ചക്ഷേപ മുനിസംഷേഷു പശ്യത്സ്വപി മഹേശ്വരഃ
മുനിമാരെല്ലാവരും നോക്കിക്കൊണ്ടിരിക്കെ, മഹേശ്വരന് അവരിലേക്കു ദൃഷ്ടി ചൊരിഞ്ഞു.
ത്വദുച്ഛിഷ്ടഭോജ്യം തു തവൈവ വചനാദ്വിഭോ
നാഥാ, നിന്റെ കലശം ശേഷിച്ച ഭക്ഷണം നിന്റെ അനുമതിയോടെയാണ് മറ്റാര്ക്കും കഴിക്കാവുന്നത്.
മഹ്യം നിവേദ്യ സകലം കൂപ ഏവ വിനിഃക്ഷിപേത്
എനിക്ക് എല്ലാം അറിയിച്ച ശേഷം, അവയെ കിണറ്റിലേക്കു ഇടണം.
ബാണലിങ്ഗേ സ്വയംഭൂതേ ചന്ദ്രകാന്തേ ഹൃദി സ്ഥിതേ
ബാണലിംഗത്തില്, ചന്ദ്രകാന്തക്കല്ലിന്റെ ഹൃദയത്തില് പ്രതിഷ്ഠിതമായത്.
ഭുക്തിവേലേയമധുനാ തദ്വൈരസ്യം കഥാന്തരാത്
ഇപ്പോള് ആഹാരസമയമാണ്; അതിനുള്ള വിരോധം മറ്റൊരു കഥയിലൂടെയാണ് വരുന്നത്.
അഥാസൌ ജലസംസ്കാരം കൃതവാന് ഗൌതമോ മുനിഃ
അതിനുശേഷം ഗൗതമമുനി ജലശുദ്ധീകരണം നടത്തി.
തഡാഗതോയൈഃ കതബീജഘര്ഷിതൈര്വിശൌധിതൈസ്തൈഃ കരകാനപൂരയത്
തടാകജലം വിത്തുകൊണ്ട് ഉരച്ച് ശുദ്ധീകരിച്ച്, ആ ജലം കലശങ്ങളില് നിറച്ചു.
യാമസ്യാപി പുനശ്ച വാരിവസനേനാശോധ്യ കുമ്ഭേന തഞ്ചന്ദ്പ്രന്ഥിമഥോ നിധായ ബകുലം ക്ഷിപ്ത്വാ തഥാ പാടലമ്
രാത്രിയിലൊതുക്കിയ വെള്ളം വീണ്ടും ശുദ്ധീകരിച്ച ശേഷം, ആ ചന്ദ്രകാന്തം അതില് വെച്ചു, ബകുലപ്പൂവും പാടലപൂവും ചേര്ത്തു.
കൃത്വാഥോ മൃദുതരം സൂക്ഷ്മവസ്ത്രഖണ്ഡേനാവേഷ്ടേത്സൃണികമുഖം ച സൂക്ഷ്മചന്ദ്രമ്
അത് വളരെ മൃദുവാക്കി, സൂക്ഷ്മമായ വസ്ത്രം കൊണ്ട് ചുരുളാക്കി, ചുരുളിന്റെ വായ് നന്നായി പൊതിഞ്ഞു.
മന്ദവാതസമോപേതേ സൂക്ഷ്മവ്യജനവീജേതേ
മന്ദമാരുതം വീശുന്നിടത്ത്, സൂക്ഷ്മമായ വീശല് കൊണ്ട് അതിനെ കാറ്റടിച്ചു.
സംസ്കൃതാഃ സ്വായതാസ്തത്ര നരാ നാര്യോ ഽഥവാ നൃപാഃ
അവിടെ പുരുഷന്മാരും സ്ത്രീകളും രാജാക്കന്മാരും പോലും ശുദ്ധീകരണം നടത്തി.
മധുര്പിഗമനിര്യാസമസാംദ്രമഗുരൂദ്ഭവമ്
മധുരവും കട്ടിയുള്ളതും സുഗന്ധമുള്ളതും ഭാരമുള്ളതുമായ രസം അവിടെ ഒഴുകി.
മസ്തകേ ജാപകം ന്യസ്യ പഞ്ചഗന്ധവിലേപനമ്
ജപിക്കുന്നവനെ തലയിൽ ഇരുത്തി, അഞ്ചു സുഗന്ധങ്ങൾ ചേർത്ത് തയ്യാറാക്കിയ ലേപനം പുരട്ടണം.
ഏവമേവാര്ചിതാ നാര്യ ആപ്തകുങ്കുമവിഗ്രഹാഃ
ഇങ്ങനെ ശുദ്ധമായ കുങ്കുമം അണിഞ്ഞ സ്ത്രീകളെ ആരാധിക്കുന്നു.
ഏതാദൃഗ്വനിതാഭിര്വാ നരൈര്വാ ദാപയേജ്ജലമ്
ഇത്തരത്തിലുള്ള സ്ത്രീകളാലോ പുരുഷന്മാരാലോ വെള്ളം അർപ്പിപ്പിക്കണം.
അഥവാമകരേ ന്യസ്യ കരകം പ്രേക്ഷ്യ തത്ര ഹി
അല്ലെങ്കിൽ ഇടതുകൈയിൽ പാത്രം വെച്ച് അതിനെ നോക്കണം.
ഏവം സ കാരയാമാസ ഗൌതമോ ഭഗവാന്മുനിഃ
ഇങ്ങനെ തന്നെ മഹർഷി ഗൗതമൻ അതെല്ലാം നടത്തിച്ചു.
പ്രക്ഷാലിതാങ്ഘ്രിഹസ്തേഷു ഗന്ധോദ്വര്തിതപാണിഷു
അവരുടെ കാലും കൈകളും കഴുകി, കൈകൾക്ക് സുഗന്ധം പുരട്ടിയശേഷം,
അഥ നീചസമാസീനാദേവാഃ സര്ഷിഗണാസ്തഥാ
അപ്പോൾ ദേവന്മാരും ഋഷികൾക്കൊപ്പം താഴ്ന്ന ഇരിപ്പിടങ്ങളിൽ ഇരുന്നു.
അകോണാന്വര്തുലാന്സ്ഥൂലാനസൂക്ഷ്മാനകൃശാനപി
വട്ടമായതും കോണുള്ളതും കട്ടിയുള്ളതും സൂക്ഷ്മമായതും സുന്ദരമായതുമായവ,
ചൂര്ണം ച ശങ്കരായാഥ നിവേദയതി ഗൌതമേ
ശേഷം ഗൗതമൻ ശങ്കരനു ചൂർണ്ണം അർപ്പിച്ചു.
കപേ ഗൃഹാണ താംബൂലം പ്രയച്ഛ മമ ഖണ്ഡകാന്
കുരങ്ങേ, താംബൂലം എടുക്കൂ, എനിക്ക് കഷ്ണങ്ങൾ കൊടുക്കൂ.
അനേകഫലഭോക്തൃആത്വാദ്വാനരസ്തു കഥം ശുചിഃ
നാനാഭാഗ്യങ്ങൾ കഴിക്കുന്ന കുരങ്ങ് എങ്ങനെ ശുദ്ധനാകും?
മദ്വാക്യാദഖിലം ശുദ്ധ്യേന്മദ്വാക്യാദമൃതം വിഷമ്
എന്റെ വാക്കുകൊണ്ട് എല്ലാം ശുദ്ധമാകും; എന്റെ വാക്കിൽ അമൃതം വിഷമാകുന്നു.
മദ്വാങ്ക്യാദ്ധ്വര്മവിജ്ഞാനം മദ്വാക്യാന്മോക്ഷ ഉച്യതേ
എന്റെ വാക്കിൽ ധർമ്മജ്ഞാനം ലഭിക്കും; എന്റെ വാക്കിൽ മോക്ഷം പ്രഖ്യാപിക്കപ്പെടുന്നു.
അതോ ഗൃഹാണ താംബൂലം മമ ദേഹി സുഖണ്ഡകാന്
അതിനാൽ താംബൂലം എടുക്കൂ, എനിക്ക് നല്ല കഷ്ണങ്ങൾ കൊടുക്കൂ.
തതതഃ പത്രാണി സംഗൃഹ്യ തസ്മൈ ഖണ്ഡാന്സമര്പയത്
ശേഷം ഇലകൾ കൂട്ടി, അവൻ കഷ്ണങ്ങൾ അവനു സമർപ്പിച്ചു.
ദേവേ തു കൃതതാംബൂലേ പാര്വതീ മന്ദരാചലാത്
ദേവനു വേണ്ടി താംബൂലം ഒരുക്കിയപ്പോൾ, മന്ദരാചലത്തിൽ നിന്ന് പാർവതി—
ദേവപാദൌ തതോ നത്വാ വിനമ്രവദനാഭവത്
ശേഷം ദേവന്റെ പാദങ്ങളിൽ വണങ്ങി, അവൾ വിനയപൂർവ്വം മുഖം താഴ്ത്തി.
ത്വദര്ഥം ദേവദേവേശി അപരാധഃ കൃതോ മയാ
ദേവദേവിയുടെ കാരണത്താൽ ഞാൻ ഒരു പാപം ചെയ്തിരിക്കുന്നു.