हनूमता समो नास्ति कृत्स्नब्रह्माण्डमण्डले
संपूर्ण ब्रह्मांडात हनुमानासारखा दुसरा कोणी नाही.
सर्वोपनिषदव्यक्तं त्वत्पदं कपिसर्वयुक्
सर्व माकडांचा स्वामी, तुझे पाय सर्व उपनिषदांचे गूढ सार आहेत.
महायोगिहृदंभोजे परं स्वस्थं हनूमति
महायोग्यांच्या हृदयातील कमळात परम शांत हनुमान वास करतो.
भक्त्या संपूजितो ऽपीश पादो नो दर्शितस्त्वया
देवा, मी भक्तीने तुझी पूजा केली तरीसुद्धा तू मला आपले पाय दाखवले नाहीस.
हरिप्रियस्तथा शंभुर्न तादृग्भाग्यमस्ति मे
हरि आणि शंभू दोघेही मला प्रिय आहेत, पण अशी भाग्य मला नाही.
न त्वया सदृशो मह्यं प्रियो ऽन्यो ऽस्ति हरे क्वचित्
हर्या, तुझ्यासारखा मला दुसरा कोणीही प्रिय नाही.
अथ देवाय महते गौतमः प्राणिपत्य च
मग गौतमाने त्या महान देवाला वंदन केले.
मध्याह्नो ऽयं व्यतिक्रान्तो भुक्तिवेलाखिलस्य च
मध्यान्हाची वेळ संपली आहे आणि सर्वांसाठी जेवणाची वेळ झाली आहे.
प्रविश्य गौतमगृहं भोजनायोपचक्रमे
गौतमाच्या घरी जाऊन त्याने जेवणाची तयारी सुरू केली.
हारैरनेकैरथ कण्ठनिष्कयज्ञोपवीतोत्तरवाससी च
अनेक हार, गळ्यातील दागिने, जानवे आणि उपरणे याने त्याला सजवले.
पञ्चाङ्गगन्धस्य विलेपनेन बाह्वङ्गदैः कङ्कणकाङ्गुलीयैः
पाच प्रकारच्या सुगंधी लेपाने, बांगड्या, कडे आणि अंगठ्यांच्या अंगठ्या याने त्याला शोभवले.
स्वसंमुखं हरिं तथा न्यवेशयद्वरासने
त्याने हरिला समोर सुंदर आसनावर बसवले.
सुवर्णभाजनस्थान्नं ददौ भक्त्या स गौतमः
गौतमाने भक्तीने सुवर्णाच्या पात्रात ठेवलेले अन्न दिले.
सुपक्वं पाकजातं च कल्पितं यच्छतद्वयम्
त्याने उत्तम शिजवलेले आणि ताजे अन्न, व्यवस्थित मांडून दिले.
शतं शतं सुकन्दानां शाकानां च प्रकल्पितम्
शंभर वेळा शंभर गोड मुळ्या आणि भाज्या तयार केल्या.
शर्कराद्यं तथा चूतमोचाखर्जूरदाडिमम्
साखर वगैरे, तसेच आंबा, हरडे, खजूर आणि डाळिंब ठेवले.
प्रियालक्रञ्जम्बुफलं विकङ्कतफलं तथा
प्रियाळ, कांचन, जांभूळ आणि विकंकट फळही दिली.
दत्त्वापोशानकं विप्रो भुञ्जध्वमिति चाब्रवीत्
ही सर्व पौष्टिक अन्नपदार्थ देऊन त्या ऋषींनी म्हणाले, 'ब्राह्मणांनो, जेवा.'
गौतमः स्वयमादाय शिवविष्णू अवीजयत्
गौतमांनी स्वतः ती अन्नपदार्थ घेतली आणि शिव व विष्णू यांना अर्पण केली.
पश्य विष्णो हनूमन्तं कथं भुङ्क्ते स वानरः
विष्णू, पाहा, हनुमान हा वानर कसा खातो आहे.
चक्षेप मुनिसंषेषु पश्यत्स्वपि महेश्वरः
सर्व ऋषी पाहत असताना महेश्वरांनी तिथे नजर टाकली.
त्वदुच्छिष्टभोज्यं तु तवैव वचनाद्विभो
तुझ्या आज्ञेने, प्रभो, फक्त तूच तुझ्या उरलेल्या अन्नाचा आस्वाद घेऊ शकतोस.
मह्यं निवेद्य सकलं कूप एव विनिःक्षिपेत्
माझ्या कडे सर्व काही सांगून, तो सर्व अन्न विहिरीत टाकावे.
बाणलिङ्गे स्वयंभूते चन्द्रकान्ते हृदि स्थिते
बाणलिंग, जो चंद्रकांत मणीच्या हृदयात आहे, तिथे तो स्वयंभू आहे.
भुक्तिवेलेयमधुना तद्वैरस्यं कथान्तरात्
आता हा भोजनाचा काळ आहे; त्या विरक्तीची गोष्ट वेगळी आहे.
अथासौ जलसंस्कारं कृतवान् गौतमो मुनिः
मग त्या गौतम ऋषींनी जलशुद्धी केली.
तडागतोयैः कतबीजघर्षितैर्विशौधितैस्तैः करकानपूरयत्
तळ्याचं पाणी, बींनी घासून शुद्ध केलेलं, त्यांनी कलशात भरलं.
यामस्यापि पुनश्च वारिवसनेनाशोध्य कुम्भेन तञ्चन्द्प्रन्थिमथो निधाय बकुलं क्षिप्त्वा तथा पाटलम्
पुन्हा, रात्रीभर ठेवलेलं शुद्ध पाणी कलशात घेऊन, त्यांनी तो चंद्रकांत ठेवला, मग बकुळ आणि पाटल फुलंही टाकली.
कृत्वाथो मृदुतरं सूक्ष्मवस्त्रखण्डेनावेष्टेत्सृणिकमुखं च सूक्ष्मचन्द्रम्
मग ते खूप मऊ करून, सूक्ष्म कापडाच्या तुकड्याने गाळणीचं तोंड बांधलं.
मन्दवातसमोपेते सूक्ष्मव्यजनवीजेते
मंद वारा असताना, त्यांनी सूक्ष्म पंख्याने वारा केला.