ଏକ ଦିନ, ମହାମୁନି ନାରଦଙ୍କୁ ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଶାସ୍ତ୍ର ଉପଦେଶ ଦେଇଥିଲେ। ସେ କହିଲେ— କୌଣସି କାର୍ଯ୍ୟରେ ଦୁଇଜଣ ଏକାଠି ହେଇ କାର୍ଯ୍ୟ କରନ୍ତି, ଏଠାରେ କାର୍ଯ୍ୟକୁ କରୁଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି, ତାଙ୍କର ଦୃଢ଼ତା, ଏବଂ କେଶର ରଙ୍ଗ ଗୁଡ଼ିକୁ ଗୁରୁତ୍ୱ ଦିଆଯାଏ। ନିଜ ସ୍ୱାର୍ଥ ପାଇଁ କୌଣସି ଚୋର କାର୍ଯ୍ୟ କରେ; ସମାନ ସ୍ୱାର୍ଥ ଥିଲେ, ସେ ଚନ୍ଦ୍ରମା ପରି ମୁହଁକୁ ତାକି ରହେ। ଗାଁ ଏକ ଧନ; ଧନୀ ବ୍ୟକ୍ତି ସମସ୍ୟାରେ କେତେ ମାନି ଯାଏ ତାହା ମାପାଯାଏ। ମାଳା ପିନ୍ଧିଥିବା, ଏକ ତପସ୍ୱୀ, ଏକ ବୁଦ୍ଧିମାନ୍, ଏକ ଠକ୍କା, ଏମାନେ ସମସ୍ତେ କେବଳ ବିଷୟ ଅନୁସାରେ ଚିହ୍ନିତ ହୁଅନ୍ତି। ଯଦି କୌଣସି ଜିନିଷ ସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବେ ଅପୂର୍ଣ୍ଣ ଅଛି, ତାହାକୁ 'ପ୍ରାୟ' କିମ୍ବା 'ପ୍ରାୟ ପୂର୍ଣ୍ଣ' ବୋଲି କୁହାଯାଏ। ପଟୁ ଜାତିରେ ଦୋଷ ଦିଆଯାଏ, ଚିକିତ୍ସକଙ୍କ ଜାଲ ମଧ୍ୟ ଶ୍ରେଷ୍ଠତାରେ ଉଲ୍ଲେଖ ହୁଏ। ଅଧିକତା, ଖାଦ୍ୟରୁ ତିଆରି, ମାଟିରୁ ତିଆରି, ସୁନାରୁ ତିଆରି— ଏମାନେ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର ରୂପରେ ଦେଖାଯାଏ। କିଛି କଳା, କିଛି ସବୁଠୁ ଧଳା; ଏହି ଅବିନାଶୀ ଜିନିଷଗୁଡ଼ିକୁ ନାମରେ କିପରି ଓଡ଼ାଯାଏ? ମାପରେ, 'ଘୁଞ୍ଚା ଯାଏ' କିମ୍ବା 'ଉଭୟ ଘୁଞ୍ଚା ସମାନ' ବୋଲି କୁହାଯାଏ। 'କେଉଁ', 'ଦୁଇ ମଧ୍ୟରେ କେଉଁ' ଏହି ଶବ୍ଦଗୁଡ଼ିକୁ ସଂଖ୍ୟା ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ପାଇଁ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଏ। 'ଏତେ', 'କିଛି', 'କେତେ ଥର', 'କେତେ'— ଏମାନେ ମଧ୍ୟ ସଂଖ୍ୟା ଦେଖାଏ, ହେ ନାରଦ। 'ଦୁଇପରି', 'ଦ୍ୱିତ୍ୱ', 'ଦୁଇ ଭାଗରେ'— ଏମାନେ ସଂଖ୍ୟାର ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ ରୂପ। 'ଏକ ଜୋଡ଼ା', 'ତିନିଟି', 'ଦୁଇ', 'ତିନି'— ଏମାନେ ସଂଖ୍ୟାର ଉଦାହରଣ। ଏହି ଅନୁକ୍ରମରେ ତ୍ରୈଣ, ପୌଷ୍ଣ, ତୁଣ୍ଡିଭ, ବୃନ୍ଦାରକ, କୃଷୀବଳ; ଅବଟୀଟ, ବନାଟ, ନିବିଡ଼, ଚେକ୍ଷୁଶାକିନ; ଵିଦ୍ୟାଥୁଞ୍ଚୁ, ବହୁତିଥ, ପର୍ବତ, ଶୃଙ୍ଗିଣ; ଚିଲ୍ଲ, ଚିପିଟ, ଚିକ୍ୱ, ବାତୂଳ, କୁଟପ; ଉର୍ଣ୍ଣାୟୁ, ମରୁତ, ଏକାକୀ, ଚର୍ମଣ୍ବତୀ; ଆସଂଦୀ, ବଞ୍ଚ, ଚକ୍ରୀବତ, ତୂଷ୍ଣୀକା, ଜଳପତକୀ; ଶାନ୍ତ, ଶାନ୍ତି, ଶମ୍ୟଶାନ୍ତ, ଶମ୍ୟୋହଁୟୁ, ଶୁଭଁୟୁ— ଏମାନେ ନାମ ଉଲ୍ଲେଖ ହୁଏ। ଭବତି, ବଗଭୂଵ, ଭବିତା, ଭବିଷ୍ୟତି, ଭବତ, ଅଭବତ, ଭଗବତ, ଭବେଚ୍ଚ; ଅତ୍ତି, ଜଘାସ, ଅତ୍ତାତ, ସ୍ୟତି, ଅତ୍ତ୍ୱା, ଦଦତ, ଦ୍ୱିରଘାସ, ଦାତ୍ସ୍ୟତ; ଦିଦେଵ, ଦେଵିତା, ଦେଵିଷ୍ୟତି, ଅଦୀଵ୍ୟତ, ଦୀଵ୍ୟେତ, ଦୀଵ୍ୟାତ; ସୁନୋତ, ଅସୁନୋତ, ସୁନୁୟାତ, ସୂୟାତ, ଅଶାୱିତ, ଅସୋଷ୍ୟତ, ଉତୁଦତି; ଅତଉତ, ସୀଦତ, ଓତ୍ସ୍ୟତ, ଇତି, ରୁଣଦ୍ଧି, ରୁରୋଧ, ରୋଦ୍ଧା, ରୋତ୍ସ୍ୟତି; ତନୋତି, ତତାନ, ତନିତା, ତନିଷ୍ୟତି, ତନୋତ, ଅତନୋତ, ତନୁୟାତ; ଅକ୍ରୀଣାତ, କ୍ରୀଣାତ, କ୍ରୀଣୀୟାତ, କ୍ରୀୟାତ, ଅକ୍ରୈଷୀତ, ଅକ୍ରେଷ୍ୟତ, ଚୋରୟତି, ଚୋରୟାମାସ, ଚୋରୟିତା, ଚୋରୟିଷ୍ୟତି, ଚୋରୟତୁ— ଏମାନେ କ୍ରିୟାପଦ ଉପଯୋଗର ଉଦାହରଣ। ମୁନିଙ୍କୁ ଶାସ୍ତ୍ର ଏହି ଭାବରେ ଜଣାଇଲେ— କ୍ରିୟାଗୁଡ଼ିକର ଏକ ସଂଗ୍ରହରେ, ବିଦ୍ୱାନ୍ 'ବୋଭୂୟତେ' ବୋଲି ଚିହ୍ନିତ ହୁଏ। ଯେତେବେଳେ ମୂଳ କ୍ରିୟାର ଉଚ୍ଚାରଣ ଅନୁଦାତ୍ତ ଅଛି, କ୍ରିୟାର ଆଦାନ-ପ୍ରଦାନରେ ଏହି ଅନୁଦାତ୍ତ ଦେଖାଯାଏ। ପରସ୍ମାଇପଦ କ୍ରିୟାପଦ କର୍ତ୍ତାପଦରେ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଏ, ଏହି ନିୟମ ବ୍ୟାକରଣ ଅନୁସାରେ, ଅନ୍ୟ କ୍ଷେତ୍ରରେ ନୁହେଁ। ଏବଂ, ମୁନି ମାନ୍ୟ ଏହି ଅନୁସୂଚନା ଦେଇଥିଲେ— ଯେତେବେଳେ ବିଶେଷ ସୁବିଧା କିମ୍ବା ଉତ୍କୃଷ୍ଟତା ଦେଖାଯିବାକୁ ଚାହିଁ, କର୍ତ୍ତା ଭାବରେ ଏହି ଶବ୍ଦ ଉପଯୋଗ କରାଯାଏ; ଦେଖ, ଚାଉଳ ନିଜେ ରାନ୍ଧିଯାଏ। ଏକ ଅନ୍ୟ କ୍ରିୟାରୁ, ଅବସ୍ଥା କିମ୍ବା କର୍ମଣ୍ୟ ଭାବରେ 'ଲ' ପ୍ରତ୍ୟୟ ଦିଆଯାଏ। ଯେତେବେଳେ କ୍ରିୟାର ଫଳ ଏବଂ କାର୍ଯ୍ୟରେ ଏକତା ରହିଛି, ଏହାକୁ ଅଲଗା ଫଳ ନଥିବା କାର୍ଯ୍ୟ ବୋଲି କୁହାଯାଏ। ଦ୍ୱିତୀୟ କାର୍ଯ୍ୟରେ, ମୁଖ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟ ପ୍ରଧାନ ହୁଏ, ଅନୁଗତ କାର୍ଯ୍ୟ, ମିଛ ଦେବା ପରି, ଉପାଧି ହୁଏ। ଅନ୍ୟ ଦ୍ୱାରା କରାଯାଇଥିବା କାର୍ଯ୍ୟରୁ ଆସିଥିବା ଲାଭ ପ୍ରଧାନ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କୁ ମିଳେ। ଫଳରେ ମୁଖ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟ ପ୍ରଧାନ ହୁଏ, ଦ୍ୱିତୀୟ କାର୍ଯ୍ୟ ଉପାଧି ରୂପେ ଗ୍ରହଣ କରାଯାଏ। ଯେତେବେଳେ କାର୍ଯ୍ୟ ଅବସ୍ଥାରେ ରହିଛି, ଏହାକୁ 'କୃତ୍ୟା' କୁହାଯାଏ; ସମାପ୍ତ ହେଲେ, ଏହାକୁ କର୍ତ୍ତା ସଂପୃକ୍ତ ବୋଲି କୁହାଯାଏ। 'ଯିବାକୁ' ଏବଂ ସମାନ ଅବସ୍ଥାରେ, ଅନ୍ୟ ଅଂଶ ନୂତନ ଦୃଷ୍ଟିକୋଣ ଅନୁସାରେ ଉଲ୍ଲେଖ ହୁଏ। ତତ୍ପୁରୁଷ ଶବ୍ଦସମାସରେ— 'ରାମଉପାସିତ', 'ଧାନପାଇଁ', 'ୟୂପ କାଠ'— ଏହି ଉଦାହରଣ ଦିଆଯାଏ। ଏଭଳି ଶାସ୍ତ୍ର ଉପଦେଶ ମୁନି ନାରଦଙ୍କୁ ଦେଇଥିଲେ, ଏବଂ ସେ ଏହି ଜ୍ଞାନକୁ ଶ୍ରଦ୍ଧା ଭରି ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ।