସେ ତପସ୍ୟା ଏବଂ ଵିଷ୍ଣୁ ପୂଜା କରି ନିର୍ମଳ ହରିପଦ ଲାଭ କଲେ । ତାଙ୍କଠାରୁ ଭାଗୀରଥ ଜନ୍ମ ନେଲେ, ଯିଏ ଦେବଲୋକରୁ ଗଙ୍ଗାକୁ ଭୂମିକୁ ଆଣିଲେ । ଭାଗୀରଥ ନିଜ ଚିତ୍ତ ଗଙ୍ଗା ଆଣିବାରେ ଏକାଗ୍ର କଲେ । ସେ ଗଙ୍ଗାକୁ ଆଣି, ତାଙ୍କ ପୂର୍ବଜମାନୋକୁ ଏହି ଜଳରେ ସ୍ନାନ କରାଇ, ପବିତ୍ର କରି, ସ୍ଵର୍ଗକୁ ନେଇଦେଲେ । ଭାଗୀରଥଙ୍କ ପୁତ୍ର ମିତ୍ରସାହା, ସମସ୍ତ ଲୋକରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ହେଲେ । ଗଙ୍ଗା ଜଳର କିଛି ବିନ୍ଦୁ ଦ୍ୱାରା ପୂଜା କରି, ସେ ରାଜା ପୁନର୍ବାର ମୁକ୍ତି ଲାଭ କଲେ । ଏଠି, ଏହି ଗଙ୍ଗା ସ୍ନାନ ଦ୍ୱାରା କିପରି ସେ ପୁନଃ ପବିତ୍ର ହେଲେ? ଗଙ୍ଗାର ଏହି କଥା ଶ୍ରବଣ କଲେ ଓ ପାଠ କଲେ ମଙ୍ଗଳ ଲାଭ ହୁଏ । ସେ ଏହି ପୃଥିବୀର ଏକାଧିକ୍ୟ ଉପଭୋଗ କରି, ପ୍ରଜାମାନୋକୁ ପିତାପରି ଆନନ୍ଦ ଦେଇଥିଲେ । ସେ ତାଙ୍କ ପିତାଙ୍କ ପରି ଧର୍ମକୁ ଅତିକ୍ରମ ନ କରି ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ରକ୍ଷା କଲେ । ଯୁବାବସ୍ଥାରେ ତିନି ଏହିସାଉଜନ୍ୟ ତିରିଶି ଆଠି ହଜାର ବର୍ଷ ଧରି ପୃଥିବୀ ଶାସନ କଲେ । ତାପରେ ସେ ତାଙ୍କ ସେନା ଓ ମନ୍ତ୍ରୀମାନୋ ସହିତ ଶୁଭ୍ର ଶଭାଗୃହରେ ପ୍ରବେଶ କଲେ ।