ଯେଉଁ ମହାପୁରୁଷ ପୁରାଣ ପାଠ କରନ୍ତି, ସେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଋଷିମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସ୍ତୁତିତ ହୋଇ ଯାନ୍ତି। ଏଠି, ଯମ ଚତୁର୍ମୁଖୀ ରୂପ ଧାରଣ କରି, ଶଂଖ, ଚକ୍ର, ଗଦା ଓ ଖଡ୍ଗ ଧାରଣ କରିଥାନ୍ତି। ହେ ଜ୍ଞାନୀମାନଙ୍କ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ନରକର ଯନ୍ତ୍ରଣା ଅତି ଭୟଙ୍କର। ଯେଉଁ ମଣିଷ ଜନ୍ମ ଲାଭ କରି ମଧ୍ୟ ସୁକୃତ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁନାହାନ୍ତି, ଏହି ଅସ୍ଥାୟୀ ମାନବ ଶରୀର ପାଇଁ ଶାଶ୍ୱତ ଧ୍ୟେୟ ଅନୁସରଣ କରୁନାହାନ୍ତି, ସେମାନେ ଦୁଃଖର ଆକୃତି ଏହି ଦେହକୁ ଅନେକ ଦୋଷ ଓ ଅଶୁଚିତାରେ ଅଳଙ୍କୃତ କରନ୍ତି। ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ, ଯେଉଁମାନେ ବୁଦ୍ଧିମତି, ସେମାନେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ। ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ, ପାଣ୍ଡିତ୍ୟ ଥିବାମାନେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ; ପାଣ୍ଡିତ୍ୟ ଥିବାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ, ଦୃଢ଼ ବୁଦ୍ଧି ଥିବାମାନେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ। ବ୍ରହ୍ମନ୍ ବିଷୟରେ କଥାହୁଏଥିବାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ, ଯିଏ ନିର୍ମମତା ଧାରଣ କରିଥାଏ, ସେଇଁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ। ଏହି କାରଣରୁ, ସମସ୍ତ ପ୍ରୟାସରେ ଧର୍ମର ସଂଗ୍ରହ କରିବା ଉଚିତ। ଏହିପରି, ତୁମେ ନିଜ କର୍ମ ଦ୍ୱାରା, ସମସ୍ତ ଭୋଗ ଯୋଗ୍ୟ ହୋଇ, ମୋର ନିବାସକୁ ଯାଅ। ଏପରି ଭାବରେ, ଯମଙ୍କୁ ପୂଜା କରି, ସେ ତାଙ୍କୁ ଶୁଭ ଗତି ଦେଇଥାନ୍ତି। ଏଉଁଠାରେ ଏକ ଭୟଙ୍କର ଗର୍ଜନ ଶୁଣାଯାଏ, ଯାହା ପ୍ରଳୟ ସମୟରେ ଜଳର ଶବ୍ଦ ପରି ଅଟୁଟ ହୁଏ, ଏହା ଅଞ୍ଜନ ପର୍ବତ ପରି ଅତି ଦୀପ୍ତିମାନ୍। ସେ ତିନି ଯୋଜନା ପ୍ରସ୍ତାର, ଲାଲ ଆଖି, ଲମ୍ବା ନାକ ସହିତ। ମୃତ୍ୟୁ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ତାପରେ ପୀଡ଼ିତ, ଚିତ୍ରଗୁପ୍ତ ମଧ୍ୟ ଏଠି ଭୟଙ୍କର ଦେଖାଯାନ୍ତି। ସେ ତାପରେ ତରସିଥିବା ସମସ୍ତ ପାପୀଙ୍କୁ ସମ୍ବୋଧନ କରନ୍ତି— "ହେ ପାପୀମାନେ, ଦୁଷ୍ଟ କର୍ମ କରିଥିବାମାନେ, ଅହଂକାରରେ ଦୂଷିତ! ଆସକ୍ତି, କ୍ରୋଧ ଓ ଅଭିମାନରେ ଅନ୍ଧ ହୋଇ, ପୂର୍ବେ ତୁମେ ଅତି ଆନନ୍ଦରେ ଅନେକ ପାପ କରିଥିଲ। ଚାକର, ବନ୍ଧୁ, ଭାର୍ଯ୍ୟା କିମ୍ବା ଧନ ପାଇଁ ଚାହିଁ, ଯାହା ଇଚ୍ଛା, ତାହିଁ କରିଥିଲ। ଯେଉଁ ସନ୍ତାନ ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ତୁମେ ଅନୁରଞ୍ଜିତ କରିଥିଲ, ସେମାନେ ଏବେ ଅନ୍ୟଠାରେ ଚାଲିଯାଇଛନ୍ତି। ଯେପରି ତୁମେ ଅନେକ ପାପ କରିଥିଲ, ଏବେ ପୂର୍ବ କର୍ମ ବିଷୟରେ ଚିନ୍ତା କର। ଧନୀ, ଗ୍ରାମ୍ୟ, ଜ୍ଞାନୀ କିମ୍ବା ମୂଢ଼, ଯେହେଉଁଠି ନାହୁଁ।" ଏହିପରି ଚିତ୍ରଗୁପ୍ତଙ୍କ କଥା ଶୁଣି, ସେଇ ସମୟରେ ସମସ୍ତ ପାପୀମାନେ ଭୟଭୀତ ହୋଇଥାନ୍ତି। ଯମଙ୍କ ଆଜ୍ଞାକୁ ମାନିଥିବା କ୍ରୂର, ଭୟଙ୍କର ଦୂତମାନେ ତାଙ୍କୁ ଦଣ୍ଡ ଦେଇଥାନ୍ତି। ସେମାନେ ନିଜ ପାପର ଫଳ ଭୋଗ କରି, ଅଧିକ ପାପ ଅବଶିଷ୍ଟ ରହିଯାଏ। ଏଠି, ଏକ ଦୁଃଶ୍ଚିନ୍ତା ମୋ ମନରେ ଉଦ୍ଭବିଛି, ହେ କୃପାସାଗର! ବିଭିନ୍ନ ଧର୍ମ ଓ ଅନେକ ପ୍ରକାର ପାପ ଏଠି ବର୍ଣ୍ଣିତ ହୋଇଛି। ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ଦିନ ଶେଷରେ ତିନି ଲୋକର ବିନାଶ ଘଟିଥାଏ। ତୁମେ ଗ୍ରାମ ଦାନ ଓ ଅନ୍ୟ ଶୁଭ କାର୍ଯ୍ୟର ମହିମା ବର୍ଣ୍ଣନା କରିଛ। ସମସ୍ତ ଲୋକର ମହାପ୍ରଳୟ ସମୟରେ ବିନାଶ ହୁଏ। ଏହି ସନ୍ଦେହ ମୋ ମନରେ ଉପସ୍ଥିତ ହୋଇଛି; ତୁମେ ଏହି ସନ୍ଦେହ ଦୂର କରିବାଯୋଗ୍ୟ। "ଅତି ଉତ୍ତମ, ଅତି ଉତ୍ତମ, ହେ ମହାପ୍ରଜ୍ଞ! ଏହା ସମସ୍ତ ରହସ୍ୟ ମଧ୍ୟରୁ ସର୍ବାଧିକ ଗୁପ୍ତ। ନାରାୟଣ ଅବିନାଶୀ, ଅନନ୍ତ, ପରମ ଓ ଶାଶ୍ୱତ ଜ୍ୟୋତି। ସେ ଗୁଣ ନଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ଗୁଣ ଥିବା ପରି ପ୍ରକାଶିତ, କାରଣ ସେ ପରମ ଆନନ୍ଦର ମୂର୍ତ୍ତି। ହେ ଶାଶ୍ୱତ, ଏହି ତିନି ପ୍ରକାର ଉପାଧି ଦ୍ୱାରା ସେ ସୃଷ୍ଟି କରନ୍ତି—ବ୍ରହ୍ମା ରୂପେ ସୃଷ୍ଟି, ବିଷ୍ଣୁ ରୂପେ ପାଳନ। ପ୍ରଳୟ ଶେଷରେ ଜନାର୍ଦ୍ଦନ ବ୍ରହ୍ମା ରୂପେ ପ୍ରକାଶିତ ହୁଅନ୍ତି। ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଯେଉଁଠି ଜଡ଼ ଓ ଅନ୍ୟ ପ୍ରାଣୀମାନେ ବସିଛନ୍ତି...