आचार्येभ्यः सदा भूपः शृणोति विधिपूर्वकम्
राजा नेहमी आचार्यांचे नियमाप्रमाणे ऐकतो.
धर्मेण पाल्यमानस्य तस्य देशस्य भूपतेः
राजाने धर्माने जपलेल्या त्या देशाची स्थिती अशी असते.
स चैकदा तु नृपतिर्मृगयायां महावने
एकदा त्या राजाने मोठ्या जंगलात शिकार करायला गेलो.
दैवादाखेटशून्यस्य ह्यतिश्रान्तस्य तत्र वै
पण नशिबाने तिथे त्याला काहीच प्राणी सापडले नाहीत आणि तो खूप थकला.
ततः शुष्कां तु सरसीं दृष्ट्वा तत्र व्यचिन्तयत्
तेव्हा त्याने तिथे एक कोरडी सरोवर पाहिली आणि विचार करू लागला.
कथं जलं भवेदत्र येन जीवेदयं नृपः
इथे पाणी कसं मिळेल, ज्यामुळे मी, राजा, जिवंत राहू शकेन?
हस्तमात्रं ततो गर्त्तं खात्वा तोयमवात्पवान्
मग त्याने हाताएवढा खड्डा खोदला आणि त्याला पाणी मिळालं.
मन्त्रिणश्चापि भूमिश बुद्धिसागरसंज्ञिनः
त्याच्यासोबत भूमीश नावाचा एक मंत्री होता, ज्याला बुद्धिसागर असंही म्हणत.
राजन्नियं पुष्करिणी वर्षाजलवती पुरा
राजा, पूर्वी हे कमळाचं सरोवर पावसाच्या पाण्याने भरलेलं होतं.
तद्भवान्मोदतां देव दत्तादाज्ञां च मे ऽनघ
म्हणून, पापरहित राजन, कृपया आनंदी व्हा आणि मला तुमची आज्ञा द्या.
मुमुदे ऽतितरां भूपः स्वयं कर्तुं समुद्यतः
राजा फारच आनंदी झाला आणि स्वतःच ते काम करायला उत्सुक झाला.
ततो राजाज्ञया सो ऽपि बुद्धिसागरको मुदा
मग राजाच्या आज्ञेने बुद्धिसागरही आनंदाने—
धनुषां चैव पञ्चाशत्सर्वतो विस्तृतायताम्
—त्या सरोवराची लांबी आणि रुंदी दोन्ही बाजूंनी पन्नास धनुष्य इतकी केली.
तां विनिर्माय सरसीं राज्ञे सर्वं न्यवेदयत्
ते सरोवर तयार करून त्याने सगळी माहिती राजाला सांगितली.
पान्थाः पिपासिता भूप लभन्ते स्म जलं शुभम्
राजा, तहानलेले प्रवासी तिथे शुद्ध पाणी मिळवत.
प्रमृतो गतवांल्लोकं लोकशास्तुर्मम प्रभो
त्याने आपली पापं धुऊन टाकली आणि माझ्या प्रभूच्या लोकात गेला.
चित्रगुत्पस्तु तत्कर्म मह्यं सर्वं न्यवेदयत्
पण चित्रगुप्ताने ती सगळी कृत्यं मला सांगितली.
तस्माद्धर्मविमानं तु समारोढुमिहार्हति
म्हणून, तो इथे धर्माच्या विमानावर बसण्यास पात्र आहे.
विमानं धर्मसंज्ञं तु आरोढुं बुद्धिसागरः
बुद्धिसागर धर्म नावाच्या विमानावर बसला.
मृतो गतो मम स्थानं नमश्चक्रे मुदान्वितः
मरणानंतर तो माझ्या स्थानी आला आणि आनंदाने नमस्कार केला.
कथितं चित्रगुत्पेन धर्मं सरसिसंभवम्
चित्रगुप्ताने त्या सरोवरातून उत्पन्न झालेला धर्म सांगितला आहे.
अधित्यकायां भूपाल सैकतस्य गिरेः परा
राजा, त्या वाळूच्या डोंगराच्या पलीकडील उतारावर—
ततः कालान्तरे तेन वाराहेण नृपोत्तम
नंतर काही काळाने त्या वराहाने, हे श्रेष्ठ राजन—
ततो ऽन्यदामुया काल्याहस्त युग्ममितः कृतः
पुन्हा दुसऱ्या वेळी त्याच वराहाने इथे दोन सरोवरे तयार केली.
पीतं क्षुद्रैर्वनचरैः सत्त्वैस्तृष्णासमाकुलैः
ती लहान वनातील प्राणी, तहानलेले जीव, यांनी प्यायली.
हस्तत्रयमितः खातः कृतस्तत्राधिकं जलम्
तेथे तीन हात खोल खड्डा खणून अधिक पाणी आणले गेले.
भवांस्तत्र समायातो जलशोषाद नन्तरम्
पाणी सुकल्यावर तू तिथे पोहोचला होतास.
ततस्तस्योपदेशेन मन्त्रिणो नृपते त्वया
मग तुझ्या मंत्र्याच्या सांगण्यावरून, हे राजन, तू—
वृक्षाश्च रोपितास्तत्र सर्वलोकोपकारिणः
तिथे सर्व लोकांच्या उपकारासाठी झाडे लावली गेली.
विमानं धर्म्यमारुढास्त्वमाण्येनं समारुह
धार्मिक विमानावर चढून तू त्या वाहनात आरूढ झाला.