ସେ ନିଜେ ତାଙ୍କର ସମ୍ପଦ ଗଣନା କରି, ଏତେ ଧନ ଦେଖି ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟଚକିତ ହେଲେ ଏବଂ ଏହା ନେଇ ଚିନ୍ତା କରିବାକୁ ଲାଗିଲେ । ଏହି ସମ୍ପତି ତାଙ୍କର କଠିନ ତପସ୍ୟା, ବ୍ୟବସାୟ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଉପାୟରେ ଅର୍ଜିତ ହୋଇଥିଲା । ତଥାପି ତାଙ୍କର ଇଚ୍ଛା ଏପରି ଥିଲା ଯେ, ସେ ମେରୁ ପର୍ବତ ସମାନ ସୁନା ଚାହାଁଥିଲେ, ଏବଂ ସେ ଯେତେ ଧନ ଅର୍ଜନ କରିଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ପୁଣି ନୂତନ କିଛି ଇଚ୍ଛା କରୁଥିଲେ । ଦୃଷ୍ଟି ଓ କାନ ବୟସ୍କ ହେଉଥିଲେ, କିନ୍ତୁ ଇଚ୍ଛା ସଦା ଯୁବା ଅବସ୍ଥାରେ ରହୁଥିଲା । ବୟସରେ ଶକ୍ତି କ୍ଷୟ ହୁଏ, କିନ୍ତୁ ଇଚ୍ଛା ପୁଣି ଯୁବା ହୋଇଯାଏ । ଏକ ସଂୟମୀ ମନୁଷ୍ୟ ମଧ୍ୟ କେବେ କେବେ କ୍ରୁଧ୍ଧ ହୋଇଯାଏ, ଏବଂ ଜ୍ଞାନୀ ମଧ୍ୟ ମୂଢତାରେ ପଡ଼ିଯାଏ । ଏହିପରି ଅନିର୍ବାଚ୍ୟ ଇଚ୍ଛା ଛାଡ଼ି ଦୀର୍ଘକାଳୀନ ଶାନ୍ତି ଚାହିଁଥିଲେ, ବୁଦ୍ଧିମାନ ଲୋକ ଆଶାକୁ ତ୍ୟାଗ କରିବା ଉଚିତ । ଏହିପରି ଆଶା ଏକ ଉତ୍କଳିନ କୁଳରେ ଜନ୍ମକୁ ମଧ୍ୟ ତୁରନ୍ତ ଧ୍ୱଂସ କରିଦିଏ । ଏଠାରେ ଏହିପରି ଆଶା ଛାଡ଼ି ଅପରିଚିତ ଏବଂ ନିମ୍ନ ଜାତିର ଲୋକ ମଧ୍ୟ, ଯଦି ସେ ଅଳ୍ପ ଦାନ କରେ, ତେବେ ସେ ଉତ୍କଳିନ କୁଳର ଲୋକକୁ ମଧ୍ୟ ଉତ୍କ୍ରମ କରିଯାଏ । ଦୁଃଖ, ଅପମାନ ଓ ଏପରି ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଅନୁଭୂତି ସେମାନେ କେବେ ଅନୁଭବ କରିନାହାନ୍ତି । ଦେହ ବୟସ୍କ ହୋଇଯାଏ, ଶକ୍ତି ବୟସ ଦ୍ୱାରା ହରାଯାଏ । ଏପରି ଚିନ୍ତା କରି, ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସେ ଧର୍ମର ପଥରେ ନିଷ୍ଠାବାନ ହେଲେ । ନିଜେ ଅର୍ଜିତ ଧନର ଅର୍ଧାଂଶ ନିଜେ ନେଇ ଚାଲିଗଲେ । ଏବଂ ନିଜର ସଂଚିତ ପାପ ନାଶ କରିବାକୁ ଦୃଢ଼ ସଙ୍କଳ୍ପ କଲେ । ସେ ଗଙ୍ଗା ତଟରେ ଅନେକ ଦାନ, ଅନ୍ନଦାନ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଦିଆଁ କାମ କଲେ । ପରେ ସେ ନର ଓ ନାରାୟଣଙ୍କ ଆଶ୍ରମ, ଅରଣ୍ୟକୁ ତପସ୍ୟା ପାଇଁ ଯାଇଲେ । ସେଠାରେ ଫୁଲ ଓ ଫଳରେ ଭରିଥିବା ଗଛଗୁଡ଼ିକ ଦ୍ୱାରା ଅଳଙ୍କୃତ ଅରଣ୍ୟ ଥିଲା । ବୟସ୍କ ଋଷିମାନେ ସେଠି ନିଷ୍ଠାରେ ସେବାରେ ଲିନ ଥିଲେ । ସେଠି ସେ ପରମ ବ୍ରହ୍ମ, ଦୀପ୍ତିମୟ ରୂପକୁ ଦେଖିଲେ, ଯିଏ ସ୍ତୁତି ହେଉଥିଲେ । ତାଙ୍କୁ ପତ୍ରାହାରୀ ଦେଖି, ବେଦମାଳି ନମସ୍କାର କଲେ । ଏହି ମହାପୁରୁଷ ମୂଳ, କନ୍ଦ, ଫଳ ଓ ଏହିପରି ଉପରେ ନିର୍ଭର କରୁଥିଲେ, ମନ ନାରାୟଣଙ୍କ ଉପରେ ଏକାଗ୍ର କରିଥିଲେ । ବେଦମାଳି ବିନମ୍ର ଭାବରେ ତାଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରି କହିଲେ, “ହେ ମହାଭାଗ୍ୟବାନ, ହେ ଜ୍ଞାନୀ, ମୋତେ ଜ୍ଞାନ ଦେଇ ଉଦ୍ଧାର କରନ୍ତୁ ।” ସେ ଦୟାଳୁ ହସି, ଗୁଣଗୁଣିତ ବେଦମାଳିଙ୍କୁ କହିଲେ, “ମୁଁ ତୁମକୁ ସଂକ୍ଷେପରେ ଏହି ଦୁର୍ଲଭ ଉପଦେଶ ଦେଉଛି, ଯାହା ଆତ୍ମ-ନିଗ୍ରହ ନଥିବା ଲୋକଙ୍କ ପାଇଁ କଠିନ ।” “କେବେ ନିନ୍ଦା କିମ୍ବା ଅପବାଦ କରିବାରେ ଲିପ୍ତ ହେଅନାହାଁ । ହରିଙ୍କ ଉପାସନାରେ ନିଷ୍ଠା ରଖ, ମୂଢ଼ଙ୍କ ସାଙ୍ଗ ଛାଡ଼ । ଦେହକୁ ଯେପରି ତ୍ୟାଗ କର, ସେପରି ସଂସାରକୁ ତ୍ୟାଗ କର, ଏହାରେ ଶାନ୍ତି ମିଳିବ । ଢୋଙ୍ଗ, ଅହଂକାର ଓ କଠୋରତା ଛାଡ଼ । ନିଜ ଧାର୍ମିକ କାର୍ଯ୍ୟକୁ କେବେ ଉଦ୍ଘାଟିତ କରନାହାଁ, ଯଦିଓ ପଚାରାଯାଏ । ଅତିଥିମାନେ ଆସିଲେ ସଦା ସମ୍ମାନ କର, ନିଜ ପରିବାର ସହ କୌଣସି ବିରୋଧ କରନାହାଁ । ମୁଁ ଯେପରି ଭାବୁଛି, ସେପରି ଭାବେ ବିଶ୍ୱନାଥ ନାରାୟଣଙ୍କ ଉପାସନା କର । ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ ଆଗରେ ସେବାରେ ନିଷ୍ଠା ରଖ । ଏହିପରି ଦ୍ରବ୍ୟାଭିଷେକ ଦ୍ରଢ଼ତାରେ କର । ଭଗବାନ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ମନ୍ଦିରରେ ମାର୍ଗକୁ ସୁନ୍ଦର କର, ଦୀପ ଜଳାଅ । ପରିକ୍ରମା, ପ୍ରଣାମ ଓ ଷ୍ଟୋତ୍ର ପାଠ କର । ଦିନେ ଦିନେ, ଯେପରି ଶକ୍ତି ଅଛି, ବେଦାନ୍ତ ପାଠ କର । ଜ୍ଞାନ ଦ୍ୱାରା ସମସ୍ତ ପାପରୁ ମୋକ୍ଷ ନିଶ୍ଚିତ । ଏପରି ଯିଏ ସଦା ଜ୍ଞାନରେ ନିଷ୍ଠା ରଖେ, ସେ ଅଳ୍ପ ଜ୍ଞାନ ମଧ୍ୟ ଅର୍ଜନ କରିଥିଲେ ମୋକ୍ଷ ଲାଭ କରିଥାଏ ।” ଏହିପରି ଉପଦେଶ ଶୁଣି ବେଦମାଳି ନୂତନ ଆଲୋକରେ ଆତ୍ମାନୁସନ୍ଧାନ କରିବାକୁ ଲାଗିଲେ ।