चंद्राच्या गतीमध्ये काही फरक आढळल्यास, तो योग्य प्रकारे दुरुस्त केला तर त्याचे शुद्धीकरण होते. हे बदल वाऱ्याच्या प्रदेशात, विशेषतः ग्रहण होणाऱ्या चंद्रासाठी, त्या वलयाच्या आत घडतात. चंद्राच्या क्षयामुळे सूर्याला त्याचे फल, म्हणजे कलाः आणि दिशा, यांचा लाभ मिळत नाही. ही प्रक्रिया वारंवार केली जाते, जोपर्यंत सूर्य आणि चंद्र यांच्या गती समान राहतात. जर काही न्यूनता असेल, तर त्याचा परिणाम रात्री होतो; आणि जर काही अधिकता असेल, तर त्याच वेळी तो घडतो. चंद्राच्या क्षयातून मिळणाऱ्या साठ नाडीका या त्यांच्या छेदनबिंदूच्या कालमापनासाठी वापरल्या जातात. त्यांच्या क्षयामधील अर्धा काल म्हणजे नाडीका वगैरे प्रमाणे असतो. या घटनेच्या घडण्याचा काळ म्हणजे त्या दोन ग्रहांचा योग मानला जातो. हा योग जणू अग्निसारखा प्रखर असतो आणि सर्व कर्मांमध्ये त्यास निंदनीय मानले जाते. आता मी राशींची नावे आणि योग्य वेळेसह जन्मकुंडलीचे वर्णन सांगतो. काळाचे अवयव म्हणजे गुडघे, पिंड्या आणि पाय, तसेच कृती वगैरे. मेष आणि इतर राशींचे स्वामी म्हणजे सूर्य, चंद्र आणि इतर ग्रह होत. पहिल्या, पाचव्या आणि नवव्या भावांचे स्वामी त्रिकोणाधिपती म्हणून ओळखले जातात. द्विस्वभाव राशींमध्ये तिसऱ्या दशांशाचे स्वामी उलट क्रमाने सांगितले जातात. स्वतःच्या राशीपासून सुरू होणाऱ्या द्वादशांशांचे स्वामी राशीसह समजावेत. उरलेले दिवसांचे स्वामी म्हणतात; दोन्ही विचारात घेतले जातात—तिमी हा क्रूर, सौम्य आणि पुरुष आहे. पूर्व दिशेला स्थित असलेल्या मेष आणि इतर राशी त्यांच्या स्थानावर फिरतात. उच्चस्थ राशींना दोन किंवा तीन अंश, तिथ्या, बाण, नख आणि विभाग यांसोबत जोडले जाते. चल राशींमधील द्वादश भावापासून श्रेष्ठ असलेला तो रूपयुक्त मानला जातो. चौथा भाव चौरस, आठवा मृत्युत्रिकोण, नववा आणि पाचवा त्रिकोण असतो. राजे, कीटक आणि प्राणी हे क्रमानुसार केंद्रस्थानी असताना बलवान मानले जातात. त्यांचे रंग लाल, पांढरे, पोपटाच्या रंगाचे, फिकट, धुरकट आणि पिवळसर असे आहेत. दुसऱ्या भावात समानता, कीर्ती आणि तरंग असतात; तिथे सूर्य स्वामी आहे. जीव म्हणजे ज्ञान आणि आनंद; शुक्र म्हणजे इच्छा; तर सूर्यपुत्र म्हणजे दुःख. सूर्यपुत्र मंत्री, चंद्रपुत्र सेवक—हे श्रेष्ठ ज्योतिषांनी मान्य केले आहे. शची, कौधी आणि पारव यांचे रंग अनुक्रमे पांढरे, पिवळे आणि हिरवे आहेत. कृष्णपक्षातील चंद्र, सूर्य, मंगळ यांचे पुत्र पापकारक; बुध पापग्रहांसोबत असता पापकारक होतो. पृथ्वीचे पुत्र इतरांसह मोर, पृथ्वी, पाणी आणि वायू मध्ये वास करतात. शनिराशीचा स्वामी 'बहिष्कृत स्वामी' म्हणून ओळखला जातो; राहू परक्यांचा स्वामी आहे. देवता, इंद्र, अग्नि, रैवत, भूका, सखा आणि अधिपती हेही सांगितले आहेत. तारेमध्ये फाटलेले, तेजस्वी, तांबूस आणि तांब्याच्या रंगाचे दिसतात. सूर्य, शुक्र, मंगळ, चंद्र, गुरु आणि शनि यांच्या क्रमाने उदय होताना हे रंग प्रकट होतात. शनि आणि गुरु पूर्णत्वात असताना, हे क्रमाने पाहिले जातात, हे नारद. तीक्ष्ण, कडू, क्षारयुक्त, गोडाशी मिश्रित, आंबट आणि तुरट असे चवीचे प्रकार आहेत. आत्मा, आत्मज्ञ, शुभ्रज्ञ, शत्रू, विरोधक—हे अनुक्रमे सांगितले जातात. म्युच्युअल संपत्ती, खर्च, तीन नातेवाईक, व्यवसाय आणि मित्र हेही विचारात घ्यावेत. पुन्हा, काळाचा स्वामी, अधिपती, मित्र आणि सहचर यांच्यासोबत हे पूर्वीचे ठरवावेत. दिशांमध्ये, सौम्य आणि पूज्यांसाठी, सूर्य व विरोधकांसाठी, शनि, शुभ्र आणि कमलजातांसाठी हे ठरवतात. उत्तर दिशेला स्थित, तेजस्वी किरण असलेले हे सक्रिय आणि बलवान मानले जातात. क्रूर अंधारात, सौम्य शुभ्रात असतात; ज्ञानी काळ आणि बल यांचा विचार करतात.