യഥാ ദേഹഭ്രമത്യക്ത്വാ മോക്ഷഭാക്സ്യാത്തഥാ വദ
ദേഹം വിട്ടു മോക്ഷം ലഭിക്കുന്നതുപോലെ, അങ്ങനെ തന്നെ നീ പറയണം.
യസ്മാത്സംസാരദുഃഖാന്നോ മോക്ഷോപായമഭീപ്സസി
സംസാരത്തിലെ ദുഃഖങ്ങളിൽ നിന്ന് മോചനം നേടാനുള്ള മാർഗം നീ ആഗ്രഹിക്കുന്നു.
ഹരിശ്ച പാലകോ രുദ്രോ നാശകഃ സ ഹി മോക്ഷദഃ
ഹരി രക്ഷകൻ, രുദ്രൻ നശിപ്പിക്കുന്നവൻ; അവനാണ് മോക്ഷം നൽകുന്നവൻ.
തം വിദ്യാന്മോക്ഷദം വിഷ്ണും നാരായണമനാമയമ്
ദു:ഖമില്ലാത്ത മോക്ഷം നൽകുന്ന വിഷ്ണുവിനെയും നാരായണനെയും നീ അറിയണം.
തമുഗ്രമജരം ദേവം ധ്യാത്വാ ദുഃഖാത്പ്രമുച്യതേ
അജരനും ശക്തനും ആയ ദൈവത്തെ ധ്യാനിച്ചാൽ ദുഃഖങ്ങളിൽ നിന്ന് മോചനം ലഭിക്കും.
ജ്ഞാനരുപം സദാനന്ദം പ്രാഹുര്വൈമോക്ഷസാധനമ്
സദാ ആനന്ദസ്വരൂപമായ ജ്ഞാനമാണ് മോക്ഷത്തിലേക്കുള്ള മാർഗമെന്ന് അവർ പറയുന്നു.
സമര്ചയന്തി തം വിദ്യാച്ഛാശ്വതസ്ഥാനദം ഹരിമ്
ശാശ്വതമായ സ്ഥാനം നൽകുന്ന ഹരിയെ ആരാധിക്കുന്നവരാണ് ജ്ഞാനികൾ എന്ന് നീ മനസ്സിലാക്കണം.
ഹൃദി പശ്യന്തി യം സത്യം തം ജാമീഹി സുഖാവഹമ്
ഹൃദയത്തിൽ സത്യം കാണുന്നവനാണ് സുഖം നൽകുന്നവൻ എന്ന് നീ അറിഞ്ഞിരിക്കണം.
ആകാശമധ്യഗഃ പൂര്ണസ്തം പ്രാഹുര്മോക്ഷദം നൃണാമ്
ആകാശത്തിന്റെ നടുവിൽ നിലകൊള്ളുന്ന പൂർണ്ണനായവനാണ് മനുഷ്യർക്കു മോക്ഷം നൽകുന്നതെന്ന് അവർ പറയുന്നു.
അനൂപമോ ഽഖിലാധാരസ്താം ദേവം ശരണം വ്രജേത്
അവൻ ഉപമയില്ലാത്തവനും എല്ലാറ്റിനും ആധാരവുമാണ്; ആ ദൈവത്തിൽ അഭയം പ്രാപിക്കണം.
തം പ്രാഹുര്മോക്ഷദം വിഷ്ണും മുനയസ്തത്ത്വദര്ശിനഃ
തത്ത്വം അറിയുന്ന മുനികൾ വിഷ്ണുവാണ് മോക്ഷം നൽകുന്നവൻ എന്ന് പറയുന്നു.
സ ഏവ കര്മഫലദോ മോക്ഷദോ ഽകാമകര്മണാമ്
അവനാണ് കര്മ്മഫലവും മോക്ഷവും ആഗ്രഹമില്ലാതെ ചെയ്യുന്നവർക്കു നൽകുന്നത്.
ഭുങ്ക്തേ യ ഈശ്വരോ ഽവ്യക്തസ്തം പ്രാഹുര്മോക്ഷദം പ്രഭുമ്
അപ്രത്യക്ഷനും എല്ലാം അനുഭവിക്കുന്നവനുമായ ഈശ്വരനാണ് മോക്ഷം നൽകുന്ന പ്രഭു എന്ന് അവർ പറയുന്നു.
ദദാതി ശാശ്വതം സ്ഥാനം തം ദയാലും സമര്ചയേത്
ശാശ്വതമായ സ്ഥാനം നൽകുന്ന കരുണാനിധിയെ ആരാധിക്കണം.
ജരാമരണനിര്മുക്തോ മോക്ഷദഃ സോ ഽവ്യയോ ഹരിഃ
വൃദ്ധിയും മരണവും ഇല്ലാത്ത, ക്ഷയിക്കാത്ത ഹരിയാണ് മോക്ഷം നൽകുന്നവൻ.
അമൃതത്വം ഭജന്ത്യാശു തം വിദുഃ പുരുഷോത്തമമ്
ആ പരമപുരുഷനെ അറിയുന്നവർ ഉടനെ അമൃതത്വം നേടുന്നു.
പരാത്പരതരം യഞ്ച തദ്വിഷ്ണോഃ പരമം പദമ്
ഏറ്റവും ഉയർന്നതിലും അതിലുമുയർന്നതായത് വിഷ്ണുവിന്റെ പരമപദമാണ്.
പരിപൂര്ണം ജ്ഞാനമയം വിദുര്മോക്ഷപ്രതാധകമ്
പൂർണ്ണവും ജ്ഞാനസ്വരൂപവുമായതാണു മോക്ഷം നൽകുന്നതെന്ന് അവർ അറിയുന്നു.
യ ഉപാസ്തേ സദാ യോഗീ സ യാതി പരമം പദമ്
എപ്പോഴും ഭക്തിയോടെ ആരാധിക്കുന്ന യോഗിക്ക് പരമാവസ്ഥ നേടാം.
കാമര്ദ്യൈവര്ജിതോയോഗീ ലഭതേ പരമം പദമ്
ആസക്തിയും വൈരവും ഇല്ലാത്ത യോഗിക്ക് പരമാവസ്ഥ ലഭിക്കും.
തദുപായം യഥാതത്ത്വം ബ്രൂഹി മേ വദതാം വര
സകലത്തിൽ ഉത്തമനായോനേ, അതിലെ യഥാർത്ഥ മാർഗം എനിക്ക് പറയൂ.
യജ്ജ്ഞാനം ഭക്തിമൂലം ച ഭക്തിഃ കര്മവതാം തഥാ
ഭക്തിയാണ് ആധാരമായ ജ്ഞാനം ഏതാണ്? പ്രവർത്തിക്കുന്നവർക്കുള്ള ഭക്തി എന്താണ്?
യേന ജന്മസഹസ്രേഷു തസ്യ ഭക്തിര്ഭവേദ്ധരൌ
ആ വഴി കൊണ്ട് ആയിരക്കണക്കിന് ജന്മങ്ങളിൽ ഹരിയിലേക്കുള്ള ഭക്തി അവനിൽ ഉണരുന്നു.
ശ്രദ്ധയാ പരയാ ചൈവ സര്വം പാപം പ്രണശ്യതി
പരമമായ വിശ്വാസം കൊണ്ടു എല്ലാ പാപങ്ങളും നശിക്കും.
സൈവ ബുദ്ധിഃ സമാഖ്യാതാ ജ്ഞാനശബ്ദേന സൂരിഭിഃ
അത് തന്നെയാണ് ജ്ഞാനം എന്ന് ജ്ഞാനികൾ പറയുന്നു.
യോഗസ്തു ദ്വിവിധഃ പ്രോക്തഃ കര്മജ്ഞാനപ്രഭേദതഃ
യോഗം രണ്ട് വിധമാണെന്ന് പറയുന്നു: പ്രവർത്തിയും ജ്ഞാനവും.
ക്രിയായോഗരതസ്തസ്മാച്ഛ്രദ്ധയാ ഹരിമര്ചയേത്
അതിനാൽ, പ്രവർത്തിയോഗത്തിൽ ആസ്വാദനമുള്ളവൻ വിശ്വാസത്തോടെ ഹരിയെ ആരാധിക്കണം.
പ്രതിമാഃ കേശവസ്യൈതാ പൂജ്യ ഏതാസു ഭക്തിതഃ
ഈ കേശവന്റെ പ്രതിമകൾ ആരാധിക്കേണ്ടതാണ്; ഇവയിൽ ഭക്തി കാണിക്കണം.
തസ്മാത്സര്വഗതം വിഷ്ണും പൂജയേദ്ഭക്തിസംയുതഃ
അതിനാൽ, എല്ലായിടത്തും ഉള്ള വിഷ്ണുവിനെ ഭക്തിയോടെ ആരാധിക്കണം.
അനീര്ഷ്യാ ച ദയാ ചൈവ യോഗയോരൂഭയോഃ സമാഃ
ഇരുവിധ യോഗങ്ങളിലും അസൂയ ഇല്ലായ്മയും കരുണയും സമാനമാണ്.