प्रभुः प्रथमकल्पस्य यो ऽनुकल्पेन वर्तयेत्
पहिल्या प्रकारचा मालक दुसऱ्या नियमाप्रमाणे वागावा.
धेनुवत्सौ घृतस्यैतौ सितश्लक्ष्णांबरावृतौ
तुपासाठीची गाय आणि तिचे वासरू दोघांनाही शुभ्र, मऊ वस्त्रांनी झाकावे.
सितसूत्रशिरालौ च सितकंबलकंबलौ
त्यांच्या डोक्याला पांढऱ्या दोऱ्यांनी बांधावे आणि पांढऱ्या लोकरीच्या चादरी घालाव्यात.
विद्रुमक्रमगो पेतौ नवनीतस्तनान्वितौ
कोरलच्या माळांनी सजवलेले, दोघांच्या स्तनात ताजे लोणी भरलेले असावे.
सुवर्णशृङ्गाभरणौ शुद्धरौप्यखुरावुभौ
त्यांच्या शिंगांना सोन्याची अलंकारे आणि खुरांना शुद्ध चांदीचे आभूषणे असावीत.
इत्येवं रचयित्वा तु धूपदीपैरथार्चयेत्
अशी तयारी करून, मग धूप आणि दिव्यांनी त्यांची पूजा करावी.
धेनुरूपेण सा देवी मम शान्तिं प्रयच्छतु
गायीच्या रूपातील ती देवी मला शांती लाभू दे.
धेनुरूपेण सा देवी मम पापं व्यपोहतु
गायीच्या रूपातील ती देवी माझे पाप दूर करू दे.
चन्द्रार्कशक्रशक्तिर्या धेनुरूपास्तु सा श्रिये
चंद्र, सूर्य आणि इंद्र यांची जी शक्ती आहे, ती गाय रूपात माझ्या घरी समृद्धी आणो.
लक्ष्मीर्या लोकपालानां सा धेनुर्वरदास्तु मे
सर्व लोकपालांची जी लक्ष्मी आहे, ती वरदायिनी गाय माझी होवो.
सर्वपापहरा धेनुः सा मे शान्तिं प्रयच्छतु
सर्व पापे दूर करणारी ती गाय मला शांती लाभू दे.
विधानमेतद्धेनूनां सर्वासामिह पठ्यते
या सर्व गायींचे विधी येथे सांगितले आहेत.
तासां स्वरूपं वक्ष्यामि शास्त्रोकं शृणु मोहिनि
त्यांचे स्वरूप मी सांगतो, शास्त्रात जसे सांगितले आहे, ऐक मोहिनी.
तिलधेनुस्तृतीया च चतुर्थी जलसंज्ञिता
तिसरी तीळाची गाय आणि चौथी जलगाय म्हणून ओळखली जाते.
सप्तमी शर्कराधेनुर्दधिधेनुस्तथाष्टमी
सातवी साखरेची गाय आणि आठवी दह्याची गाय आहे.
कुंभाः स्युर्द्रवधेनूनां चेतरासां तु राशयः
द्रव गायींसाठी माप म्हणून कुंभ वापरतात, इतरांसाठी ढिग वापरतात.
नवनीतेन तैलेन तथा के ऽपि महर्षयः
काही महान ऋषी ताजं लोणी आणि तेल याच प्रकारे वापरतात.
मन्त्रावाहनसंयुक्ताः सदा पर्वणि पर्वणि
हे नेहमीच मंत्रोच्चारासह, प्रत्येक सणाच्या वेळी केले जाते.
अनेकयज्ञफलदाः सर्वपापहराः शुभाः
हे अनेक यज्ञांचे फळ देतात, सर्व पापं दूर करतात आणि मंगल असतात.
युगादौ चैव मन्वादौ चोपरागादिपर्वसु
युगाच्या सुरुवातीला, मन्वंतराच्या आरंभी आणि ग्रहणासारख्या पर्वांमध्ये,
तीर्थेषु स्वगृहे वापि गङ्गातीरे विशेषतः
तीर्थस्थळी, आपल्या घरी किंवा विशेषतः गंगाकाठी,
प्रदक्षिणीकृत्य विप्रं दक्षिणाभिः प्रतोष्य च
ब्राह्मणाची प्रदक्षिणा करून आणि त्याला दक्षिणा देऊन संतुष्ट केल्यावर,
ततः संपूजयेद्गङ्गां विधिना सुसमाहितः
नंतर योग्य विधीने आणि एकाग्रतेने गंगेची पूजा करावी.
शालितन्दुलप्रस्थेन द्विप्रस्थपयसा तथा
तांदळाच्या एका प्रमाणात आणि दोन प्रमाण दूध,
प्रत्येकं पलमात्रं च भक्तिभावेन संयुतः
प्रत्येक वस्तू एक पळ एवढी, भक्तिभावाने अर्पण करावी.
तथा गुञ्जार्द्धमात्रं च सुवर्णं रूप्यमेव च
तसेच अर्धा गुंजा सोनं आणि त्याचप्रमाणे चांदी,
बिल्वपत्राणि दूर्वाश्च रोचना सितचन्दनम्
बिल्वपत्र, दुर्वा, रोचना आणि पांढरं चंदन,
यथाशक्ति महाभक्त्या गङ्गायां चैव निक्षिपेत्
आपल्या सामर्थ्यानुसार आणि मोठ्या भक्तीने हे सर्व गंगेत अर्पण करावे.
ओङ्गङ्गायै नारायण्यै शिवायै च नमोनमः
‘ॐ गंगायै नारायण्यै शिवायै नमोनमः’ असा मंत्र म्हणावा.
पौर्णमास्यामपायां वा कार्यं प्रातः समाहितैः
पौर्णिमेला किंवा प्रस्थानाच्या वेळी, सकाळी एकाग्रतेने हे करावं.