ଚିତ୍ରଗୁପ୍ତ ଧର୍ମର ଏହି ଉତ୍ପତ୍ତିକୁ ବିବର୍ଣ୍ନନ କରିଥିଲେ, ଯାହା ଏକ ଝିଲିକାରୁ ଉଦ୍ଭବ ହୋଇଥିଲା । ଏହି ଝିଲିକା ପାଶରେ, ବାଲୁକା ପାହାଡ଼ ପରେ ଏକ ଢାଳ ଉପରେ ଏହି ଘଟଣା ଘଟିଥିଲା, ରାଜନ୍ । କିଛି ସମୟ ପରେ, ସେଠାରେ ଏକ ବନ୍ୟଶୁକର ଆସିଥିଲା । ସେଇ ଶୁକର ପରେ, ସେଠି ଏକ ଦମ୍ପତି ଝିଲିକା ତିଆରି କରିଥିଲା । ଏହି ଝିଲିକାର ପାଣି ଜଙ୍ଗଲ ଅଞ୍ଚଳର ଛୋଟ ଚରାଚର ପ୍ରାଣୀମାନେ, ଯେଉଁମାନେ ତିବ୍ର ତିରିକ୍ଷାରେ ପୀଡ଼ିତ ଥିଲେ, ସେମାନେ ପିଇଥିଲେ । ତାପରେ, ଏଠାରେ ଏକ ଗହ୍ବର ତିନି ହାତ ଗଭୀର ଖୋଦାଯାଇଥିଲା ଏବଂ ଅଧିକ ପାଣି ଉପଲବ୍ଧ ହୋଇଥିଲା । ତୁମେ ସେଠାକୁ ଯେତେବେଳେ ପହଞ୍ଚିଲା, ସେତେବେଳେ ପାଣି ଶୁଷ୍କ ହୋଇଯାଇଥିଲା । ତାପରେ, ତୁମର ମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ଉପଦେଶ ଅନୁଯାୟୀ, ହେ ରାଜନ, ତୁମେ ସେଠାରେ କାର୍ଯ୍ୟ କଲେ । ସେଠାରେ ଗଛ ଲଗାଯାଇଥିଲା, ଯାହା ସମସ୍ତ ଲୋକଙ୍କ ପାଇଁ ଉପକୃତିକର ହୋଇଥିଲା । ଏହି ପୁଣ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟର ଫଳରେ, ତୁମେ ଧର୍ମମୟ ଦେବ ରଥରେ ଆରୋହଣ କରିଲେ । ଏହି ଷଷ୍ଠମ ରାଜା ମଧ୍ୟ, ସେଇ ପୁଣ୍ୟରେ ଅଂଶୀ ହୋଇ, ଦେବ ରଥରେ ଆରୋହଣ କଲେ । ଏହି କଥା ଶୁଣିଲେ, ମନୁଷ୍ୟ ସମସ୍ତ ପାପରୁ, ଜନ୍ମ ଓ ମୃତ୍ୟୁରୁ ମୁକ୍ତି ପାଏ । ସେ ମଧ୍ୟ ଝିଲିକା ସୃଷ୍ଟି କରିଥିବା ପୁଣ୍ୟ ସମସ୍ତ ଅର୍ଜନ କରେ । ଏବେ ଶୁଣ, ଯେଉଁଠି ଏହି ପବିତ୍ର କାର୍ଯ୍ୟ ଶିବ କିମ୍ବା ହରିଙ୍କ ପାଇଁ କରାଯାଏ, ସେଠିରେ କେତେ ପୁଣ୍ୟ ମିଳେ । ସେ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବରେ ତିନି କଳ୍ପ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ପାଦପଦ୍ମରେ ବାସ କରେ—ଏଥିରେ କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ । ସେଉଁଠି ଅର୍ଜିତ ପୁଣ୍ୟ କେତେ, ତାହା ମୁଁ ତୁମକୁ ବିସ୍ତୃତ ଭାବରେ କୁହିବି । ତିନି କଳ୍ପ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ପାଦପଦ୍ମରେ ବାସ କରି, ପୁଣି ସେ ବ୍ରହ୍ମାନଗର ପ୍ରାପ୍ତ କରେ । ତାପରେ, ସେ ଦୟାଶୀଳ ଯୋଗୀ ପରିବାରରେ ଜନ୍ମ ନେଇଥାଏ । ଯେଉଁଠି କାଠରେ ନିର୍ମାଣ କରାଯାଏ, ସେଠି ଫଳ ଦୁଇଗୁଣା; ସ୍ଫଟିକ କିମ୍ବା ପାଥରରେ ନିର୍ମିତ ହେଲେ, ଫଳ ଦଶଗୁଣା ବଢ଼ିଯାଏ । ଯିଏ ମନ୍ଦିର, ପୋକରି କିମ୍ବା ଗାଁକୁ ସୁରକ୍ଷା କରେ, ମନ୍ଦିରରେ ଲିପନ, ଛିଟା ଓ ଶୃଙ୍ଗାର ଦ୍ୱାରା ସେବା କରେ, ଚାହେ ଦକ୍ଷିଣା ପାଇଁ କିମ୍ବା ନିଜର ଧର୍ମ କାମନାରେ, ସେମାନଙ୍କୁ ଝିଲିକା ପାଇଁ ଆଧା ଫଳ ମିଳେ । ଏକ କୂଆ ପାଇଁ ଫଳ ଏକ ନାଳା ପାଇଁ ଫଳର ଶତଗୁଣା ଥାଏ, ରାଜନ୍ । ଦୁହିଁର ଫଳ ସମାନ, ଏହି କଥା କମଳଜ ଆଚାର୍ଯ୍ୟ କହିଛନ୍ତି । ବେଦବିଦ୍ୟା ଜଣେ ସେମାନେ କହନ୍ତି—ଦୁହିଁର ପୃଥିବୀ ଫଳ ସମାନ । ଯଦି ଏକ ଦରିଦ୍ର ମଣିଷ କୂଆ ଖୋଦେ, ତାହାର ପୁଣ୍ୟ ମଧ୍ୟ ସମାନ । ସେ ତାଙ୍କର ତିନି ପିଢ଼ି ସହିତ ବ୍ରହ୍ମାଲୋକକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରେ । ସେ କୂଆର ଛାୟାରେ ଅର୍ଦ୍ଧ ମୁହୂର୍ତ୍ତ ଦଣ୍ଡ ଦଣ୍ଡାଇଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଯାଇଥାଏ । ଯିଏ ପୋକରି କିମ୍ବା ଗାଁ ନିର୍ମାଣ କରେ, ସେ ହରିଙ୍କ ସହିତ ସମ୍ମାନିତ ହୁଏ । ଦେବତାଙ୍କ ପାଇଁ ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିବା ଲୋକଙ୍କ ପୁଣ୍ୟ ଶୁଣ । ସେ ତାଙ୍କ ବଂଶର କୋଟି କୋଟି ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସ୍ୱର୍ଗରେ ଆନନ୍ଦ କରେ । ସେମାନେ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ନିବାସକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରନ୍ତି, ଯିଏ ଏକା ଯୁଗର ନାଥ । ଏହି କାର୍ଯ୍ୟର ଫଳ ମୁଁ ତୁମକୁ କହେଉଛି । ସେ ଶତ ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ନାରାୟଣଙ୍କ ନିବାସରେ ବାସ କରେ, ରାଜନ୍ । ଏବେ ଶୁଣ, ଗଙ୍ଗାର ଅମୃତ ସମ ପାଣି ଦାନ କରିଲେ କିପରି ପୁଣ୍ୟ ମିଳେ । ଯାହାଙ୍କ କର୍ମ ଗୀତ ହୋଇ ଗାଉଯାଏ, ସେ ବିଷ୍ଣୁର ଆନନ୍ଦରେ ମଗ୍ନ ହୋଇ ଆନନ୍ଦ କରନ୍ତି ।