ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ‘ଵ’ ଶବ୍ଦର ଅର୍ଥ ଅବିନାଶୀ ଅଟୁଟ ଅଛି। ଏହି ଅର୍ଥ ଭିତରେ କୌଣସି ଅନ୍ୟ ପ୍ରଭାବ ନାହିଁ, କାରଣ ଭାସୁଦେବ ସ୍ୱୟଂ ପରବ୍ରହ୍ମ ସ୍ୱରୂପ। ଏହି ଶବ୍ଦଟି କେବଳ ଏଠି ନୁହେଁ, କିନ୍ତୁ ଅନ୍ୟ କେଉଁଠି ଦ୍ୱାରା ଚଳିତ ରୀତିରେ ବ୍ୟବହୃତ ହୁଏ। ଯିଏ ଜ୍ଞାନ ଓ ଅଜ୍ଞାନ ଦୁହିଁକୁ ଜାଣନ୍ତି, ସେଠିକି ‘ଭଗବାନ୍’ ବୋଲି କୁହାଯାନ୍ତି। ‘ଭଗବତ୍’ ଶବ୍ଦରେ ଯେଉଁମାନେ ଉଲ୍ଲିଖିତ, ସେମାନେ ଦୁଷ୍ଟ ଗୁଣ ଓ ଅଭାବ ରହିତ। ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀରେ ବାସ କରୁଥିବାରୁ ସେ ଭାସୁଦେବ ନାମରେ ସ୍ମରଣୀୟ। ଅନନ୍ତ ଭାସୁଦେବଙ୍କ ନାମର ଏହି ଠିକ୍ ବ୍ୟାଖ୍ୟା ହେଉଛି—ସେ ସମସ୍ତ ସୃଷ୍ଟିର ସୃଷ୍ଟା ଓ ବ୍ୟବସ୍ଥାପକ, ଏହିପରି ଭାବେ ଭାସୁଦେବ ସ୍ୱୟଂ ପ୍ରଭୁ। ସେ ସମସ୍ତ ଆବରଣକୁ ଅତିକ୍ରମ କରିଛନ୍ତି, ସମସ୍ତଙ୍କ ଆତ୍ମା, ତାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଲୋକମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟର ସ୍ଥାନ ଭରିଯାଇଛି। ସେ ଯେପରି ଇଚ୍ଛା କରନ୍ତି, ମହାଶକ୍ତିଶାଳୀ ରୂପ ଧାରଣ କରି, ସମସ୍ତ ଲୋକର କଳ୍ୟାଣ କରନ୍ତି। ସେ ସମସ୍ତ ଉତ୍କୃଷ୍ଟଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସର୍ବୋତ୍କୃଷ୍ଟ, ଯେଉଁଠାରେ କେବେ ଦୁଃଖ ନାହିଁ, ସେଠି ଉଚ୍ଚ ଓ ନୀଚ୍ଚ ସମସ୍ତଙ୍କ ନାଥ। ସେ ସମସ୍ତଙ୍କ ନାଥ, ସମସ୍ତ ସୃଷ୍ଟିକୁ ଜାଣନ୍ତି, ସମସ୍ତ ଶକ୍ତିର ଧନୀ, ଏହିପରି ସେ ପରମେଶ୍ୱର। ଏହି ବ୍ରହ୍ମ, ଯାହା ତାଙ୍କୁ ପ୍ରାପ୍ତିର କାରଣ, ତୁମେ ଏହାକୁ ଜାଣିପାରିଛ। ଆତ୍ମାଧ୍ୟୟନ ଓ ଯୋଗ ଦ୍ୱାରା ପରମାତ୍ମା ଦେଖାଯାଏ। ଯିଏ ବ୍ରହ୍ମ ହୋଇଯାନ୍ତି, ସେଉଁଠାରେ ଦେହ ଦ୍ୱାରା ଦେଖିବା ଯାଏନାହିଁ। ଯେତେବେଳେ ଜଣାଯିବ, ସେତେବେଳେ ପରମେଶ୍ୱରଙ୍କୁ, ସମସ୍ତଙ୍କ ଆଧାରକୁ, ଦେଖିପାରିବି। ମୁଁ ତୁମକୁ ସେଇ ଯୋଗର କଥା କହିବି, ଯେପରି ଜନକଙ୍କୁ କହିଥିଲି। ଏହି ଦୁଇ ଯୋଗସଂଯୁକ୍ତ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ କିପରି ସଂଳାପ ହେଲା? କୃତଧ୍ୱଜ ନାମକ ତାଙ୍କର ଭାଇ ଏକ ରାଜା ଥିଲେ, ସଦା ଆତ୍ମାରେ ଲିନ୍ ଥିଲେ। ତାଙ୍କର ପୁଅ, ଅଳ୍ପ ଧନ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ଖଣ୍ଡିକ୍ୟ ବଂଶର ଜନକ ନାମକ ରାଜା, ପୁରୋହିତ ଓ ମନ୍ତ୍ରୀମାନେ ତାଙ୍କୁ ଘେରି ରହିଥିଲେ। ସେ ଜ୍ଞାନରେ ଆଶ୍ରୟ କରି ଅନେକ ଯଜ୍ଞ କରିଥିଲେ। ଏକଥର ଯଜ୍ଞ ଚାଲିଥିବା ବେଳେ, ହେ ଯୋଗବିଦ୍ୟାର ସର୍ବୋତ୍କୃଷ୍ଟ ଜ୍ଞାନୀ, ରାଜା ଜଣେ ଗୋଧିକୁ ଯାହା ଯଜ୍ଞ ପଶୁ ଥିଲା, ଟିଗର ମାରିଦେଇଛି ବୋଲି ଜାଣିଲେ। ସେମାନେ କହିଲେ, “ଆମେ ଜାଣୁନାହିଁ, କିଏ ଏହା କରିଛି ଜାଣିବାକୁ ଜଣେ ପଚାରନ୍ତୁ।” “ହେ ରାଜା, ଶୁଣକଙ୍କୁ ପଚାରନ୍ତୁ, ସେ ବେଦ ଜାଣନ୍ତି।” “ନ କଶେରୁ, ନ ମୁଁ, ନ ଅନ୍ୟ କେହି ଏ ସମୟରେ ପୃଥିବୀରେ ଜାଣନ୍ତି।” ତେଣୁ ରାଜା କହିଲେ, “ମୁଁ ଏବେ ଯାଉଛି, ମୁଁ ମୋ ଶତ୍ରୁଙ୍କୁ ପଚାରିବି।” “ମୋ ଶତ୍ରୁକୁ ପଚାରିଲେ, ସେ ପ୍ରାୟଶ୍ଚିତ୍ତ କହିଦେବେ।” ଏହିପରି କହି, ରାଜା କଳା କୃଷ୍ଣମୃଗ ଚର୍ମ ପିନ୍ଧି ରଥ ଚଡ଼ିଲେ। ତାଙ୍କୁ ଆସୁଥିବା ଦେଖି, ଖଣ୍ଡିକ୍ୟ ତାଙ୍କର ଆତ୍ମାର ଶତ୍ରୁ, କହିଲେ— “ତୁମେ କଳା କୃଷ୍ଣମୃଗ ଚର୍ମକୁ ଅସ୍ତ୍ର କରି, ଆମକୁ ମାରିବାକୁ ଚାହୁଁଛ। ମୂର୍ଖ, କହ, ପୃଷ୍ଠ ଥିବା ପଶୁମାନେ ମଧ୍ୟରେ କଳା କୃଷ୍ଣମୃଗ ଚର୍ମ ତାଙ୍କର ନୁହେଁ କି?” “ମୁଁ ତୁମକୁ ମାରିଦେବି, ତୁମକୁ ବଞ୍ଚିବା ଦେବିନାହିଁ।” ତେବେ ଜନକ କହିଲେ, “ଖଣ୍ଡିକ୍ୟ, ମୁଁ ତୁମଠାରେ ପ୍ରଶ୍ନ କରିବାକୁ ଆସିଛି।” ତାପରେ, ତାଙ୍କର ମନ୍ତ୍ରୀ ଓ ପ୍ରଧାନ ପୁରୋହିତଙ୍କ ସହିତ ସେ ଏକ ନିଜସ୍ଥଳକୁ ଗଲେ। ମନ୍ତ୍ରୀମାନେ କହିଲେ, “ଏହି ଶତ୍ରୁ, ଏବେ ତୁମ ପାଖରେ ଅଛନ୍ତି, ତାଙ୍କୁ ମାରିଦେବା ଉଚିତ।” ଖଣ୍ଡିକ୍ୟ ସମସ୍ତଙ୍କୁ କହିଲେ, “ଏଥିରେ ମୋ ପାଖରେ କୌଣସି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।” “ଯଦି ସେ ପରଲୋକରେ ବିଜୟୀ ହୁଅନ୍ତି, ସମସ୍ତ ପୃଥିବୀ ମୋର ହେବ। ପରଲୋକର ବିଜୟ ଅନନ୍ତ, ପୃଥିବୀର ବିଜୟ ଅଳ୍ପ।“ ଏହିପରି ଭାବେ ଖଣ୍ଡିକ୍ୟ ତାଙ୍କ ଶତ୍ରୁ ଜନକଙ୍କ ସମ୍ନିପାତରେ ଗଲେ ଓ କଥା କହିଲେ।