തദ്ദയേന ഭവേദബ്ദഃ സ ദേവാനാം ദിനം ഭവേത്
അങ്ങനെ കണക്കാക്കുമ്പോൾ, ഒരു വർഷം ഉണ്ടാകുന്നു; അതാണ് ദേവന്മാരുടെ ഒരു ദിവസം.
മാനുഷേണൈവ മാസേന പിതൄണാം ദിനമുച്യതേ
മനുഷ്യരുടെ ഒരു മാസം പിതൃകൾക്ക് ഒരു ദിവസം എന്നാണ് പറയുന്നത്.
ദിവ്യൈര്വര്ഷസഹസ്രൈര്ദ്വാദശഭിര്ദൈവതം യുഗമ്
ദേവന്മാരുടെ പന്ത്രണ്ടായിരം വർഷങ്ങളാണ് ഒരു ദൈവയുഗം.
ഏകസത്പതിസംഖ്യാതൈര്ദിവ്യൈര്മന്വന്തരം യുഗൈഃ
അത്തരം എഴുപത്തിയൊന്ന് ദൈവയുഗങ്ങൾ ചേർന്നതാണ് ഒരു മന്വന്തരം.
യാവത്പ്രമാണം ദിവസം താവദ്രാത്രിഃ പ്രകീര്തിതാ
ദിവസത്തിന്റെ അളവിനേക്കാൾ, അതേപോലെ തന്നെയാണ് രാത്രിയുടെയും അളവ് എന്ന് പറയുന്നു.
മനുഷേണ സഹസ്രേണ യത്പ്രമാണം ഭവേച്ഛൃണു
ശ്രദ്ധിച്ചു കേൾക്കൂ: ആയിരം മനുഷ്യവർഷങ്ങൾ കൊണ്ട് അളക്കുന്നതെന്താണോ—
തദ്വന്മാസോ വത്സരശ്ച ജ്ഞേയസ്തസ്യാപി വേധസഃ
അത് പോലെ തന്നെ, ഒരു മാസംയും ഒരു വർഷവും ആ സ്രഷ്ടാവിന് അർത്ഥമാക്കണം.
വിഷ്ണോരഹസ്തു വിജ്ഞേയം താവദ്രാത്രിഃ പ്രകീര്തിതാ
വിഷ്ണുവിന്റെ ഒരു ദിവസം അങ്ങനെ തന്നെ അറിയണം; അതിനൊപ്പം, രാത്രി സമം എന്ന് പറയുന്നു.
ആത്മാനം പരമം ധ്യായന്സ്ഥിതവാന്ഹരിസാന്നിധൌ
പരമാത്മാവിനെ ധ്യാനിച്ച്, ഹരിയുടെ സാന്നിധ്യത്തിൽ അവൻ നിലകൊണ്ടിരുന്നു.
സൃഷ്ടവാന്ബ്രഹ്മരുപേണ ജഗദേതച്ചരാചരമ്
ബ്രഹ്മാവിന്റെ രൂപത്തിൽ, സഞ്ചരിക്കുന്നതും നിശ്ചലമായതുമായ ഈ ലോകം അവൻ സൃഷ്ടിച്ചു.
വിസ്മിതഃ പരമപ്രീതോ വവന്ദേ ചരണൌ ഹരേഃ
ആശ്ചര്യചകിതനും അത്യന്തം സന്തോഷവാനുമായവൻ ഹരിയുടെ പാദങ്ങളിൽ നമസ്കരിച്ചു.
തുഷ്ടാവ വാഗ്ഭിരിഷ്ടാഭിഃ സദാനന്ദൈകവിഗ്രഹമ്
സദാ ആനന്ദസ്വരൂപനായവനെ ഇഷ്ടമായ വാക്കുകളാൽ അവൻ സ്തുതിച്ചു.
വാസുദേവമനാധാരം പ്രണതോ ഽസ്മിജനാര്ദനമ്
ആധാരമില്ലാത്തവനും ജനങ്ങളെ സംഹരിക്കുന്നവനും ആയ വാസുദേവനേയ്ക്ക് ഞാൻ നമസ്കരിക്കുന്നു.
അപ്രതര്ക്യമനിര്ദേശ്യം പ്രണതോ ഽസ്മി ജനാര്ദ്ദനമ്
ആലോചിക്കാനോ വിവരണം ചെയ്യാനോ കഴിയാത്ത ജനാർദ്ദനനേയ്ക്ക് ഞാൻ നമസ്കരിക്കുന്നു.
സര്വതത്ത്വമയം ശാന്തം പ്രണതോ ഽസ്മി ജനാര്ദ്ദനമ്
എല്ലാ തത്ത്വങ്ങളിലുമുള്ളവനും ശാന്തസ്വഭാവമുള്ളവനും ആയ ജനാർദ്ദനനേയ്ക്ക് ഞാൻ നമസ്കരിക്കുന്നു.
പരാത്പരതരം രുപം പ്രണതോ ഽസ്മി ജനാര്ദ്ദനമ്
എല്ലാവരിലും ഉന്നതമായ രൂപമുള്ള ജനാർദ്ദനനേയ്ക്ക് ഞാൻ നമസ്കരിക്കുന്നു.
സര്വൈകരുപം പരമം പ്രണതോ ഽസ്മി ജനാര്ദ്ദനമമ്
എല്ലാവരുടെയും ഏകപരമരൂപമായ ജനാർദ്ദനനേയ്ക്ക് ഞാൻ നമസ്കരിക്കുന്നു.
സര്വം സനാതനം ശ്രേഷ്ഠം പ്രണതോ ഽസ്മി ജനാര്ദ്ദനമ്
എല്ലാം, ശാശ്വതവും ശ്രേഷ്ഠവുമായവൻ ആയ ജനാർദ്ദനനേയ്ക്ക് ഞാൻ നമസ്കരിക്കുന്നു.
അരുപം ബഹുരുപം തം പ്രണതോ ഽസ്മി ജനാര്ദ്ദനമ്
രൂപമില്ലാത്തവനും അനേകരൂപങ്ങളുള്ളവനും ആയ ജനാർദ്ദനനേയ്ക്ക് ഞാൻ നമസ്കരിക്കുന്നു.
തമാദിദേവമീശാനം പ്രണതോ ഽസ്മി ജനാര്ദ്ദനമ്
ആദിദേവനും ഈശ്വരനുമായ ജനാർദ്ദനനേയ്ക്ക് ഞാൻ നമസ്കരിക്കുന്നു.
ത്രാഹി മാം കരുണാസിന്ധോ മനോതീതി നമോ ഽസ്തുതേ
കരുണയുടെ സമുദ്രമേ, എന്നെ രക്ഷിക്കണമേ; എന്റെ മനസ്സ് നിന്നെ വിളിക്കുന്നു — നമസ്കാരം.
ഉവാച പരയാ പ്രീത്യാ ശങ്ഖചക്രഗദാധരഃ
ശംഖവും ചക്രവും ഗദയും കൈവശമുള്ളവൻ അത്യന്തം സ്നേഹത്തോടെ സംസാരിച്ചു.
തേഷാം തുഷ്ടോ ന സന്ദേഹോ രക്ഷാമ്യേതാംശ്ച സര്വദാ
എനിക്ക് സംശയമില്ല — ഞാൻ അവരിൽ സന്തോഷവാനാണ്, അവരെ എന്നും ഞാൻ രക്ഷിക്കും.
ഭഗവദ്ഭക്തരുപേണ ലോകാക്രക്ഷാമി സര്വദാ
ഭഗവാനോടുള്ള ഭക്തിയുടെ രൂപത്തിൽ ഞാൻ ലോകങ്ങളെ എല്ലായ്പ്പോഴും രക്ഷിക്കുന്നു.
ഏതദിച്ഛാമ്യദം ശ്രോതും കൌതുഹലപരോ യതഃ
ഇത് ഞാൻ കേൾക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു, കാരണം എന്റെ മനസ്സിൽ വലിയ കൗതുകമുണ്ട്.
വക്തും തേഷാം പ്രഭാവം ഹി ശക്യതേ നാബ്ദകോടിഭിഃ
അവരുടെ മഹത്വം കോടിക്കണക്കിന് കാലങ്ങളിലുപോലും പൂർണ്ണമായി പറയാൻ കഴിയില്ല.
വിശിനോ നിസ്പൃഹാഃ ശാന്താസ്തേ വൈ ഭാഗവതോത്തമാഃ
വാഞ്ഛയില്ലാത്തവരും ശാന്തരും ആയ ഇവരാണ് ഭഗവത്ഭക്തന്മാരിൽ ശ്രേഷ്ഠർ.
അപരിഗ്രഹശീലാശ്ച തേ വൈ ഭാഗവതാഃ സ്മൃതാഃ
സ്വന്തമാക്കാനുള്ള ആഗ്രഹമില്ലാത്തവരാണ് ഭഗവത്ഭക്തന്മാർ എന്ന് അറിയപ്പെടുന്നു.
തദ്ഭക്തവിഷ്ണുഭക്താശ്ച തേ വൈ ഭാഗവതോത്തമാഃ
വിഷ്ണുവിന്റെ ഭക്തന്മാരെ സ്നേഹിക്കുന്നവരാണ് ഭാഗവതന്മാരിൽ ഏറ്റവും ശ്രേഷ്ഠർ.
ഗങ്ഗാവിശ്വേശ്വരധിയാ തേ വൈ ഭാഗവതോത്തമാഃ
ഗംഗയിലും വിശ്വേശ്വരനിലുമാണ് മനസ്സ് നിത്യമായും ലയിച്ചിരിക്കുന്നവരാണ് ഭാഗവതന്മാരിൽ ഏറ്റവും ശ്രേഷ്ഠർ.