യാ പൌര്ണിമാ ദിവാ ചന്ദ്രമതീ സാനുമതീ സ്മൃതാ
പൗർണമി പകൽ നടക്കുമ്പോൾ അതിനെ അനുമതി എന്ന് വിളിക്കുന്നു.
സിനീവാലീ ചേന്ദുമതീ കുഹൂര്നേന്ദുമതീ മതാ
സിനീവാലി, എൻദുമതി, കുഹു, നെൻദുമതി ഇവയും അങ്ങനെ തന്നെ പരിഗണിക്കപ്പെടുന്നു.
ത്രേതാദിര്മാധവേ ശുക്ലേ തൃതീയാ പുണ്യസംജ്ഞിതാ
മാധവം എന്ന മാസത്തിൽ ശുക്ലപക്ഷത്തിലെ മൂന്നാം ദിവസം പുണ്യദിനമായി അറിയപ്പെടുന്നു.
കല്പാദിഃ സ്യാത്കൃഷ്ണപക്ഷേ നഭസ്തസ്യ ത്രയോദശീ
നഭസ്സ് മാസത്തിലെ കൃഷ്ണപക്ഷത്തിലെ പതിമൂന്നാം ദിവസം കല്പത്തിന്റെ ആരംഭം ആകുന്നു.
ചൈത്രേ ഭാദ്രപദേ ചൈവ തൃതീയാ ശുക്ലസംജ്ഞിതാ
ചൈത്രം, ഭാദ്രപദം മാസങ്ങളിൽ ശുക്ലപക്ഷത്തിലെ മൂന്നാം ദിവസം അങ്ങനെ വിളിക്കപ്പെടുന്നു.
മാഘേ ച സപ്തമീ ശുക്ലാ നഭസ്യേ ത്വസിതാഷ്ടമീ
മാഘത്തിൽ ശുക്ലപക്ഷത്തിലെ ഏഴാം ദിവസം; നഭസ്സിൽ കൃഷ്ണപക്ഷത്തിലെ എട്ടാം ദിവസം.
ആഷാഢേ കാര്തികേ മാസി ജ്യഷ്ടേ ചൈത്രേ ച പൌര്ണിമാ
ആഷാഢം, കാർത്തികം, ജ്യേഷ്ഠം, ചൈത്രം മാസങ്ങളിൽ പൗർണമി വരുന്നു.
ഭാദ്രേ കൃഷ്ണത്രയോദശ്യാം മഘാമിന്ദുഃ കരേ രവിഃ
ഭാദ്രപദത്തിൽ കൃഷ്ണപക്ഷത്തിലെ പതിമൂന്നാം ദിവസം, ചന്ദ്രൻ മഘാ നക്ഷത്രത്തിൽ, സൂര്യൻ കർക്കടകത്തിൽ.
ഏകസ്മിന്വാസരേ തിസ്രസ്തിഥയഃ സ്യാത്തിഥിക്ഷയഃ
ഒരു ദിവസം മൂന്ന് തിഥികൾ ഉണ്ടെങ്കിൽ അതിനെ തിഥിക്ഷയം എന്ന് പറയുന്നു.
സൂര്യാസ്തമനപര്യന്തം യസ്മിന്വാരേ തു യാ തിഥിഃ
ഏത് ദിവസവും സൂര്യാസ്തമനം വരെ നിലനിൽക്കുന്ന തിഥിയാണ്—
തിഥേഃ പഞ്ചദശോ ഭാഗഃ ക്രമാത്പ്രതിപദാദയഃ
ഒരു തിഥി പതിനഞ്ച് ഭാഗങ്ങളായി വിഭജിക്കപ്പെടുന്നു, ഓരോന്നും തുടർച്ചയായി പ്രതിപദ മുതൽ.
രവിഃ സ്ഥിരശ്ചരശ്ചന്ദ്രഃ ക്രൂരോ വക്രോഖിലോ ബുധഃ
സൂര്യൻ സ്ഥിരം, ചന്ദ്രൻ സഞ്ചാരമാണ്, ചൊവ്വ ക്രൂരൻ, ബുധൻ വക്രവും തടസ്സവുമാണ്.
അഭ്യക്തോ ഭാനുവാരേ യഃ സ നരഃ ക്ലേശവാന്ഭവേത്
ഭാനുവാരത്തിൽ ശുദ്ധിയില്ലാത്തവൻ കഷ്ടങ്ങൾ അനുഭവിക്കും.
ജീവേ നൈവം സിതേ ഹാനിര്മന്ദേ സര്വസമൃദ്ധയഃ
ഗുരു അങ്ങനെ അല്ലെങ്കിൽ ശുക്ലപക്ഷത്തിൽ നഷ്ടം ഉണ്ടാകില്ല; ഗുരു ദുർബലമായാൽ സമ്പത്തുകൾ എല്ലാം ലഭിക്കും.
ദേശാന്തരസ്വചരാര്ദ്ധനാഡീഭിരപരേ ഭവേത്
മറ്റുള്ളവയ്ക്ക് ദേശാന്തരയാത്രയോ സ്വദേശത്ത് സഞ്ചാരമോ അനുസരിച്ച് പാതി നാഡികൾ പ്രകാരം നിർണയിക്കപ്പെടുന്നു.
തത്കര്മ ബലഹീനസ്യ ദുഃഖേനാപി ന സിദ്ധ്യാതി
ശക്തിയില്ലാത്തവൻ എത്ര കഷ്ടപ്പെട്ടാലും ആ പ്രവർത്തി വിജയിക്കുകയില്ല.
ഫലദാസ്ത്വിതരേ ക്രൂരേ കര്മസ്വഭിമതപ്രദാഃ
മറ്റുള്ളവ കഠിനസ്വഭാവമുള്ളവയാണെങ്കിലും ഫലം നൽകുകയും ഇഷ്ടപ്രവൃത്തിയിൽ വിജയവും നൽകുകയും ചെയ്യുന്നു.
ദൂര്വാവര്ണോ വുധോ ജീവഃ പീതശ്വേതസ്തു ഭാര്ഗവഃ
ദുർവാ പുല്ലിന്റെ നിറമുള്ള ജീവൻ ചന്ദ്രസ്വഭാവമുള്ളവനാണ്; മഞ്ഞയോ വെള്ളയോ ആയാൽ ഭാർഗവനാണ്.
അദ്രിവാണാശ്ച യസ്തര്കപാതാലവസുധാധരാഃ
പർവതം, അമ്പ്, പാതാളത്തെയും ഭൂമിയെയും താങ്ങുന്നവൻ എന്നിങ്ങനെ വിളിക്കപ്പെടുന്നവർ—
ത്ര്യേകാഹയോ നേത്രഗോത്രരാമാശ്വദ്രരസര്തവഃ
മൂന്ന്, ഒന്ന്, കുതിര, കണ്ണ്, വംശം, രാമൻ, കുതിര, രുചി, ঋതു—
പ്രഹരാര്ദ്ധപ്രമാണാസ്തേ വിജ്ഞേയാഃ സൂര്യവാസരാത്
ഇവയുടെ അളവ് സൂര്യോദയത്തിൽ നിന്ന് പകുതി പ്രഹരമായി അറിയണം.
ആദ്യഃ ഷഷ്ടോ ദ്വിതീയോ ഽസ്മത്തത്ഷഷ്ഠസ്തുതൃതീയകഃ
ആദ്യത്തേത് ആറാമത്തേതാണ്, രണ്ടാംത് ഞങ്ങളുടേതാണ്, ആറാമത്തേത് മൂന്നാമത്തേതാണ്.
സാര്ദ്ധനാഡീദ്വയേനൈവ ദിവാ രാത്രൌ യഥാക്രമാത്
ദിവസവും രാത്രിയും യഥാക്രമം ഓരോന്നര നാഡി വീതം ആയി കണക്കാക്കണം.
നക്ഷത്രേശാഃ ക്രമാദ്ദസ്രയമവഹ്നിപിതാമഹാഃ
നക്ഷത്രങ്ങളുടെ അധിപന്മാർ ക്രമത്തിൽ വസുക്കൾ, അഗ്നി, പിതാമഹൻ എന്നിവരാണ്.
അര്യമാര്കത്വഷ്ടൃമരുച്ഛക്രാഗ്നിമിത്രവാസവഃ
അര്യമൻ, അർക്കൻ, ത്വഷ്ടാവ്, മരുത്, ഇന്ദ്രൻ, അഗ്നി, മിത്രൻ, വാസവൻ—
അജൈകപാദഹിര്ബുധ്ന്യാ പൂഷാ ചേതി പ്രകീര്തിതാഃ
അജൈകപാദ്, അഹിബുധ്ന്യൻ, പൂഷൻ എന്നിവരും ഇവിടെ പറയപ്പെടുന്നു.
അധോമുഖം തു നവകം ഭാനൌ തത്ര വിധീയതേ
കീഴോട്ടു നോക്കുന്ന ഒമ്പത് സൂര്യനിൽ നിർദ്ദേശിച്ചിരിക്കുന്നു.
ശില്പകര്മകലാകൂപനിക്ഷേപോദ്ധരണാദി യത്
ശിൽപം, കല, കിണർ, നിക്ഷേപം, എടുത്തെടുക്കൽ എന്നിവയൊക്കെയും ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു.
തിര്യങ്മുഖാഖ്യം നവകം ഭാനൌ തത്ര വിധീയതേ
അടുത്തു നോക്കുന്നവ എന്നറിയപ്പെടുന്ന ഒമ്പത് സൂര്യനിൽ നിർദ്ദേശിച്ചിരിക്കുന്നു.
ഖരഗോരഥനൌയാനലുലായഹയകര്മ ച
കഴുത, പശു, രഥം, തോണി, അഗ്നി, കുതിര എന്നിവയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട പ്രവർത്തികൾ—