ଏହି କଥାରେ, ସମସ୍ତ ଦ୍ୱିତୀୟ ଶ୍ରେଷ୍ଠରୁ ଉପରେ ଥିବା, ଦୁଇ ଶୀର୍ଷ ଅତୀତ ଏକକୁ, ଅତିଶ୍ରେଷ୍ଠ ଅନୁକରଣକାରୀ, ଏବଂ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଉଦ୍ଧାର କରିବା ଶକ୍ତି ଥିବା ପ୍ରଭୁଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରାଯାଏ। ସେ ଅନେକ ରୂପ ଧାରଣ କରିଥିଲେ ମଧ୍ୟ, କେବେ ମଧ୍ୟ କିଛି ଲାଗି ନଥିଲେ। ଏହି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ପ୍ରଭୁ, ଯାହା ପୂଜାଯୋଗ୍ୟ, ତାଙ୍କୁ ନମସ୍କାର। ସେ ଅଦ୍ୱିତୀୟ, ଭକ୍ତିର ଉତ୍ସ, ଭକ୍ତଙ୍କୁ ଦୟାଶୀଳ, ସମସ୍ତଙ୍କର ନାଥ ଏବଂ ପ୍ରଥମ ପୂଜାଯୋଗ୍ୟ ଅବସ୍ଥାରେ ଅଛନ୍ତି। ମୁଁ ମୋ ମୋହ ଦୂର କରି, ସଫଳ ଏବଂ ପବିତ୍ର ପ୍ରଭୁଙ୍କୁ, ଏହି ଭବସାଗରରୁ ମୁକ୍ତି ଦେଇଥିବା ଦେବତାଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରେ। ସମସ୍ତ ଜଗତ ଯେଉଁ ପ୍ରଭୁଙ୍କୁ ସେବା କରେ, ସେ ଏହି ବିଶ୍ୱର ଆଶ୍ରୟ, ଦୟାର ସାଗର, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦେବତା। ଶଂଖ, ଚକ୍ର ଓ ଗଦା ଧାରଣ କରିଥିବା ପ୍ରଭୁ, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ସନ୍ତୁଷ୍ଟିକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରିଥିଲେ। ସେ ଅତି ପ୍ରେମରେ କହିଲେ: “ଓ ଦୃଢ଼ ଚିତ୍ତ, ତୁମେ ଏକ ଵର ଚୟନ କର।” ପ୍ରଭୁ ପୁନଃ କହିଲେ: “ଓ ଦୃଢ଼ ଚିତ୍ତ, ତୁମ ମନ ଯାହା ଚାହେ, ତାହା ଵର ଚୟନ କର।” “ତୁମ ଦର୍ଶନ ଅପରିଚିତ ଲୋକଙ୍କ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ଦୁର୍ଲଭ, ଏହି ଦର୍ଶନ ସ୍ମୃତିରେ ରହିଛି।” “ଏହି ଦର୍ଶନ ନିଜରେ ମଧ୍ୟ ପୂର୍ଣ୍ଣତା ଦେଇଥାଏ, ଓ ଜନାର୍ଦନ, ବିଶ୍ୱଧାରୀ ପ୍ରଭୁ।” “ଏହି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଅବସ୍ଥା, ଓ ଅଚ୍ୟୁତ, ତୁମେ ଦର୍ଶନ ଦେଇଥିବାରୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଏ।” “ମୋର ଦର୍ଶନ କେବେ ବି ଫଳହୀନ ହେବ ନାହିଁ।” “ଏହି ଉପଲବ୍ଧିକୁ ମୁଁ ଅବଶ୍ୟ ରଖିବି; ମୋ ପରିଜନ କେବେ ମିଥ୍ୟା କଥା କହିନାହିଁ।” ଏହି ପ୍ରଭୁ ସମସ୍ତ ଗୁଣରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଦୀର୍ଘାୟୁ, ଏବଂ ନିଜ ରୂପରେ ଅଛନ୍ତି। “ଓ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଋଷି, ମୁଁ ପ୍ରସନ୍ନ ହେଲେ, ତିନି ଲୋକରେ କିଛି ଅସମ୍ଭବ ନୁହେଁ।” ଏହି ଉପଲବ୍ଧି ପରେ, ମୃକଣ୍ଡୁ ଅଦୃଶ୍ୟ ହୋଇଗଲେ ଏବଂ ତାଙ୍କର ତପସ୍ୟାରୁ ହଟିଗଲେ। ଏହି ବେଳେ, ଭୃଗୁ ବଂଶର ହରି କଣ କଲେ? ସେ ବିଷ୍ଣୁର ମାୟାକୁ ଦେଖିଲେ, ଦୀର୍ଘାୟୁ ଅବସ୍ଥାର ଅଭିବାହ ଦେଖି। ବିଷ୍ଣୁଭକ୍ତିରେ ନିରତ ଥିବା ମୃକଣ୍ଡୁପୁତ୍ର ମାର୍କଣ୍ଡେୟଙ୍କୁ ସେ ନିର୍ଦେଶ କଲେ। ମାର୍କଣ୍ଡେୟ ଗୃହସ୍ଥ ଜୀବନରେ ପ୍ରବେଶ କଲେ, ଦୃଢ଼, ଶାନ୍ତ, ନିଜ ଉପରେ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ଥିବା ଏବଂ ସଫଳ ହେଲେ। ତାଙ୍କର ପତ୍ନୀ ମନ, ବାଣୀ ଓ ଶରୀରରେ ନିରନ୍ତର ପତିଭକ୍ତିରେ ନିରତ ରହିଲେ। ଦଶ ମାସ ପରେ, ତାଙ୍କର ପତ୍ନୀ ଏକ ଅତି ଦୀପ୍ତିମାନ ପୁଅକୁ ଜନ୍ମ ଦେଲେ। ଶାସ୍ତ୍ର ନୁସାରେ ସମସ୍ତ ଶୁଭ ଜନ୍ମ କ୍ରିୟା କରାଗଲା। ପଞ୍ଚମ ବର୍ଷରେ, ତାଙ୍କୁ ଉପନୟନ କରାଗଲା ଏବଂ ସେ ଅତି ଆନନ୍ଦରେ ଭରିଗଲେ। ପିତା କହିଲେ: “ପୁଅ, ଦ୍ୱିଜଗଣଙ୍କୁ ସଦା ବିନୟରେ ନମସ୍କାର କରିବା ଉଚିତ। ବେଦ ଅଧ୍ୟୟନ ପୂର୍ବକ ବେଦୀୟ କାର୍ଯ୍ୟ କରିବା ଆବଶ୍ୟକ। ନିଷିଦ୍ଧ କଥା, ନିଷିଦ୍ଧ କାର୍ଯ୍ୟ ତ୍ୟାଗ କରିବା ଉଚିତ। କାହାକୁ ଘୃଣା କରିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ, ସମସ୍ତଙ୍କ ମଙ୍ଗଳରେ ଚେଷ୍ଟା କରିବା ଦାୟିତ୍ୱ।” ଏଭଳି ଶିକ୍ଷା ଦେଇଥିଲେ ମୃକଣ୍ଡୁ, ଏବଂ ମାର୍କଣ୍ଡେୟ ଏହି ଉପଦେଶରେ ଦୃଢ଼ ରହିଲେ। ସେ ଅତି ଭାଗ୍ୟଶାଳୀ, ଦୟାଶୀଳ, ଧର୍ମନିଷ୍ଠ, ନିଜ ଉପରେ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ଥିବା, ଶାନ୍ତ, ଅତି ଜ୍ଞାନୀ, ନିତ୍ୟ ତତ୍ତ୍ୱ ଜ୍ଞାନରେ ନିପୁଣ। ମାର୍କଣ୍ଡେୟ ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କୁ ପୂଜା କରିଥିଲେ ଏବଂ ସେ ନାରାୟଣ ନାମରେ ସ୍ମରଣୀୟ ହେଲେ। ଏହି ସମୟରେ, ବିଶ୍ୱ ଏକ ମାତ୍ର ସାଗରରେ ପରିଣତ ହେଲା, ଜନାର୍ଦନ ନିଜ ଶକ୍ତି ପ୍ରକାଶ କଲେ। ମୃକଣ୍ଡୁପୁତ୍ର ମାର୍କଣ୍ଡେୟ, ଅତି ଜ୍ଞାନୀ ଏବଂ ବିଷ୍ଣୁଭକ୍ତିରେ ନିରତ, ହରି ବିଶ୍ରାମ କରୁଥିବା ସମୟ ଯାଏଁ ସେଠା ରହିଲେ। ଏହି ସମୟକୁ ଦଶ ଓ ପାଞ୍ଚ ଚକ୍ଷୁ ମିଗ୍ର କ୍ଷଣ ଭାବରେ ଗଣନା କରାଯାଏ। ଏପରି ତିରିଶ କ୍ଷଣ ଏକ ଘଟିକା ହେବାକୁ ଜଣାଯାଏ। ଏକ ମାସ ତିରିଶ ଦିନରେ ଗଠିତ, ଦୁଇ ପକ୍ଷରେ ବିଭକ୍ତ।