उपवासं चैकभक्तं महाष्टम्यां विधाय तु
महाअष्टमीच्या दिवशी उपवास करावा किंवा एक वेळच जेवावे.
ऊर्ज्जे कृष्णादिके ऽष्टम्यां करकाख्यं व्रतं स्मृतम्
कार्तिक महिन्यात कृष्ण पक्षाच्या सुरुवातीला करक नावाचे व्रत केले जाते.
चन्द्रोदयेर्ऽघदानं च विधेयं व्रतिभिः सदा
व्रत करणाऱ्यांनी नेहमी चंद्र उगवल्यावर अर्घ्य द्यावे.
गोपाष्टमीति संप्रोक्ता कार्तिके धवले दले
कार्तिक महिन्यात शुक्ल पक्षातील अष्टमीला गोपाष्टमी असे म्हणतात.
गवानुगमनं दानं वाञ्छन्सर्वाश्च संपदः
जो कोणी सर्व संपत्तीची इच्छा करतो, त्याने गायींच्या मागे जावे आणि दान द्यावे.
अनघां चानघां तत्र बहुपुत्रसमन्वितम्
तेथे, अनेक पुत्रांसह असलेल्या पवित्र आणि निष्पाप देवीची पूजा करावी.
पूजयेद्गन्धपुष्पाद्यैरुपचारैः पृथग्विधैः
गंध, फुले आणि वेगवेगळ्या प्रकारच्या उपचारांनी देवीची पूजा करावी.
व्रतमेतन्नरः कृत्वा नारी वा विधिपूर्वकम्
जो पुरुष किंवा स्त्री विधिपूर्वक हे व्रत करतो—
पुत्रं सल्लक्षणोपेतं लभते नात्र संशयः
—त्याला सर्व गुणांनी युक्त असा पुत्र मिळतो, यात शंका नाही.
उपोष्य जागरं कृत्वा महापापैः प्रमुच्यते
उपवास करून आणि जागरण केल्याने मोठ्या पापांपासून मुक्ती मिळते.
तत्सर्वं विलयं याति कालभैरवदर्शनात्
कालभैरवाचे दर्शन घेतल्यावर ती सर्व पापे नष्ट होतात.
पितॄणां तृप्तिदं वर्षं कुलसन्ततिवर्द्धनम्
हे व्रत पितरांना एक वर्ष समाधान देते आणि घराण्याची वाढ होते.
भुक्तिमुक्तिमवाप्नोति भक्तिमेकां समाचरन्
एकनिष्ठ भक्तीने, मनुष्याला भोग आणि मोक्ष दोन्ही मिळतात.
भक्तितो वैरिवृन्दघ्नीं सर्वकामप्रदायिनीम्
भक्तीमुळे सर्व शत्रूंचा नाश करणारी आणि सर्व इच्छा पूर्ण करणारी कृपा मिळते.
संततिं त्वव्यवच्छिन्नामिच्छंश्चाप्यपराजयम्
जो अखंड वंश आणि शत्रूंवर विजय मिळवण्याची इच्छा करतो—
तत्र व्रतपरो विप्र सर्वकामसमृद्धये
—तो व्रतपरायण मनुष्य, ब्राह्मण, सर्व इच्छित संपत्ती मिळवतो.
गन्धाद्यैः सम्यगभ्यर्च्य सर्वसिद्धीश्वरो भवेत्
सुगंध वगैरे वस्तूंनी नीट पूजा केल्यास, सर्व सिद्धींचा स्वामी होता.
पूजयेत्सर्ववपक्कानैः सप्तम्यां विधिवत्कृतैः
सप्तमीच्या दिवशी, योग्य पद्धतीने सर्व प्रकारच्या शिजवलेल्या पदार्थांनी पूजा करावी.
शीतले त्वं जगद्वात्री शीतलायै नमोनमः
शीतला, तू जगाला पोसणारी आहेस; शीतले, तुला पुन्हा पुन्हा नमस्कार.
मार्जनी कलशोपेतां विस्फोटकविनाशिनीम्
झाडू आणि कलश घेऊन, ती फोड उठवणारे विकार नष्ट करते.
तेषां तु शीतला देवी स्याद्विस्फोटकशान्तिदा
त्यांच्यासाठी शीतला देवी फोडांचे दुखः शांत करते.
तस्य वर्षं भवेच्छान्तिः शीतलायाः प्रसादतः
शीतलेच्या कृपेने, एक वर्षभर शांतता लाभते.
शिवां वापिशिवं प्रार्च्यलभते वाञ्छितं फलम्
शिव किंवा शिवेची नीट पूजा केल्यास, हवे ते फळ मिळते.
यानि कृत्वा नरा लोके लभन्ते वाञ्छितं फलम्
ज्या कृतींमुळे लोकांना जगात हवे ते फळ मिळते—
तत्रोपवासं विधिवच्छक्तो भक्तः समाचरेत्
त्यात भक्ताने, जमल्यास, नियमाप्रमाणे उपवास करावा.
विप्रान्संभोज्य मिष्टान्नै रामप्रीति सुमाचरेत्
ब्राह्मणांना गोड पदार्थांनी जेवू घालावे आणि रामाच्या आनंदासाठी पूजा करावी.
एव यः कुरुते भक्त्या श्रीरामनवमीव्रतम्
जो भक्तीने श्रीराम नवमीचं व्रत करतो—
उक्तं मातृव्रतं चात्र भैरवेण समन्विताः
इथेच आईचं व्रतही भैरवासह सांगितलं आहे.
अत्रैव भद्रकालो तु योगिनीनां महाबला
इथेच भद्रकाळी योगिनींमध्ये फार बलाढ्य आहे.
तस्मात्तां पूजयेच्चात्र सोपवासो जितेन्द्रियः
म्हणून येथे, उपवास करून आणि इंद्रियांवर ताबा ठेवून तिची पूजा करावी.