ଏହିପରି ଶ୍ରଦ୍ଧାଭିମୁଖ କଥାରେ, ଏକ ଦିନ ରାଜାଙ୍କୁ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ କରି କହାଯାଇଥିଲା—"ହେ ଜ୍ଞାନର ସମୁଦ୍ର ତୁମେ, ଦୟାକରି ଏହି ସମସ୍ତ ଉଚ୍ଚ ମଙ୍ଗଳ ଓ ପରମ ତତ୍ତ୍ୱ ବିଷୟରେ ଆମକୁ କହ।" ରାଜାଙ୍କୁ ଏହା କହାଯାଇଥିଲା ଯେ, ଯେଉଁ ଲୋକ ଏହି ଉଚ୍ଚ ଲକ୍ଷ୍ୟକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରେ, ସେ ସମସ୍ତ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଉପକାର ଓ ପରମ ତତ୍ତ୍ୱକୁ ଲାଭ କରେ। କେହି କେହି ପୁତ୍ର ଓ ରାଜ୍ୟ ଆଶା କରନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଏହି ଅଭିଲାଷା ହିଁ ସର୍ବୋତ୍ତମ ଲକ୍ଷ୍ୟ। ଆଉ କେହି କେହି ଦେବଲୋକ ପ୍ରାପ୍ତି ପାଇଁ ଯଜ୍ଞ, କର୍ମକାଣ୍ଡ ଓ ଦାନ-ଧର୍ମକୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ମନେ କରନ୍ତି। ହେ ରାଜନ୍, ଯେଉଁମାନେ ଯୋଗରେ ଏକତ୍ରିତ ହୁଅନ୍ତି, ସେମାନେ ଏବଂ ଅନ୍ୟେମାନେ ସଦା ଆତ୍ମାର ଧ୍ୟାନ କରିବା ଉଚିତ। ଏପରି ଅନେକ ଶତାଧିକ ଓ ହଜାର ଧରଣର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଲକ୍ଷ୍ୟ ଅଛି। କିନ୍ତୁ ଯଦି କେହି ଧନକୁ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଲକ୍ଷ୍ୟ ଭାବେ ଗ୍ରହଣ କରେ, ତେବେ ଏହି ଧର୍ମ ପଥ ଛାଡ଼ି ଦିଆଯାଏ। ଯଦି ପରଲୋକରେ କୌଣସି ଏପରି ଲକ୍ଷ୍ୟ ଅଛି, ତେବେ ସେ ଅନ୍ୟ ଜଣଙ୍କର ଅଂଶ ହୁଏ। ଏହିପରି, ଚଳାମାନ କିମ୍ବା ଅଚଳ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଏପରି କୌଣସି ପରମ ଲକ୍ଷ୍ୟ ନାହିଁ। ଯଦି ଏଠି ରାଜ୍ୟ ଆଦି ଲାଭକୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଲକ୍ଷ୍ୟ ଭାବରେ ଘୋଷଣା କରାଯାଏ, ତେବେ ତୁମେ ଯେଉଁ ଯଜ୍ଞ କର୍ମକୁ ବେଦ—ଋଗ୍, ଯଜୁର୍, ସାମନ୍ ଦ୍ୱାରା କରିଥାଅ, ତାହାକୁ ମନେ କର। କିନ୍ତୁ ଯେଉଁ କର୍ମ ମାଟି ଦ୍ୱାରା କିମ୍ବା ଅନ୍ୟ ନଶ୍ୱର ପଦାର୍ଥ—କାଠ, ଘୃତ, କୁଶା ଆଦି ଦ୍ୱାରା କରାଯାଏ, ସେଉଁଠି ଅନିଶ୍ୱର ତତ୍ତ୍ୱକୁ ଜ୍ଞାନୀମାନେ ପରମ ଲକ୍ଷ୍ୟ ଭାବରେ ଗ୍ରହଣ କରନ୍ତି। ଯେଉଁ କର୍ମ ଫଳ ଦେଇନଥାଏ, ସେଉଁଟି ହିଁ ସର୍ବୋତ୍ତମ ଲକ୍ଷ୍ୟ। ଆତ୍ମାର ଧ୍ୟାନ କରିବା—ଏହାକୁ ହିଁ ପରମ ଲକ୍ଷ୍ୟ କୁହାଯାଏ। ପରମ ତତ୍ତ୍ୱ ଓ ଆତ୍ମାର ଏକତାକୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଲକ୍ଷ୍ୟ ଭାବରେ ମନାଯାଏ। ଏହି ସମସ୍ତ ଲକ୍ଷ୍ୟ ଅପୂର୍ଣ୍ଣ ନୁହେଁ, ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ। ସେ ଏକ, ସମସ୍ତରେ ବ୍ୟାପି, ସମ, ପବିତ୍ର, ଗୁଣରହିତ, ପ୍ରକୃତିର ପାରେ ଅଛନ୍ତି। ନିଜ ଏବଂ ଅନ୍ୟଙ୍କ ଦେହରେ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ସେ ଏକ ତତ୍ତ୍ୱ ଭାବେ ଅଛନ୍ତି। ନାମରେ ଓ ଗୋତିକି ଭିନ୍ନତା ଥାଏ, ଯେପରି ଏକ ତାର ଓ ଏକ ପାଦ ଭିନ୍ନ ନାମରେ ଡାକାଯାଏ, ସେପରି ତାହା ହୁଏ। ଏହି ଏକତା ଓ ଭିନ୍ନତା ବାହ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ଦେଖାଯାଏ। ଏବେ ହେ ରାଜନ୍, ତୁମେ ସୁଣ, ପୂର୍ବେ ମହାର୍ଷି ଋଭୁ କେଉଁ ଗାଥା ଗାଇଥିଲେ। ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ପୁତ୍ର ମହାପୁରୁଷ ଋଭୁ ଜନ୍ମ ନେଇଥିଲେ। ପ୍ରାଚୀନ କାଳରେ ପୁଲସ୍ତ୍ୟଙ୍କ ପୁତ୍ର ନିଦାଘ ତାଙ୍କର ଶିଷ୍ୟ ହେଲେ। ସେ ତତ୍ତ୍ୱ ଜ୍ଞାନ ପାଇଁ ଦ୍ୱୈତ ଭାବକୁ ଛାଡ଼ିଦେଲେ। ଦେବିକା ନଦୀ ତଟରେ ନାଗରା ନାମକ ଏକ ସୁନ୍ଦର ସହର ଥିଲା। ଏହି ସହର ଚାରିପାଖରେ ଆନନ୍ଦ ଉଦ୍ୟାନ ଥିଲା। ହଜାର ଦିବ୍ୟ ବର୍ଷ ପରେ, ସେ ସହରକୁ ଏକ ଦିନ ଦ୍ୱାରରେ ଦେଖାଯାଇଥିଲେ, ସେ ଥିଲେ ବୈଶ୍ୱଦେବ ଭାବେ ପ୍ରକାଶିତ। ସେ ହାତ ପାଉ ଧୋଇ ଅସନ ଗ୍ରହଣ କଲେ। ଏବଂ କହିଲେ, "ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣଶ୍ରେଷ୍ଠ, ତୁମ ଘରରେ ଯେଉଁ ଖାଦ୍ୟ ଅଛି..."। ତାଙ୍କ ଘରେ ସକ୍ତୁ, ଯାବ, ଚାଉଳ ଓ ପିଠା ଥିଲା। "ମୋତେ ଖାଇବାକୁ ଦିଅ, ସେ ଯେଉଁ ଖାଦ୍ୟ ହେଉ, ସରଳ କିମ୍ବା ରୁଚିକର।" "ମୋ ଘରରେ ଯେଉଁ ଭଲ ଖାଦ୍ୟ ଅଛି, ଚାଉଳ କିମ୍ବା ଯାବ ସହିତ..."। ଏହିପରି କଥାରେ ତାଙ୍କର ଜନାନୀ ସେହି ରୁଚିକର ଖାଦ୍ୟ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଦେଇଦେଲେ। କିନ୍ତୁ ମହାର୍ଷି ସେ ରୁଚିକର ଖାଦ୍ୟ ଦେଖିଲେ ମଧ୍ୟ ଖାଇବାକୁ ଇଚ୍ଛା କଲେ ନାହିଁ। ତାଙ୍କୁ ପଚାରାଗଲା, "ତୁମେ କି ପରମ ତୃପ୍ତି କିମ୍ବା ପୋଷଣ ଲାଭ କରିଛ?" ପୁନି ପଚାରାଗଲା, "ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ତୁମେ କେଉଁଠି ବସିଛ, ଏବଂ କେଉଁଠି ଯିବାକୁ ଚାହୁଁଛ?