ଏଠି କଥା ହେଉଛି ଆତ୍ମସଂୟମ ଓ ମୁକ୍ତିର ମହାତ୍ମ୍ୟ ବିଷୟରେ। ଏକ ମହାପୁରୁଷ କ୍ରମକ୍ରମେ ନିଜ ଚିତ୍ତକୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରିବା ଆରମ୍ଭ କଲେ, ଏବଂ ଏହିପରି ଅଭ୍ୟାସ ଦ୍ୱାରା ଶେଷରେ ତାହା ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଶାନ୍ତ ହେଇଯାଏ। ପ୍ରଥମେ ଚିତ୍ତକୁ ଧ୍ୟାନରେ ନିବେଶ କରାଯିବା ଦ୍ୱାରା ଏହା ନିରନ୍ତର ଅଭ୍ୟାସରେ ଶାନ୍ତ ହୁଏ। ଏପରି ଯିଏ ନିଜକୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରିପାରେ, ସେ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବରେ ସୁଖ ଅନୁଭବ କରିଥାଏ। ଏପରି ଯୋଗୀମାନେ ଦୁଃଖରହିତ ଏକ ଆନନ୍ଦମୟ ନିର୍ବାଣକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଅନ୍ତି। ଏହା ଦେଖି ସତ୍ୟଧର୍ମ ଭୃଗୁ ମହାର୍ଷି ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ହୋଇ ତାଙ୍କୁ ଗଭୀର ସମ୍ମାନ ଦେଲେ। ଏହା ପରେ ସେ ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ, “ହେ ଜ୍ଞାନୀ, ଆଉ କ’ଣ ତୁମେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଶୁଣିବାକୁ ଚାହୁଁଛ?” ତାପରେ ତଥ୍ୟର ଜ୍ଞାନୀ ନାରଦ ଆତ୍ମା ବିଷୟରେ ଉତ୍ତମ କଥା ପ୍ରସଙ୍ଗ ପ୍ରସ୍ତାବ କଲେ। ସେ କହିଲେ, “ମୁଁ ଆବାରେ ଆବାରେ ଶୁଣିଲେ ମଧ୍ୟ ଆମେ ତୃପ୍ତି ଅନୁଭବ କରୁନାହିଁ।