तदवाप्तफलं योज्यं ज्यापिण्डे गतसंज्ञके
मिळालेले फळ त्या ज्या-गुणाकारावर लावावे, ज्याला गतीचे नाव आहे.
लिप्तास्तत्त्वयमैर्भक्ता लब्धज्या पिण्डकं गतम्
अंश खऱ्या किंमतींनी भागल्यावर, मिळालेला ज्या-गुणाकार हा उत्तर मिळतो.
तदवाप्तफलं योज्यं ज्यापिण्डे गतसंज्ञके
मिळवलेले फळ, ज्याच्या मोजमापाची जाणीव राहिलेली नाही अशा ज्यापिंडावर लावावे.
ज्यां प्रोह्य शेषं तत्त्वताश्वि हॄन्तं तद्विवरोद्धृम्
ज्या कडून ज्याला काढले, ते उरलेले योग्य प्रकारे त्या फरक म्हणून घ्यावे.
रवेर्मन्दपरिध्यंशा मनवः शीतगोरदाः
सूर्याच्या मंद वर्तुळातील विभागांना 'मनव' म्हणतात, आणि चंद्राच्या विभागांना 'शीतगोरद' म्हणतात.
युग्मान्तेर्थाद्रयः खाग्निसुराः सूर्या नवार्णवाः
जोडीच्या शेवटी असलेल्या विभागांना 'खाग्नि', 'सुरा', 'सूर्य' आणि 'नवार्णव' अशी नावे आहेत.
कुजादीनामतः शौघ्न्यायुग्मान्तेर्थाग्निदस्रकाः
मंगळ वगैरे ग्रहांसाठी, जोडाच्या शेवटी असलेल्या विभागांना 'शौघ्न्य', 'युग्मान्त', 'अग्नि' आणि 'दस्रक' म्हणतात.
ओजान्ते द्वित्रियमताद्विविश्वेयमपर्वताः
विषम राशीच्या शेवटी, दुसऱ्या आणि तिसऱ्या मतानुसार, त्यांना 'विविश्वेय' आणि 'अपरवत' म्हणतात.
ओजयुग्मान्तरगुणाभुजज्यात्रिज्ययोद्धृताः
विषम आणि सम राशीच्या शेवटीचे गुण भुजाज्या आणि त्रिज्या यांच्याकडून मिळतात.
तद्गुणे भुजकोटिज्येभगणांशविभाजिते
त्या गुणात, भुजा, कोटी आणि ज्या यांना त्यांच्या अंश व कला यांनुसार विभागावे.
शैऽयकोटिफलं केन्द्रे मकरादौ धनं स्मृतम्
मकरादी राशीच्या प्रारंभी केंद्रावर कोटीचे जे गुणफळ येते, त्याला 'धन' म्हणतात.
तद्बाहुफलवर्गैक्यान्मूलकर्णश्चलाभिधः
त्या आणि भुजाचे गुणफळ यांच्या वर्गफळांची बेरीज घेऊन त्याचा वर्गमूळ 'चलाभिध' म्हणून ओळखला जातो.
संशोध्यं तु त्रिजीवायां कर्कादौ कोटिजं फलम्
कर्कादी राशीच्या प्रारंभी त्रिज्येत कोटीचे जे गुणफळ येते, ते वजा करावे.
त्रिज्याभघ्यस्तं भुजफलं पलकर्णविभाजितम्
त्रिज्येच्या वर्गमूळाने भुजाचे गुणफळ भागून ते घ्यावे.
एतदादौ कुजादीनां चतुर्थे चैव कर्मणि
हे सर्व मंगळादी ग्रहांच्या प्रारंभी आणि चौथ्या क्रियेत वापरावे.
शैर्ध्यं माद्यं पुनर्मान्द्यं शैर्घ्यं चत्वार्यनुक्रमात्
शैर्ध्य, माध्य, पुन्हा मांध्य आणि शैर्घ्य—ही चार नावे अनुक्रमे आहेत.
धनं ग्रहाणां लिप्तादि तुलादावृणमेव तत्
ग्रहांचे धन, अंश वगैरे, तुला राशीच्या प्रारंभी वर्तुळ म्हणून घ्यावे.
भचक्रकलिकाभिस्तु लिप्ताः कार्या ग्रहेर्ऽकवत्
ग्रहांचे अंश, सूर्याप्रमाणे, भचक्राच्या विभागांनी मोजावेत.
कर्कादौ तद्धनं तत्र मकरादावृणं स्मृतम्
कर्क राशीच्या प्रारंभी ते धन असते; मकर राशीच्या प्रारंभी त्याला वर्तुळ म्हणतात.
स्वमन्दपरिधिक्षुण्णा भगणांशोद्धृताःकलाः
स्वतःच्या मंद वर्तुळाने भागून, त्या त्या अंशांमधून मिळणाऱ्या कलांना घ्यावे.
तच्छेषं विवरेणाथ हन्यात्रिज्याङ्ककर्णयोः
मग उरलेला भाग त्या छिद्रातून, धनुष्याच्या दोरी आणि कान यांच्या मधल्या वक्रतेने, फेकला जातो.
ऋणमूने ऽधिके प्रोह्य शेषं वक्रगतिर्भवेत्
जर ऋण जास्त असेल, तर ते वजा केल्यावर उरलेला भाग वाकड्या मार्गाने जातो.
शररुद्रैश्चतुर्यांशुकेन्द्रांशेर्भूसुतादयः
बाण, रुद्र, चंद्राचा चौथाई भाग आणि सूर्याचा भाग हे पृथ्वीच्या संततीत समाविष्ट आहेत.
क्रमज्या विषुवद्भाघ्नी क्षितिज्या द्वादशोद्धृता
क्रमानुसार वक्रता विषुवत्काळाच्या भागाने गुणिले जाते; क्षितिजाची वक्रता बारा ने भागली जाते.
तत्कार्मुकमुदक्रान्तौ धनहीनो पृथक्क्षते
जेव्हा धनुष्य वरच्या बाजूने ओलांडले जाते, आणि संपत्ती नसते, तेव्हा ते वेगळे कमी होते.
याम्यक्रान्तौ विपर्यस्ते द्विगुणैते दिनक्षये
दक्षिणेकडे ओलांडून उलटले असता, दिवसाच्या शेवटी हे दुप्पट होते.
ग्रहलिप्ता भगाभोगाभानि भुक्त्यादिनादिकम्
ग्रहांचे अंश, सूर्याचे भाग, भोगाची सुरुवात आणि इतर गोष्टी.
गतगम्याश्च षष्टिघ्ना भुक्तियोगाप्तनाडिकाः
जात आणि गम्य अंतर साठ ने गुणिले जातात; भोगाचा काळ आणि मिळालेली नाडिका.
गतगम्याश्च षष्टिघ्ना नातोभुक्ततरोद्धृताः
जात आणि गम्य अंतर साठ ने गुणिले आणि सर्वात मोठ्या भोगकाळाने भागले जाते.
शेषं बवो बालवश्च कौलवस्तैतिलो गरः
उरलेला भाग बव, बालव, कौलव, तैतील आणि गर या नावांनी ओळखला जातो.