തച്ഛക്തിമാദ്യാമേകാന്താം വിദ്രൂപാഖ്യാം വദന്തി ഹി
ആ പ്രഥമമായ ഏകശക്തിയെ വിഡ്രൂപാ എന്ന പേരിലാണ് അവർ വിളിക്കുന്നത്.
അശേഷതത്ത്വജാതസ്യ കാരണം വിഭുരവ്യയമ്
അവൾ എല്ലാ തത്വങ്ങളുടെയും വ്യാപകവും അക്ഷയവുമായ കാരണമാണ്.
കൃത്യം കുര്വന്തി തേനേദം സര്വാനുഗ്രാഹകം മുനേ
മഹർഷേ, അവളുടെ വഴി എല്ലാ പ്രവൃത്തികളും നടക്കുന്നു; അവൾ എല്ലാവർക്കും അനുഗ്രഹം നൽകുന്നവളാണ്.
ആദ്യോന്മേഷോ ഽസ്യ നാദാത്മാ ശാന്ത്യാദിഭുവനാത്മകഃ
ഇതിന്റെ ആദ്യ ഉദയം ശബ്ദമാണ്; അതിന്റെ സ്വഭാവം ശാന്തി മുതലായ ലോകങ്ങളാണ്.
തതോ ജ്ഞാനക്രിയാശക്ത്യോസ്തഥോത്കര്ഷാപകര്ഷയോഃ
ശേഷം, ജ്ഞാനശക്തിക്കും ക്രിയാശക്തിക്കും ഉന്നതതയും താഴ്മയും ഉണ്ടാകുന്നു.
ദൃക്ശക്തിര്യത്ര ന്യഗ്ഭൂതാ ക്രിയാശക്തിര്വിശിഷ്യതേ
ജ്ഞാനശക്തി അടങ്ങിയിടത്ത് ക്രിയാശക്തിയാണ് പ്രധാനമാകുന്നത്.
യത്ര ക്രിയാ ഹി ന്യഗ്ഭൂതാ ജ്ഞാനാഖ്യോദ്രേകമശ്നുതേ
ക്രിയാശക്തി അടങ്ങിയിടത്ത് ജ്ഞാനമെന്ന ഉല്ലാസം ലഭിക്കുന്നു.
നാദോ ബിന്ദുശ്ച സകലഃ സദാഖ്യം തത്ത്വമാശ്രിതൌ
ശബ്ദവും ബിന്ദുവും കൂടാതെ സകലവും സദാഖ്യ എന്ന തത്വത്തിൽ അധിഷ്ഠിതമാണ്.
ഇമാനി ചൈവ തത്ത്വാനി ശുദ്ധാധ്വേതി പ്രകീര്തിതമ്
ഇവ തന്നെയാണ് ശുദ്ധമാർഗം എന്നറിയപ്പെടുന്ന തത്വങ്ങൾ.
പഞ്ചാനാം കാലരാഹിത്യാക്രമോ നാസ്തീതി നിശ്ചിതമ്
ഈ അഞ്ചിന് കാലക്രമം ഇല്ല എന്നത് ഉറപ്പാണ്.
തത്ത്വം വസ്തുത ഏകം തു ശിവാഖ്യം ചിത്രശക്തികമ്
വാസ്തവത്തിൽ തത്വം ഒരൊറ്റതേയുള്ളൂ, ശിവ എന്ന പേരിൽ അനേകം ശക്തികൾ ഉള്ളത്.
ചിജ്ജഡാനുഗ്രഹാര്ഥായ കൃത്വാ രൂപാണി വൈ പ്രഭുഃ
ചൈതന്യത്തിനും ജഡത്തിനും അനുഗ്രഹം നൽകാൻ പ്രഭു വിവിധ രൂപങ്ങൾ സ്വീകരിക്കുന്നു.
മുക്തിം ച വിശ്വേഷാം സ്വവ്യാപാരേ സമര്ഥേതാമ്
സ്വന്തം പ്രവർത്തനത്തിലൂടെ എല്ലാ ജീവന്മാർക്കും മോക്ഷം നൽകാൻ അവൻ കഴിവുള്ളവനാണ്.
ശിവസാമാന്യരൂപോ ഹി മോക്ഷസ്തു ചിദനുഗ്രഹഃ
മോക്ഷം ശിവന്റെ സർവ്വസാമാന്യരൂപമാണ്; അതാണ് ചൈതന്യാനുഗ്രഹം.
തേനാനുഗ്രാഹകഃ ശമ്ഭുസ്തദ്ഭുക്ത്യൈ പ്രഭുര്വ്യയഃ
അതുകൊണ്ട് ശംഭു അനുഗ്രഹദാതാവാണ്; ആ അനുഭവത്തിനായി പ്രഭു അക്ഷയനാണ്.
കര്ത്തോപാദാനകരണൈര്വിനാ കാര്യേ ന ദൃശ്യതേ
കർമ്മക്കാരനും ഉപകരണവും വസ്തുവും ഇല്ലാതെ ഫലം കാണാറില്ല.
നിത്യൈകാ ച ശിവാ ശക്ത്യാ ഹ്യനാദിനിധനാ സതീ
ശിവന്റെ ശക്തി ശാശ്വതവും ഏകവും ആദി അന്തമില്ലാത്തതുമാണ്.
സ്വഭാവാന്മോഹജനനീ സ്വചിതാജനകര്മഭിഃ
സ്വഭാവത്താൽ അവൾ മായയുടെ മാതാവാണ്; സ്വന്തം ഇച്ഛാപ്രവൃത്തികളാൽ അങ്ങനെ ചെയ്യുന്നു.
കര്മാണ്യാവേക്ഷ്യ വിദ്യേശോ മായാം വിക്ഷോഭ്യ ശക്തിഭിഃ
വിദ്യയുടെ അധിപൻ, മനുഷ്യരുടെ പ്രവർത്തികൾ നിരീക്ഷിച്ച്, തന്റെ ശക്തികൾകൊണ്ട് മായയെ ഉണർത്തുന്നു.
സൃജത്യാദോ കാലതത്ത്വം നാനാശക്തിമയീ ച സാ
ആദിയിൽ, അവൻ കാലത്തിന്റെ തത്വം സൃഷ്ടിക്കുന്നു; അതും പലവിധ ശക്തികളാൽ നിറഞ്ഞതാണ്.
സൂതേ ഹ്യനന്തരം മായാ ശക്തിം നിയമനാത്മികാമ്
ഉടൻ, മായ തന്നെ നിയന്ത്രിക്കുന്ന ഒരു ശക്തിയെ പ്രസവിക്കുന്നു.
അനന്തരം ച സാ മായാ നിത്യാ വിശ്വവിമോഹിനീ
അതിനുശേഷം, ആ ശാശ്വതമായ മായ ലോകത്തെ ഭ്രമിപ്പിക്കുന്നവളായി ഉദിക്കുന്നു.
ഏകതസ്തു നൃണാം യേന കലയിത്വാ മലം തതഃ
അവളിൽ നിന്നു തന്നെ, മനുഷ്യരിൽ അശുദ്ധി ഉണ്ടാക്കി,
കാലേന ച നിയത്യോപസര്ഗതാം സമുപേതയാ
കാലത്തിന്റെ സഹായത്തോടെ അവൾ നിർബന്ധത്തിന്റെ അവസ്ഥയിലേക്കു എത്തുന്നു.
പ്രദര്ശനാഥ വൈ പുംസോ വിഷയാണാം ച സാ പുനഃ
ഉദാഹരണത്തിനായി, അവൾ വീണ്ടും മനുഷ്യനു ഇന്ദ്രിയവിഷയങ്ങൾ കാണിച്ചുതരുന്നു.
വിദ്യാ ത്വാവരണം ഭിത്വാ ജ്ഞാനശക്തേഃ സ്വകര്മണാ
പക്ഷേ, ജ്ഞാനം, സ്വകാര്യമായ ജ്ഞാനശക്തിയാൽ ആ മറവു തകർക്കുന്നു.
കരോതി ഭോഗ്യം യാനാസൌ കരണേന പരേണ വൈ
അങ്ങനെ, പരമമായ ഉപകരണത്തിലൂടെ അനുഭവിക്കേണ്ടതെല്ലാം ലഭ്യമാക്കുന്നു.
ഭോഗ്യേ ഭോഗം ച ഭോക്താരം തത്പരം കരണം തു സാ
അനുഭവ്യത്തിൽ, അനുഭവം, അനുഭവികൻ—അവയെല്ലാം ആ പരമമായ ഉപകരണമാണ്.
സുഖാദിരൂപോ വിഷയാകാരാ ബുദ്ധിഃ സമാസതഃ
സംക്ഷേപത്തിൽ, ബുദ്ധി സന്തോഷം മുതലായവയുടെ രൂപവും, വിഷയങ്ങളുടെ രൂപവും ഏറ്റെടുക്കുന്നു.
യദ്യര്കവത്പ്രകാശാ ധീഃ കര്മത്വാഞ്ച തഥാപി ഹി
ബുദ്ധി സൂര്യനെപ്പോലെ പ്രകാശമുള്ളതായിരുന്നാലും, അതിന് പ്രവർത്തിയുടെ സ്വഭാവം തന്നെയാണ്.