ଏକ ସମୟର କଥା, ଦ୍ୱିଜାତିମାନେ ଯଦି ଅଜାଣିରେ କୌଣସି ଅପବିତ୍ର ପଦାର୍ଥ ପାନ କରନ୍ତି, ସେଥିରେ ଏହା ସ୍ପଷ୍ଟ କରାଯାଇଛି ଯେ ଏହା ଖୋଲା ଭାବରେ, ଗୁପ୍ତ ଭାବରେ କିମ୍ବା ବଳପୂର୍ବକ ହେଉଥିବାରୁ କୌଣସି ତଫାତ୍ ନାହିଁ। ଏହି ଅପରାଧ ପାଇଁ କେତେ ସୋନା ଦେଇ ପ୍ରାୟଶ୍ଚିତ୍ତ କରିବା ଉଚିତ, ତାହା ମନୁ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଋଷିମାନେ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ କରିଛନ୍ତି। ସୋନାର ମାପ ଏପରି— ଜଣେ ଜଣାଇଛନ୍ତି, ସୂର୍ଯ୍ୟର ପ୍ରକାଶରେ ଜଣେ ଜଣେ ଜଣାଇଛନ୍ତି, ଜଣେ ଜଣେ ଜଣାଇଛନ୍ତି, ଏହି ସବୁ ମାପ ଏକ ଏକ ଧୂଳିକଣା ଠାରୁ ଆରମ୍ଭ କରି ନିଷ୍କ, ରାଜସରିସପୁରି, ଯବ ଓ ମାଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଗଣନା କରାଯାଇଛି। ଯଦି ଜଣେ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କର ସମ୍ପତ୍ତି ଅଜାଣିରେ ନେଇଥାଏ, ସେଉଁଠି ପୂର୍ବ ନିୟମ ଅନୁସାରେ ବାରୋ ବର୍ଷ ପ୍ରାୟଶ୍ଚିତ୍ତ କରିବା ଆବଶ୍ୟକ। ଏହି ନିୟମ ଗୁରୁ, ଯଜ୍ଞଦାତା କିମ୍ବା ଧର୍ମନିଷ୍ଠ ଲୋକଙ୍କ ସମ୍ପତ୍ତି ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ଲାଗୁ ହୁଏ। ଯେତେବେଳେ ଦେହରେ ପଶ୍ଚାତ୍ତାପ ଆସେ, ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବରେ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ପ୍ରାୟଶ୍ଚିତ୍ତ କରିବା ଉଚିତ। ଯଦି କୌଣସି କ୍ଷତ୍ରିୟ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କର ସମ୍ପତ୍ତି ନେଇଥାଏ ଏବଂ ପରେ ଅନୁତାପ କରେ, ସେ ସାଂତାପନ ପ୍ରାୟଶ୍ଚିତ୍ତ କରିବା ସହିତ ବାରୋ ଦିନ ଉପବାସ କରିବା ଉଚିତ। ଯେଉଁଠି ଅନ୍ୟର ଆସନ, ଗାଈ, ଜମି ଇତ୍ୟାଦି ନିଆଯାଏ, କିମ୍ବା ଧୂଳିକଣା ପରି ଅଳ୍ପ ସୋନା ଚୋରି କରାଯାଏ, ସେଠି ଏକାଗ୍ରତା ସହିତ ପ୍ରାୟଶ୍ଚିତ୍ତ କରିବା ଦରକାର। ନିଷ୍କ ପରି ଏକ ମାପର ସୋନା ନେଲେ ତିନି ପ୍ରକାର ପ୍ରାଣାୟାମ କରିବା ଆବଶ୍ୟକ। ଯଦି ଗାଈର ଶରିରର ଶରିଷ ମାପର ସୋନା ଚୋରି କରାଯାଏ, ତାହା ପାଇଁ ଉପଯୁକ୍ତ ପ୍ରାୟଶ୍ଚିତ୍ତ କରିବା ଉଚିତ। ଦ୍ୱିଜାତି ଯଦି ଯବ ଦାଣା ମାପର ସୋନା ନେଇଥାଏ, ସେ ପ୍ରାୟଶ୍ଚିତ୍ତ କଲେ ପବିତ୍ର ହୁଏ। କିନ୍ତୁ କୃଷ୍ଣ ସରିଷ ମାପର ସୋନା ନେଲେ ସାଂତାପନ ପ୍ରାୟଶ୍ଚିତ୍ତ ଦରକାର। ଏହି ଅପରାଧର ଶୁଦ୍ଧି ପାଇଁ ଏକ ବର୍ଷ ଧରି ଗୋମୂତ୍ରରେ ରନ୍ଧା ଯବ ଭୋଜନ କରିବା ଦ୍ୱାରା ପବିତ୍ରତା ଆସେ। ବ୍ରାହ୍ମଣହନନ ପ୍ରାୟଶ୍ଚିତ୍ତ ନିୟମ ବାରୋ ବର୍ଷ ଏକାଗ୍ର ଭାବରେ ପାଳନ କରିବା ଦରକାର। ସଠିକ୍ ଭାବରେ ସାଂତାପନ ପ୍ରାୟଶ୍ଚିତ୍ତ ନ କଲେ, ଲୋକଟି ଅପବିତ୍ର ହୁଏ। ଯଦି ରୂପା ଚୋରି କରାଯାଏ, ତେବେ ପଣ୍ଡିତମାନେ ଚାନ୍ଦ୍ରାୟଣ ପ୍ରାୟଶ୍ଚିତ୍ତ କରିବେ। ଦୁଇଟି ଚାନ୍ଦ୍ରାୟଣ ପ୍ରାୟଶ୍ଚିତ୍ତ ଏହି ପାପ ଶୁଦ୍ଧି ପାଇଁ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ। ଯଦି ଚୋରି ଏକ ହଜାର ରୁପାଠାରୁ ଅଧିକ, ତେବେ ବ୍ରାହ୍ମଣହନନ ପ୍ରାୟଶ୍ଚିତ୍ତ କରିବା ଉଚିତ। ଏକ ହଜାର ନିଷ୍କ ମୂଲ୍ୟ ହେଲେ ପରାକ ପ୍ରାୟଶ୍ଚିତ୍ତ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ। ଏବେ ଗୁରୁପତ୍ନୀଙ୍କୁ ସ୍ପର୍ଶ କରିଥିବା ଲୋକଙ୍କ ପ୍ରାୟଶ୍ଚିତ୍ତ କଥା କୁହାଯାଉଛି। ସେ ନିଜେ ନିଜର ଶିଶ୍ନ କଟି, ସାର୍ବଜନୀନ ଭାବେ ନିଜର ପାପ ଘୋଷଣା କରିବା ଉଚିତ। ସେ ଯେଉଁଠି ଯାଉଛି, ସେଠି ସେ ଖୁସି କିମ୍ବା ଦୁଃଖରେ ରୁହନ୍ତୁ, କେବେ ମଧ୍ୟ ଚିନ୍ତା କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ। କିମ୍ବା, ନିଜର ପାପ ଘୋଷଣା କରି, ଏକ ଖଡ଼ ଉପରୁ କିମ୍ବା ବାୟୁରେ ଝାପ ଦେଇପାରିବେ। ତାପରେ ବ୍ରାହ୍ମଣହନନ ପ୍ରାୟଶ୍ଚିତ୍ତ ବାରୋ ବର୍ଷ ଏକାଗ୍ରତା ସହିତ କରିବା ଉଚିତ। ଗୋବର ଅଗ୍ନିରେ ଦହିଲେ, ସେ ଉତ୍ତମ ଦ୍ୱିଜ ପବିତ୍ର ହୁଏ। ଶୁକ୍ରସ୍ରାବ କିମ୍ବା ଅଗ୍ନିଦାହ ଘଟିଲେ ବ୍ରାହ୍ମଣହନନ ପ୍ରାୟଶ୍ଚିତ୍ତ କରିବା ଦରକାର। ନବ ବର୍ଷ ବିଷ୍ଣୁଭକ୍ତି ସହିତ ଏହି ପ୍ରାୟଶ୍ଚିତ୍ତ କରିବା ଉଚିତ। ଗୁରୁପତ୍ନୀଙ୍କୁ ସ୍ପର୍ଶ କଲେ ତିନି ବର୍ଷ ପ୍ରାୟଶ୍ଚିତ୍ତ କରିବା ଦରକାର। ଯଦି କାମବଶତଃ ଚାଚା, ମାମା କିମ୍ବା ଝିଅଁଙ୍କୁ ଯାଆଯାଏ, ଏକ ଦିନ ମଧ୍ୟରେ ଯେତେବେଳେ ଏହି ପ୍ରକାର ଅନେକଥର ଘଟେ, ତିନି ବର୍ଷ ପ୍ରାୟଶ୍ଚିତ୍ତ ଲାଗିବ। ତିନି ଦିନ ପରେ କେବଳ ଅଗ୍ନିରେ ଦହିଲେ ମାତ୍ର ପବିତ୍ରତା ମିଳିଥାଏ, ଅନ୍ୟଥା ନୁହେଁ। ଯେ କାମବଶେ ମିତ୍ର କିମ୍ବା ଶିଷ୍ୟ ପତ୍ନୀଙ୍କୁ ଯାଏ, ସେ ପାଇଁ ଏହି ନିୟମ ଲାଗୁ ହୁଏ। କିନ୍ତୁ ଯେଉଁଠି ଅକାମବଶେ ଯାଏ, ସେଠି ଏକ ବର୍ଷ ପ୍ରାୟଶ୍ଚିତ୍ତ ଦରକାର। ପ୍ରାୟଶ୍ଚିତ୍ତ ଦ୍ୱାରା ଶୁଦ୍ଧ ହୃଦୟ ହେଲେ, ସମସ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟର ଫଳ ମିଳେ। ପ୍ରତ୍ୟେକ ପ୍ରାୟଶ୍ଚିତ୍ତ ସଠିକ୍ ଭାବରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ କଲେ, ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ପବିତ୍ରତା ଲଭ୍ୟ।