प्राजापत्यव्रतं कुर्याद्रेतोविण्मूत्रभोजने
प्राजापत्य व्रत पाळावे, ज्यात वीर्य, मूत्र किंवा विष्ठा लागलेलेच अन्न घ्यावे.
रजस्वलां च चाण्डालं महापातकिनं तथा
रजस्वला स्त्री, चांडाळ किंवा मोठा पापी यांना स्पर्श केल्यानंतर,
स्पृष्ट्वा सचैलं स्नायीत घृतं संप्राशेयत्तथा
कपड्यांसह त्यांना स्पर्श केल्यावर स्नान करावे; तसेच तूप घ्यावे.
एतेष्वन्यतमं स्पृष्ट्वा अज्ञानाधद्यदि भोजने
भोजनाच्या वेळी अज्ञानाने यापैकी कुणाला स्पर्श केल्यास,
स्नानदानजपादौ च भोजनादौ च नारद
स्नान, दान, जप किंवा भोजन करताना, हे नारद,
उद्वमेद्धुक्तमंन्नतत्स्त्रात्वा चोपवसेत्तथा
भोजन उलटी करून टाकावे, स्वतःचे रक्षण करावे आणि मग उपवास करावा.
व्रतादिमध्ये यद्येषा शृणुयाद्धूनिमप्युत
व्रत किंवा इतर विधीच्या मध्ये जरी कोणी राख ऐकली,
पापानामधिकं पापं द्विजदैवतनिन्दनम्
सर्व पापांमध्ये, द्विज किंवा देवांची निंदा करणे हे मोठे पाप आहे.
महापातकतुल्यानि यानि प्रोक्तानि सूरिभिः
जे महापातकासारखे कृत्य ऋषींनी सांगितले आहेत,
प्रायश्चित्तानि यः कुर्यान्नारायणपरायणः
जो नारायण भक्त प्रायश्चित्त करतो,
यस्तु रागादिनिर्मुक्तो ह्यनुतापसमन्वितः
जो रागादींपासून मुक्त असून, पश्चात्तापाने युक्त आहे,
महापातकयुक्तो वा युक्तो वा सर्वपातकैः
तो महापातक किंवा सर्व पापांनी ग्रस्त असला,
नारायणमनान्द्यन्तं विश्वाकारमनामयम्
जर त्याचे मन नारायणावर, विश्वरूप, दोषरहित याच्यावर स्थिर असेल,
स्मृतो वा पूजितो वापि ध्यातः प्रणमितो ऽपि वा
तो आठवला, पूजला, ध्यान केला किंवा वंदन केला,
संपर्काद्यदि वा मोहाद्यस्तु पूजयते हरिम्
कोणी संगतीने किंवा अज्ञानाने जरी हरि यांची पूजा केली,
सकृत्संस्मरणाद्विष्णोर्नश्यन्ति क्लेशसंचयाः
एकदाच जरी विष्णूचे स्मरण केले, तरी सर्व दुःखांचा संच नष्ट होतो.
मानुषं दुर्लभं जन्म प्राप्यते यैर्मुनीश्वर
मुनिश्रेष्ठा, ज्यांना हे माणसाचे जन्म मिळते, ते फारच दुर्मिळ असते.
तस्मात्तडिल्लतालोलं मानुष्यं प्राप्य दुर्लभम्
म्हणून, वीज चमकावी तितक्या क्षणभंगुर असलेल्या या दुर्मिळ मानवजन्माचा लाभ झाल्यावर—
सर्वे ऽन्तराया नश्यन्ति मनःशुद्धिश्च जायते
सर्व अडथळे नाहीसे होतात आणि मनाची शुद्धता प्राप्त होते.
धर्मार्थकामोक्षाख्याः पुरुषार्थाः सनातनाः
धर्म, अर्थ, काम आणि मोक्ष हेच मानवाच्या जीवनाचे सनातन चार पुरुषार्थ आहेत.
पुत्रदारगृहक्षेत्रधनधान्याभिधावतीम्
मुलं, पत्नी, घर, शेती, धन आणि धान्य मिळवण्यासाठी धावपळ करणे—
संत्यज्य कामं क्रोधं च लोभं मोहं मदं तथा
इच्छा, राग, लोभ, मोह आणि गर्व हे सर्व सोडून द्या.
व्यापारान्सकलांस्त्क्त्वा पूजयध्वं जनार्दनम्
सर्व व्यवहार बाजूला ठेवून, जनार्दनाची भक्ती करा.
यावन्नायाति मरणं यावन्नायाति वै जरा
जोपर्यंत मृत्यू आलेला नाही, जोपर्यंत वार्धक्य आलेले नाही—
धीमान्नकुर्याद्विश्वासं शरीरे ऽस्मिन्विनश्वरे
शहाण्याने या नाशवंत शरीरावर कधीच विश्वास ठेवू नये.
आसन्नमरणो देहस्तस्माद्दर्प्पं विमुचत
हे शरीर मृत्यूच्या जवळ आहे, म्हणून अहंकार सोडून द्या.
एतज्ज्ञात्वा महाभाग पूजयस्व जनार्दनम्
हे सर्व जाणून, भाग्यवानांनो, जनार्दनाची पूजा करा.
भक्त्या यजति यो विष्णुं महापातकवानपि
जो मनुष्य मोठ्या पापांनीही ग्रस्त असला, तरी भक्तीने विष्णूची पूजा करतो—
सर्वतीर्थानि यज्ञाश्च सांगा वेदाश्च सत्तम
सर्व तीर्थक्षेत्रे, यज्ञ आणि वेद, हे सर्व, हे श्रेष्ठ—
किं वै वेदैर्मखैः शास्त्रैः किंवा तीर्थनिषेवणैः
वेद, यज्ञ, शास्त्र किंवा तीर्थयात्रा यांचा काय उपयोग—