शुश्रूषां कुरुते यस्तु गुरुणां सादरं नरः
पण जो मनुष्य आदराने गुरुची सेवा करतो—
तेन शापेन दग्धो ऽहमन्तश्चैव क्षधाग्निना
त्या शापामुळे मी आतून उपासेच्या ज्वाळांनी भाजलो.
एवं वदति विप्रेन्द्र वटस्थे ऽस्मिन्निशाचरे
तो श्रेष्ठ ब्राह्मण असे बोलत असताना, त्या वटवृक्षाखाली, रात्रीच्या वेळी—
एतस्मिन्नन्तरे प्रात्पः कश्चिद्विप्रो ऽतिधार्मिकः
तेव्हाच एक अत्यंत धार्मिक ब्राह्मण तेथे आला.
वहन्गङ्गाजलं स्कन्धे स्तुवन् विश्वेश्वरं प्रभुम्
त्याच्या खांद्यावर गंगाजल घेऊन, तो विश्वेश्वराची स्तुती करत होता.
तमागतं मुनिं दृष्ट्वा पिशाचीराक्षसौ च तौ
तो ऋषी आला हे पाहून, त्या दोघांनी—पिशाच आणि राक्षसांनी—
अशक्तास्तं धर्षयितुमिदमूचुश्च राक्षसाः
त्याला काहीही त्रास देता आला नाही, आणि राक्षस म्हणाले:
नामकीर्तनमाहात्म्याद्राक्षसा दूरगावयम्
नावस्मरणाच्या महिमेमुळे आम्ही राक्षस दूर गेलो आहोत.
नामप्रावरणं विप्र रक्षति त्वां महाभययात्
ब्राह्मण, पवित्र नावाचे आवरण तुला मोठ्या संकटातून वाचवते.
परां शान्तिं समापन्ना महिम्ना ह्यच्युतस्य वै
अच्युताच्या महिम्यामुळे त्यांनी परमशांती प्राप्त केली.
गङ्गाजलाभिषेकेण पाह्यस्मात्पातकोच्चयात्
गंगाजलाने स्नान केल्याने आम्हांला पापांच्या ओझ्यातून वाचव.
स तारयेनगत्सर्वमिति शंसन्ति सूरयः
म्हणूनच, जो गेलेल्यांना तारतो असे ऋषी सांगतात.
केनोपायेन लभ्येत मुक्तिः सर्वत्र दुर्लभा
ही सर्वत्र दुर्मिळ असलेली मुक्ती कोणत्या उपायाने मिळू शकते?
तयैवाकृतपुण्यास्तु तारयन्ति कथं परान्
ज्यांनी पुण्य केले नाही, ते ह्याच मार्गाने इतरांना कसे तारू शकतात?
यथा हि सर्वलोकानामानन्दाय कलानिधिः
जसा अमृताचा साठा असलेला चंद्र सर्व लोकांच्या आनंदासाठी असतो,
तानि सर्वाणि गङ्गायाः कणस्यापि समानिन
तसे ते सर्व आनंद गंगेच्या एका थेंबाइतकेही मानले जात नाहीत.
गङ्गाजलं पुनात्येव कुलानामेकविंशतिम्
गंगाजल खरोखरच एकवीस पिढ्यांपर्यंत कुटुंबांना पावन करते.
गङ्गाजलप्रदानेन पाह्मस्मान्पापकर्मिणः
गंगाजल अर्पण केल्याने, पाप करणाऱ्यांनाही वाईटापासून वाचव.
निशम्य विस्मया विष्टो बभूव द्विजसतमः
हे ऐकून, श्रेष्ठ ब्राह्मण आश्चर्यचकित झाला.
किमु ज्ञानप्रभावाणां महतां पुण्यशालिनाम्
मग ज्ञानशक्ती आणि पुण्य असलेल्या महान लोकांचे काय म्हणावे?
सर्वपूतहितो भक्तः प्राप्रोतीति परं पदम्
सर्वांच्या हितासाठी आणि शुद्ध असलेला भक्त, श्रेष्ठ पदाला पोहोचतो.
तुलसीदलसंमिश्रं तेषु रक्षःस्वसेचयत्
त्याने त्यांच्या रक्षणासाठी तुळशीच्या पानांनी मिसळलेले पाणी शिंपडले.
विमृज्य राक्षसं भावमभवन्देवतोपमाः
त्यांची राक्षसी वृत्ती दूर करून, ते देवांसारखे झाले.
कोटिसूर्यप्रतीकाशा बभूवुर्विवुधर्षभाः
ते देवांपैकी श्रेष्ठ, कोटी सूर्यांसारखे तेजस्वी झाले.
स्तुवन्तो ब्राह्मणं सम्यक्ते जग्मुर्ह रिमान्दिरम्
ब्राह्मणाचे योग्यरीत्या स्तुती करून, ते स्वर्गात गेले.
जगाम महतीं चिन्तां दृष्ट्वा तान्मुक्तिगानधान्
मुक्ती मिळवलेल्यांना पाहून तो मोठ्या चिंतेत पडला.
धर्ममूलं महावाक्यं बभाषे ऽगाधया गिरा
त्याने गूढ आणि अर्थपूर्ण शब्दांत धर्माचा पाया असलेले महान वचन सांगितले.
राजस्तवापि भागान्ते महच्छ्रेयो भविष्यति
राजा, तुझ्या भाग्याच्या शेवटी तुलाही मोठे कल्याण मिळेल.
प्रयान्ति नात्र संदेहस्तद्विष्णोः परमं पदम्
त्यांना कुठलाही संशय न ठेवता, विष्णूचं परम स्थान मिळतं.
प्रयान्ति परमं स्थानं गुरुपूजापरायणाः
जे गुरुपूजेला समर्पित असतात, ते उच्चतम स्थान प्राप्त करतात.