ഗൃഹസ്ഥാനാം തു പൂര്വോക്താ യതീനാമുത്തരാ സ്മൃതാ
ഗൃഹസ്ഥർക്കു മുമ്പ് പറഞ്ഞ നിയമം ബാധകമാണ്; യതികൾക്കു പിന്നത്തെതാണു സ്വീകരിക്കപ്പെടുന്നത്.
ദിനക്ഷയേ ദ്വിതീയൈവ സര്വേഷാം പരികീര്തിതാം
ദിവസം അവസാനിക്കുമ്പോൾ എല്ലാവർക്കും രണ്ടാം തിതിയാണ് നിർദ്ദേശിച്ചിരിക്കുന്നത്.
അവിദ്ധാപി നിഷിദ്ധൈവ പരതോ ദ്വാദശീ യദി
തിതി കലർന്നില്ലെങ്കിലും, പിന്നെ പന്ത്രണ്ടാം തിതി വന്നാൽ അതു നിരോധിക്കപ്പെട്ടതാണ്.
ദ്വാദശദ്വാദശീപുണ്യം ത്രയോദശ്യാം തു പാരണേ
പന്ത്രണ്ടാം തിതിയിലെ പുണ്യം പതിമൂന്നാം തിതിയിൽ ഉപവാസം അവസാനിപ്പിച്ചാൽ ലഭിക്കും.
ദ്വാദശീ ച ത്രയോദശ്യാം നാസ്തി വാ വിദ്യതേ ഽഥവാ
പന്ത്രണ്ടാം തിതി പതിമൂന്നാം തിതിയിൽ ഉണ്ടാകാം, ഇല്ലാതിരിക്കാം.
യദിഭിശ്ചോത്തരാ ഗ്രാഹ്യാ ഹ്യവീരാഭിസ്തഥൈവ ച
പിന്നത്തെ തിതി സ്വീകരിക്കേണ്ടതാണെങ്കിൽ, അതു ദുർബലമല്ലെങ്കിൽ മാത്രമേ സ്വീകരിക്കാവൂ.
ദ്വാദശീ ച ത്രയോദശയാമസ്തി തത്ര കഥം ഭവേത്
പന്ത്രണ്ടാം തിതി പതിമൂന്നാം തിതിയിൽ വന്നാൽ എങ്ങനെ ആചരിക്കണം?
ഉപോഷ്യൈവ ദ്വിതീയേതി കേചിദാഹുശ്ച ഭക്തിതഃ
കുറെപേർ ഭക്തിപൂർവ്വം പറയുന്നത്, രണ്ടാം തിതിയിൽ മാത്രം ഉപവാസം പാലിക്കണമെന്ന് ആണ്.
ദ്വാദശീ ച ത്രയോദശ്യാമസ്തി തത്രൈവ ചാപരേ
അവിടെ തന്നെയാണു് മറ്റുചിലര് പന്ത്രണ്ടാം, പതിമൂന്നാം ദിവസങ്ങളും ആ രീതിയില് ആചരിക്കുന്നത്.
കേചിദാഹുശ്ച പൂര്വാം തു തന്മതം ന സമഞ്ജസമ്
ചിലര് മുമ്പത്തെ ദിവസമാണു് ശരിയെന്നു പറയുന്നു, പക്ഷേ ആ അഭിപ്രായം ശരിയല്ല.
പാരണം ചോപവാസം ച ന കുര്യാത്പുത്രവാന്ഗൃഹീ
മകനുള്ള ഗൃഹസ്ഥന് ഉപവാസവും ഉപവാസം അവസാനിപ്പിക്കലും ചെയ്യരുത്.
ഏകാദശ്യാമഹോരാത്രം ഭുക്ത്വാ ചാന്ദ്രായണം ചരേത്
പതിനൊന്നാം ദിവസം ഒരു പകലും ഒരു രാത്രിയും ഭക്ഷണം കഴിച്ചശേഷം ചന്ദ്രായണ വ്രതം ആചരിക്കണം.
നാദ്യാദ്വൈ യദി ഭുഞ്ജീത സുരാപേന സമോ ഭവേത്
ഭക്ഷണം കഴിക്കരുതാത്ത സമയത്ത് കഴിച്ചാല് മദ്യം കുടിക്കുന്നവനുമായി തുല്യനാകും.
പ്രായശ്ചിത്തം മുനിശ്രേഷ്ഠ കര്ത്തവ്യം തത്ര യാജ്ഞികൈഃ
യാഗങ്ങളില് ഏര്പ്പെട്ടിരിക്കുന്നവര് അപ്പോള് പ്രായശ്ചിത്തം ചെയ്യണം, മഹാമുനികളേ.
ആപ്യായസ്വ ഋചാ ചൈവ സോമപാസ്ത ഇതി ദ്വിജ
'ആപ്യായസ്വ' എന്ന ഋക് മന്ത്രവും 'സോമം കുടിച്ചു' എന്ന വാക്യവും ഉപയോഗിച്ചാണ് പ്രായശ്ചിത്തം ചെയ്യുന്നത്, ദ്വിജന്മാരേ.
ആസത്യേംനോദ്വയം ചൈവ ത്രയോമന്ത്രാ ഉദാഹൃതാഃ
'അസത്യേംനോദ്വയം' എന്നതില് മൂന്നു മന്ത്രങ്ങളാണ് പറയപ്പെട്ടിരിക്കുന്നത്.
യഃ കരോതി വ്രതാദീനി തസ്യ സ്യാദക്ഷയം ഫലമ്
യാര് വ്രതാദികള് ആചരിച്ചാലും അവന് അക്ഷയമായ ഫലം ലഭിക്കും.
തസ്മാദ്ധര്മപരാ യാന്തി തദ്വിഷ്ണോഃ പരമം പദമ്
അതിനാല് ധര്മത്തില് ആസക്തരായവര് വിഷ്ണുവിന്റെ പരമപദം നേടുന്നു.
തസ്മാത്താംസ്തു ഭവവ്യാധിഃ കദാചിന്നൈവ ബാധതേ
അതിനാല് ആ മനുഷ്യരെ ഭവബാധകള് ഒരിക്കലും ബാധിക്കില്ല.
പ്രായശ്ചിത്തവിശുദ്ധാത്മാ സര്വകര്മഫലം ലഭേത്
പ്രായശ്ചിത്തം ചെയ്ത് മനസ്സു ശുദ്ധിയുള്ളവന് എല്ലാ കര്മഫലവും ലഭിക്കും.
തത്സര്വം നിഷ്ഫലം പ്രോക്തം രാക്ഷസൈഃ പരിസേവിതമ്
അത് എല്ലാം ഫലമില്ലാത്തതാണു്, അസുരന്മാര് അനുഭവിക്കുന്നതുപോലെ.
പ്രഷ്ടവ്യാ ബ്രാഹ്മണാ ധര്മം സര്വധര്മഫലേച്ഛുഭിഃ
എല്ലാ ധര്മഫലവും ആഗ്രഹിക്കുന്നവര് ബ്രാഹ്മണരോടു് ധര്മം ചോദിക്കണം.
ന നിഷ്പുനന്തി വിപ്രേന്ദ്ര സുരാഭാണ്ഡമിവാപഗാഃ
ബ്രാഹ്മണശ്രേഷ്ഠനേ, നദികള് മദ്യം ഉള്ള പാത്രം ശുദ്ധീകരിക്കില്ല.
മഹാപാതകിനനസ്ത്വേതേ തത്സംസര്ഗീ ച പഞ്ചമഃ
ഇവരാണ് മഹാപാതകികള്, അവരോടൊപ്പം ഇടപെടുന്നവന് അഞ്ചാമനാണ്.
സംവസേത്സഹ തം വിദ്യാത്പതിതം സര്വകര്മസു
അവരോടൊപ്പം താമസിക്കുന്നവന് എല്ലാ കര്മങ്ങളിലും പതിതനാണെന്ന് അറിയണം.
സ്വേനൈവ ഹതവിപ്രസ്യ കപാലമപി ധാരയേത്
സ്വന്തം കൈകൊണ്ട് കൊല്ലപ്പെട്ട ബ്രാഹ്മണന്റെ തലയെപ്പോലും വഹിക്കണം.
തദ്ദ്രവ്യം ധ്വജദണ്ഡേ തു ധൃത്വാ വനചരോ ഭവേത്
ആ ദ്രവ്യം കൊടിമരത്തിൽ വെച്ച്, അയാൾ കാടിൽ താമസിക്കണം.
സമ്യക്സംധ്യാമുപാസീത ത്രികാലം സ്നാനമാചരേത്
മൂന്നു സന്ധ്യകളിലും ഭക്തിപൂർവ്വം പ്രാർത്ഥിക്കുകയും, ദിവസത്തിൽ മൂന്നു പ്രാവശ്യം സ്നാനം ചെയ്യുകയും വേണം.
ബ്രഹ്മചാരീ ഭവേന്നിത്യം ഗന്ധമാല്യാദി വര്ജയേത്
അയാൾ എപ്പോഴും ബ്രഹ്മചാരിയായിരിക്കണം; സുഗന്ധം, പൂമാല തുടങ്ങിയവ ഒഴിവാക്കണം.
യദി വന്യൈര്ന ജീവേത ഗ്രാമേ ഭിക്ഷാം സമാചരേത്
കാട്ടിൽ ലഭിക്കുന്ന ഭക്ഷണത്തിൽ ജീവിക്കാൻ കഴിയില്ലെങ്കിൽ, ഗ്രാമത്തിൽ ഭിക്ഷയെടുക്കണം.