आदरणीय श्रोत्यांनो, आता मी तुम्हाला प्राचीन ग्रंथातील काही अद्भुत आणि गूढ ज्ञान सांगतो. या श्लोकांमध्ये केतू, म्हणजेच धूमकेतू, त्यांचे प्रकार, त्यांचे परिणाम, तसेच कालगणना, वर्षांचे प्रकार आणि ऋतूंची मांडणी यांचे वर्णन आहे. दैवी केतू, म्हणजेच दिव्य धूमकेतू, हे नेहमीच जीवनातील फलांची प्राप्ती घडवतात. परंतु, जर एखाद्या धूमकेतूची शेपटी लांब असेल आणि तो लवकर अस्ताला गेला, तर दुष्काळ येतो. दोन, तीन किंवा चार टोकांचा आकार असलेला धूमकेतू हा राज्यांचा विनाश करणारा मानला जातो. पूर्व किंवा पश्चिम दिशेला उगवणारे केतू राजांचा नाश घडवतात. अग्नीपासून उत्पन्न होणारे केतूही फलदायी मानले जातात. पांढऱ्या रंगाचे, सोमाचे पुत्र असलेले केतू समृद्धी आणि सुरक्षितता देतात. परंतु ब्रह्माच्या दंडातून उत्पन्न झालेला धुरकट धूमकेतू हा लोकांचा विनाश करणारा आहे. पांगूचे पुत्र, विशिखा आणि कमक, हे दुर्दैवाचे दाते आहेत. बुधाचे सूक्ष्म आणि पांढरे पुत्र केतू चोर आणि रोग यांची भीती निर्माण करतात. अग्नीपासून जन्मलेली, अग्नीच्या रंगाची, विश्वरुपा नावाची केतू, सुखदायक आहे. शुक्रापासून उत्पन्न झालेले, तारांसारखे दिसणारे केतव शुभफलदायक आहेत. परंतु, जर हे केतू राजवाडे, झाडे किंवा पर्वतांमध्ये प्रकट झाले, तर ते राजांचा नाश घडवतात. आवर्तकेतूच्या संयोगकाळात, चंद्र इच्छित फल देत नाही. आता, कालगणनेबद्दल सांगितले आहे की, चंद्र, तारे आणि गुरु यांच्या मापांनी मिळून नऊ प्रकारची मापे आहेत. त्यांचा उपयोग कसा करावा, हे पुढे वेगळ्या प्रकारे सांगितले जाईल. पर्जन्य (पाऊस) आणि स्त्रीच्या गर्भधारणेसाठी केवळ सावन मापच ग्राह्य धरले जाते. विवाह, व्रत, मुंडन यासारख्या कार्यांसाठी तिथी, वर्ष आणि अधिपती यांचा विचार केला जातो. गुरु मापाने प्रभवापासून सुरू होणाऱ्या वर्षांची वैशिष्ट्ये ठरवली जातात. गुरु आणि मध्य यांच्या गतिने, प्रभवापासून पुढे साठ वर्षांची गणना केली जाते. ही वर्षे अशी आहेत: अंगिरा, श्रीमुख, भाव, युव, धाता; चित्रभानु, सुभानु, तारण, पार्थिव, अव्यय; नंदन, विजय, जय, मनमथ, दुर्मुख; शुभकृत, शोभन, क्रोधी, विश्वावसु, पराभव; परिभावी, प्रमादी, आनंद, राक्षस, अनल; दुंदुभी, रुधिर, उद्गरी, रक्ताक्ष, क्रोधन, क्षय. पाच वर्षांचा एक युग असतो, आणि अशा बारा युगा आहेत. पुरंदर, लोहित, त्वष्टृ, आणि अहिबुध्न्य अशीही काही वर्षांची नावे आहेत. प्रत्येक युगातील वर्षांमध्ये अग्नी, चंद्र आणि धर्म यांच्या देवता अधिपती असतात. त्या वेळी ग्रहांची स्थिती नीट जाणून, त्याचे फल ठरवावे. देवतांसाठी, त्या दिवसाची रात्र कर्क राशीपासून सुरू होणाऱ्या सूर्याच्या दक्षिणायन मार्गाने मोजली जाते. उत्तरायणाच्या सुरुवात आणि मध्य काळात शुभकर्मे करावी. मधु पासून सुरू होणारे दोन दोन महिने आणि ऋतू, शिशिरापासून सुरू होतात. कर्क राशीपासून सुरू होणाऱ्या दक्षिणायन मार्गात वर्षा, शरद आणि हेमंत ऋतू येतात. एका महिन्याचे नाव त्या नक्षत्रावरून ठेवले जाते, आणि तो महिना तीस चंद्रभागांनी बनलेला असतो. नाभस्य, ईष, उर्जा, सह, आणि सहस्य ही काही महिन्यांची नावे आहेत. ज्या महिन्यात पौर्णिमा विशिष्ट नक्षत्राशी संलग्न असते, त्या महिन्याच्या शुक्ल आणि कृष्ण पक्षाला अनुक्रमे देव आणि पितरांची नावे दिली जातात. तिथींचे अधिपती अनुक्रमे ब्रह्मा, अग्नी, विरिंची, विष्णु, आणि शैलज आहेत. तसेच, महेंद्र, वासव, नाग, दुर्गा, आणि दंडधार या तिथींचेही अधिपती आहेत. चंद्र, विश्वेदेव, आणि आर्ष या तिथी पितरांच्या म्हणून ओळखल्या जातात. या प्रकारे, केतूंचे स्वरूप, त्यांचे प्रभाव, वर्षांची गणना, ऋतूंची मांडणी, महिन्यांची नावे आणि तिथींचे अधिपती यांचे हे गूढ आणि दिव्य ज्ञान आहे, जे ऋषींनी आपल्यासाठी सांगितले आहे.