ଏକ ପବିତ୍ର ଅବସରରେ, ଏକ ବ୍ରାହ୍ମଣ ନାରାୟଣ, ପ୍ରଭୁଙ୍କୁ ସ୍ମରଣ କରି ଶ୍ରାଦ୍ଧ ପୂଜା ଶୁଭ୍ର ଭାବରେ କରିବାକୁ ଆରମ୍ଭ କଲେ। ସେ ପ୍ରଥମେ ‘ଅପହତା’ ଋଚ୍ଚ ଉଚ୍ଚାରଣ କରି ତିଳ ବିକ୍ଷେପ କଲେ। ପ୍ରତି ଦାନ ପରେ, ଦିବ୍ୟ ମୁହୂର୍ତ୍ତ ଅପେକ୍ଷା କରି, ପୁନଃପୁନି ଦେଲେ। ଭୋଜନ ଅର୍ପଣରେ ଚତୁର୍ଥ ଭାଗ ଦେବା ନିୟମ ରହିଛି, ଅନ୍ୟ ଭାଗଗୁଡିକ ଶେଷ ହେବା ପରେ ଗଣାଯାଏ। ଏହି ଭାଗ ରଖିଥିବା ପାତ୍ରରେ, ‘ଶନ୍ନୋ ଦେବୀ’ ଋଚ୍ଚ ଉଚ୍ଚାରଣ କରି ଜଳ ଢାଳିଲେ। ପରେ, ‘ବିଶ୍ୱେ ଦେବାଃ ସଃ’ ମନ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ଦେବତାମାନଙ୍କୁ ଆହ୍ୱାନ କଲେ। ତାପରେ ସେ ସୁଗନ୍ଧ, ପତ୍ର, ଫୁଲ, ଧୂପ ଓ ଦୀପ ଦ୍ୱାରା ପୂଜା କଲେ। ଦର୍ଭା ଓ ତିଳ ମିଶାଇ, ସେ ସଦା ଦେବତାମାନଙ୍କୁ ଆସନ ଦେଲେ। ‘ଶନ୍ନୋ ଦେବୀ’ ମନ୍ତ୍ର ଉଚ୍ଚାରଣ କରି ଜଳ ଛିଟି ଦେଲେ, ଏବଂ ‘ତିଳୋସି’ କହି ତିଳ ବିକ୍ଷେପ କଲେ। ‘ଯା ଦିବ୍ୟା’ ମନ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ପୂର୍ବ ଭଳି ଅର୍ଘ୍ୟ ଦେଲେ। ଏହାପରେ, ସେ ନିଜ ସାମର୍ଥ୍ୟ ଅନୁଯାୟୀ ବସ୍ତ୍ର ଓ ଭୂଷଣ ଦ୍ୱାରା ପୂଜା କଲେ। ‘ଅଗ୍ନିରେ କରିବି’ କହି, ଦେବତାମାନଙ୍କୁ ଅନୁମତି ଚାହିଲେ। ଦେବତାମାନେ ‘କର, ହେଉ, କର’ ବୋଲି ଅନୁମତି ଦେଲେ। ଏବେ, ସାମନ୍ତେ ‘ପିତୃଭ୍ୟଃ ସ୍ୱଧା ନମଃ’ ଉଚ୍ଚାରଣ କରିବା ନିୟମ ଅଛି। କିମ୍ବା, ‘ସ୍ୱାହା’ ଶବ୍ଦରେ ଶେଷ କରି, ପିତୃଯଞ୍ଜ ପରି ଅର୍ପଣ କରିବା ଉଚିତ। ଯଦି ଅଗ୍ନି ଉପଲବ୍ଧ ନାହିଁ, ତେବେ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ହାତରେ ନିବେଦନ କରିବା ନିୟମ ଅଛି। ପୂର୍ଣ୍ଣିମା ବେଳେ ଅଗ୍ନି ଦୂରରେ ଥିଲେ ନେଇଯିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ। ଯଦି ପୂର୍ଣ୍ଣିମା ବେଳେ ଅଗ୍ନି ଦୂରରେ ଅଛି, କିମ୍ବା କ୍ଷୟ ଦିନେ ନିଜ ଅଗ୍ନି ଦୂରରେ ଅଛି, କିମ୍ବା ପୂଜାର ଅଗ୍ନି ଦୂରରେ ଅଛି ଏବଂ ଭାଇ ନିକଟରେ ଅଛି, କେତେକ ଦ୍ୱିଜ ଦୂର ଅଗ୍ନି ଦ୍ୱାରା ପୂଜା କରିବାକୁ ପସନ୍ଦ କରନ୍ତି। ସେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କୁ ଭୋଜନ, ଖାଇବା, ଚାଟିବା ଏବଂ ଅନ୍ୟ ସୁସ୍ୱାଦୁ ପଦାର୍ଥ ଦେଇ ସମ୍ମାନ କଲେ। ‘ମହାବଳୀ ବିଶ୍ୱଦେବମାନେ ଏଠାକୁ ଆସନ୍ତୁ’ ବୋଲି ଆହ୍ୱାନ କଲେ। ଏହିପରି ଦେବମାନଙ୍କୁ ଆହ୍ୱାନ କିମ୍ବା ଶ୍ରୁତି ଉଚ୍ଚାରଣ କରିବା ଉଚିତ। ପିତୃମାନେ ତାଙ୍କର ଦୀପ୍ତି ଦ୍ୱାରା ଅକାୟ ଓ ସକାୟ ଭାବେ ଉପସ୍ଥିତ ହୁଅନ୍ତି। ଏଭଳି ପିତୃମାନଙ୍କୁ ବନ୍ଦନା କରି, ନାରାୟଣଙ୍କୁ ଭକ୍ତି ଦେଇ, ସେ ସମସ୍ତ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କୁ ଆହ୍ୱାନ କରି, ଭୋଜନ କରାଇଲେ। ଯଥାଯଥ, ସେ ମଧୁ, ମାଂସ ଓ ଏହାପରି ଦାନ କଲେ। ଯଦି ଶ୍ରାଦ୍ଧ ପାଇଁ ନିଯୁକ୍ତ ବ୍ରାହ୍ମଣ କୌଣସି ପାତ୍ର ନେବାକୁ ଅସ୍ୱୀକାର କରନ୍ତି, କିମ୍ବା ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ଭୋଜନ କରୁଥିବା ବେଳେ ଏକଠି ଛୁଇଁନ୍ତି, ତେବେ କର୍ତ୍ତା ଶ୍ରଦ୍ଧାଭାବରେ ‘ରକ୍ଷୋଘ୍ନ’, ‘ବୈଷ୍ଣବ’ ଓ ବିଶେଷରେ ‘ପୈତୃକ’ ମନ୍ତ୍ର ଉଚ୍ଚାରଣ କରିବା ଉଚିତ। ‘ତ୍ରିମଧୁ’, ‘ତ୍ରିସୁପର୍ଣ୍ଣ’, ‘ପବମାନ’, ‘ଯଜୁସ୍’ ମନ୍ତ୍ର ଓ ଇତିହାସ, ପୁରାଣ, ଧର୍ମଶାସ୍ତ୍ର ଏହି ସମୟରେ ପଠିବା ଉଚିତ। ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ଭୋଜନ କରି ଶେଷ କଲା ପରେ, ସେ ଅବଶିଷ୍ଟ ଭୋଜନ ଯଥାଯଥ ବିକ୍ଷେପ କଲେ। ନାରଦ, ପରେ ସେ ନିଜ ପାଦ ଭଲଭାବେ ଧୋଇ ଶୁଦ୍ଧି କଲେ। ଏହାପରେ, ଭଜା ଧାନ ଦ୍ୱାରା ସ୍ୱସ୍ତି କ୍ରିୟା କଲେ ଓ ଅଶ୍ରୟ ଜଳ ଅର୍ପଣ କଲେ। ଏହି କ୍ରିୟା ପାତ୍ର ନ ଶିଫ୍ଟ କରି କରିଥିବା ଦ୍ୱିଜମାନେ ଧନ୍ୟ। ‘ଦାତାମାନେ ସୁଖୀ ହୁଅନ୍ତୁ’ ଭଳି ସ୍ମୃତି ଉଚ୍ଚାରଣ କରିବା ଉଚିତ। ଶେଷରେ, ସେ ନିଜ ସାମର୍ଥ୍ୟ ଅନୁଯାୟୀ ପାନ, ସୁଗନ୍ଧ ଓ ଦାନ ଦେଇ ଶ୍ରାଦ୍ଧ କ୍ରିୟା ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ କଲେ।