सत्ये समास्थितो ब्रह्मा सत्ये सन्तः समास्थिताः
ब्रह्मा सत्यात स्थिर आहे; सज्जनही सत्यातच स्थिर असतात.
सत्यं ब्रूयादिति वचो वेदान्तेषु प्रगीयते
'सत्य बोलावे' हे वचन उपनिषदांत गौरवले गेले आहे.
सत्यं तु सर्वदा विप्र मङ्गलं मङ्गलप्रदम्
हे सत्य आहे की, सत्य नेहमीच शुभ असतं आणि शुभत्व घडवतं.
स्त्रीषु सत्यं न वक्तव्यं तत्रापि शृणु कारणम्
पण सत्य स्त्रियांना सांगू नये; त्यामागचं कारण ऐक.
उक्तं तद्धर्मजनकं धर्मसूक्ष्मत्वदर्शकम्
हे सांगितलेलं धर्माचा उगम आहे आणि धर्म किती सूक्ष्म आहे हे दाखवतं.
साक्ष्ये यत्र विवाहेषु दांपत्यं तदुदीरितम्
लग्नात साक्ष दिली जाते, ती नवरा-बायकोच्या नात्याशीच संबंधित असते.
स्त्रीपुंसोर्द्विजसंस्कारे निर्दिष्टं गुरुशिष्ययोः
स्त्री-पुरुषांच्या संस्कारात आणि गुरु-शिष्यांच्या नात्यात हेच ठरवलं आहे.
नानयोरणुमात्रो ऽपि भेदो बोध्यो विजानता
समजूतदार माणसाने या दोघांत कणभरही फरक नाही हे ओळखावं.
क्वचिद्व्यत्ययदोषश्चेद्दैवमेवात्र कारणम्
कधी चुकून उलट-सुलट घडलं, तर त्याचं कारण फक्त नशीब असतं.
दैवं तत्पूर्वजन्मानि संचिताः कर्मवासनाः
हे नशीब म्हणजेच मागच्या जन्मांची फळं आणि साठलेली कर्माची प्रवृत्ती.
शुभं वाप्यशुभं विप्र तं तु शान्तं विदुर्बुधाः
हे शुभ असो वा अशुभ, हे सर्व शांत झालेलं आहे असं ज्ञानी लोक मानतात.
एवमादि विदित्वा तु नायं भर्ता निपातितः
हे असं समजून, या पतीचं पतन झालेलं नाही.
गतिं प्रयातः कृतिनां त्वद्धस्तविनिपातितः
तो तुझ्या हातून मारला गेला म्हणून सत्पुरुषांच्या मार्गाला पोहोचला आहे.
त्वत्प्राणरक्षणे धर्मो ममाभूद्द्विजसत्तम
तुझं प्राण वाचवण्यातच माझा धर्म पूर्ण झाला, हे श्रेष्ठ ब्राह्मण.
राक्षसीं योनिमापन्ना राक्षसस्य प्रिया ह्यहम्
मी राक्षसी कुळात आले आहे आणि राक्षसाची आवडती आहे.
धर्मकामदुघा धेनुः संतोषो नन्दनं वनम्
धर्म आणि काम फळ देणारी गाय, समाधान आणि नंदनवनाचं सुख.
वैतरण्यां पतन्भर्ता मयोद्धृत इहाभवत्
वैतरिणीत पडलेला नवरा मी वाचवला आणि तो इथे आला.
इयं त्वसंगिनी भार्या भविष्यति पितुर्गृहे
ही पत्नी, जी कुणाशीही जोडलेली नाही, ती वडिलांच्या घरी राहील.
मत्संगमात्पूर्वमेव या भार्या विप्र ते ऽभवत्
माझ्या संपर्कापूर्वी, ब्राह्मण, जी पत्नी तुझी होती.
सापि तिर्यग्गतिं प्राप्य मुच्यते मदनुग्रहात्
तीही पशूयोनीत जाऊन, माझ्या कृपेने मुक्त होते.
कन्दलीति च विख्याता तनयौर्वमुनेर्द्विज
ती ऋषीच्या कन्या म्हणून कंदळी या नावाने प्रसिद्ध झाली.
पुरुषो मे सहभवो दमितो धर्मकारणात्
धर्मासाठी मी माझ्या सोबत्याला, त्या पुरुषाला, आवरले होते.
तं पतिं प्राप्य विप्रेन्द्र प्राक्कर्मवशागा ह्यहम्
तो पती मिळाल्यावर, हे श्रेष्ठ ब्राह्मण, मी पूर्वीच्या कर्माच्या प्रभावाखाली होते.
किञ्चित्पापावशेषेण राक्षसीं योनिमागता
थोड्या पापाच्या उरलेल्या परिणामामुळे मी राक्षसीच्या पोटी जन्म घेतला.
गोभिलो नाम तेजस्वी स त्वया विनिपातितः
गोभिल नावाचा तेजस्वी एक होता, त्याला तू मारलेस.
कस्याश्चिद्राजकन्यायाः स्त्रियाऽरब्धा मृतिस्तव
एका राजकन्येसाठी, हे स्त्री, मृत्यू तुझ्यामुळे सुरू झाला.
शुभस्य बलमापन्ना जाता तव सहायिनी
शुभतेचे सामर्थ्य मिळवून मी तुझी सहकारी म्हणून जन्म घेतला.
भार्याथ पापिना ब्रह्मंस्तेन व्यापादितो मया
नंतर, हे ब्राह्मण, त्या पापीचा मी पत्नी झाले आणि त्याने मला संपवले.
ततस्त्वां गोपयिष्यामि सर्वभावेन कामुक
म्हणून, हे कामुक, मी तुला सर्व मनाने जपेन.
कृत्स्नस्य पुरुषस्येह सन्निधौ व्याहृतो मया
या सर्व पुरुषाच्या उपस्थितीत मी हे जाहीर केले आहे.