ग्रामण्यंबुरवलप्वेवं कर्तृ चातिरि वातिनु
ग्रामप्रमुख, पाणी, वाणी, तसेच कर्ता, अतिरेकी आणि वारा.
एतद्ब्रह्माहश्च दण्डी असृक्किञ्चित्त्यदादि च
हे ब्रह्मा आहे, दंडधारी, रक्त, थोडे आणि आरंभ.
तिर्यग्यकृच्छकृच्चैव ददद्भवत्पचत्तुदत्
आडवे जाणारे, कठीण, देणारे; होणे, खाणे आणि मारणे.
गुणद्रव्य क्रियायोगांस्रिलिङ्गांश्च कति ब्रुवे
गुण, द्रव्य, क्रिया, योग आणि लिंग किती आहेत ते मी सांगतो.
पटुः स्वयंभूः कर्ता च माता चैव व पिता च ना
कुशल, स्वयंभू, करणारा आणि आई आहे, पण वडील नाही.
धनाकृसोमौ चागर्हस्तविर्ग्रथास्वर्णन्बहू
धन, चंद्र, गायीचा हात; रथ, सोने आणि बरेच काही.
रिमपव्विषाद्वजातानहो तथा सर्वं विश्वोभये चोभौ अन्यान्तरेतराणि च
रिमापासून जन्मलेले, विष, वज्र, सर्प; तसेच सर्व, विश्व, दोन्ही आणि परस्पर इतर.
पूर्वोत्तरोत्तराश्चैव दक्षिणश्चोत्तराधरौ
पूर्वीचे, नंतरचे, तसेच दक्षिण, वरचे आणि खालचे.
युष्मदस्मञ्च प्रथमश्चरमोल्पस्तथार्धकः
तुमचं आणि आमचं — पहिलं, शेवटचं, कमी आणि अर्धं असं.
स्वेकाभुविरोधपरि विपर्ययश्चाव्ययास्तथा
स्वतःचं आणि दुसऱ्याचं विरोध, उलटं आणि नाश न होणारे असं.
गार्ग्यो नाडायनात्रेयौ गाङ्गेयः पैतृष्वस्रीयः
गार्ग्य, नाडायन, आत्रेय आणि गांग्य — हे सगळे आईच्या बहिणीचे मुलं आहेत.
क्रियायुजोः कर्मकर्त्रोर्धैरियः कौङ्कुमं तथा
कृतीत एकत्र असणारे दोघे, काम करणारा, धीर, आणि कुंकू असं.
स्वार्थे चौरस्तु तुल्यार्थे चन्द्रवन्मुखमीक्षते
स्वार्थासाठी चोर; समान फायद्यासाठी, तो चंद्रासारखं चेहरा पाहतो.
गोमान्धनी च धनवानस्त्यर्थे प्रमितौ कियान्
गाय म्हणजे धन; श्रीमंत माणूस, संकटाच्या वेळी, किती मोजला जातो?
स्रग्वी तपस्वी मेधावी मायाव्यस्त्यर्थ एव च
फुलांची माळ घातलेला, तप करणारा, बुद्धिमान, फसवणारा — हे सगळं फक्त त्या प्रसंगापुरतं आहे.
ईषदपरिसमाप्तौ कल्पव्देशीय एव च
काहीतरी थोडं अपूर्ण असलं, तर त्याला 'जवळजवळ' किंवा 'संपलं असं मानावं' असं म्हणतात.
पटुजातीयः कुत्सायां वैद्यपाशः प्रशंसने
पटू जातीचा माणूस, निंदा करताना; वैद्याचा दोर, स्तुती करताना.
प्राचुर्यादिष्वन्नमयो मृण्मयः स्रीमयस्तथा
भरपूरपणा वगैरेमध्ये, अन्नापासून बनवलेलं; मातीपासून आणि सोन्यापासून बनवलेलं सुद्धा.
कृष्णतरः शुक्लतमः किम आख्यानतो ऽव्ययान्
काळसर, पांढरट — नावानं काय म्हणतात? ते नाश न होणारे आहेत.
परिमाणे जानुदघ्नं जानुद्वयसमित्यपि
मोजमापात, 'गुडघ्यापर्यंत' आणि 'दोन्ही गुडघ्याएवढं' असं म्हणतात.
कतमः कतरः संख्येयविशेषावधारणे
'कोणता' आणि 'दोघांपैकी कोणता' — संख्या ठरवताना वापरतात.
एतादशः कतिपयः कतिथः कति नारद
'इतके', 'काही', 'किती वेळा', आणि 'किती', हे शब्द, नारद.
द्वेधा द्वैधा द्विधा संख्या प्रकारे ऽथ मुनीश्वर
'दोन प्रकारे', 'दुहेरीपणा', 'दोन भागांत' — हे संख्या दाखवण्याचे प्रकार आहेत, हे मुनीश्रेष्ठ.
द्वितयं त्रितपं चापि संख्यायां हि द्वयं त्रयम्
'जोड', 'त्रिकूट', आणि संख्येत 'दोन', 'तीन'.
त्रैणः पौष्णस्तुण्डिभश्च वृन्दारककृषीवलौ
त्रैण, पौष्ण, तुंडिभ, वृंदारक आणि कृषीवल.
अवटीटोवनाटे निबिडं चेक्षुशाकिनम्
अवटीट, वनाट, निबिड आणि चेक्शुशाकिन.
विद्याथुञ्चुर्बहुतिथं पर्वतः शृङ्गिणस्तथा
विद्याथुञ्चु, बहुतिथ, पर्वत आणि शृंगीण हे देखील,
चिल्लश्च चिपिटं चिक्वं वातूलः कुतपस्तथा
चिल्ल, चिपिट, चिक्व, वातूल आणि कुतप हे सुद्धा,
ऊर्णायुश्च मरूतश्चैकाकी चर्मण्वती तथा
ऊर्णायू, मरूत, एकाकी आणि चर्मण्वती हे,
आसंदी वञ्च चक्रीवत्तूष्णीकां जल्पतक्यपि
आसंदी, वंच, चक्रीवत, तुष्णिका आणि जल्पतकी देखील,