राजा आणि त्याचा सेवक यांच्या संवादात, सेवक म्हणतो, "हे सर्व खोटं आहे; पण महाराज, तुम्ही माझे शब्द ऐका." तो पुढे स्पष्ट करतो, "हे पालखी चालवण्यासाठी माझ्या मांड्या, पाय आणि पोट हे आधार आहेत." तो विचारतो, "ही पालखी माझ्या खांद्यावर ठेवली आहे; मग मी तिचा वाहक म्हणून नेमका काय करतो?" सेवक पुढे म्हणतो, "जर असं म्हणायचं की आपण दोघे इथे आहोत, तर हे वेगळ्या प्रकारे समजावून सांगावं लागेल. गुणांच्या प्रवाहात अडकलेल्या असंख्य जीवांचीही हीच स्थिती आहे. अज्ञान आणि संचित कर्मांमुळे अनेक जीव बांधले गेले आहेत. सर्व जीवांमध्ये वाढ आणि घट एकसारखी होत नाही." "तरीही, तुम्ही अजून बालिश आहात; अशा प्रकारे बोलण्याचं तर्क काय?" सेवक विचारतो. "जेव्हा ही पालखी तुमच्या खांद्यावर असते, तेव्हा तिचा भार पूर्णपणे तुमचाच असतो. पर्वत, वृक्ष, घर किंवा पृथ्वीपासून उत्पन्न झालेली असली तरी, या सर्वांपैकी कोणता मोठा भार मी वाहिला नाही, महाराज? तुमच्यामुळे, हे सर्व माझ्यासाठी अधिकच वाढलं आहे." हे ऐकून राजा पटकन जमिनीवर उतरतो आणि सेवकाचे पाय धरतो. तो विचारतो, "तुम्ही कोण आहात, जो इथे सेवकाच्या रूपात उभा आहात? हे सर्व मला सांगा, ज्ञानवान, कारण मी ऐकायला उत्सुक आहे." सेवक सांगतो, "येणे आणि सर्वत्र कृती करणे हे उपयोगासाठीच असते. जीवाला शरीर आणि इतर गोष्टी मिळवायची इच्छा असते, जेणेकरून पुण्य आणि पापाचे फल अनुभवता येईल. पुण्य आणि पाप यापासून उत्पन्न होते, तर त्याचा कारण कुठून येतं?" "एक शरीर सोडून दुसऱ्या शरीरात जाणं हे भोगासाठीच असतं. हे बोलता किंवा ऐकता येत नाही, तरीही मला जाणून घ्यायची इच्छा आहे. 'मी आहे' हे शब्द स्वतःसाठी वापरल्यास दोष लागत नाही, द्विज. आत्मज्ञान जे आत्मा नसलेल्या गोष्टीत किंवा शास्त्रानुसार व्याख्येत आहे, ते योग्य नाही." "मी सर्व बोलण्याचा कारण आहे, पण 'मी बोलणं आहे' किंवा 'मी बोलणारा आहे' असं म्हणणं योग्य नाही. मग, महाराज, मी 'मी आहे' ही ओळख कुठे लावू?" "हे शरीर 'मी' नाही, इतरही नाहीत; तरीही असं बोलायची इच्छा होते. मग, तुम्ही कोण आणि मी कोण? अशी वाणी निष्फळ आहे." "हे तुमचं जग, महाराज, खरं नाही; असं सांगितलं जातं. त्याला 'वृक्ष' किंवा 'लाकूड' असं नाव कुठे आहे, महाराज? आणि लाकडात, कोणी तुम्हाला पालखीमध्ये प्रवेश केलेला म्हणत नाही." "आनंद देणारी पालखी शोधा, महाराज. छत्र कुठे जन्माला आलं? हेच तर्क तुम्हाला आणि मलाही लागू आहे." "ही जगातील ओळख शरीरात समजावी, जी कृतीची कारणे आहेत. शरीराच्या विविध रूपांमुळे, महाराज, कृती उत्पन्न होते. दुसरंही असं आहे, महाराज; ते खरं नाही, कल्पनेने बनलेलं आहे." "महाराज, रूपांतरण वगैरेमुळे उत्पन्न झालेला त्या वस्तूचा अर्थ काय? तुम्ही कोण—पत्नीचा पती, पुत्राचा पिता? मी विचारतो, महाराज. तुमचं पाय वगैरे आहे का? हे नाही—तुमचं काय आहे, महाराज?" "महाराज, खोल विचार करण्यात कुशल व्हा: 'मी कोण आहे?' वेगळा कृती करणारा व्यक्ती जे करावं लागतं, ते कसं साध्य होईल, हे कसं शक्य आहे, राजाधिराज?