ആദിത്യശീതകിരണൌ ഗ്രാഹ്യാവസ്തങ്ഗതൌ യദി
സൂര്യനും ചന്ദ്രനും അസ്തമയത്തിൽ എത്തിയാൽ അതിനെ ശ്രദ്ധിക്കണം.
ദൃഷ്ടചന്ദ്രാ സിനീവാലീ നഷ്ടചന്ദ്രാ കുഹൂഃ സ്മൃതാ
ചന്ദ്രൻ ദൃശ്യമായാൽ അതിനെ സിനീവാലി എന്ന് വിളിക്കുന്നു; ദൃശ്യമായില്ലെങ്കിൽ കുഹൂ എന്നാണ് അറിയപ്പെടുന്നത്.
സിനീവാലീം ദ്വിജൈര്ഗ്രാഹ്യാ സാഗ്നികൈഃ ശ്രാദ്ധകര്മണി
അഗ്നിയോടൊപ്പം ശ്രാദ്ധകർമ്മം ചെയ്യുന്ന ദ്വിജന്മാർ സിനീവാലി തിരഞ്ഞെടുക്കണം.
അപരാഹ്നദ്വയവ്യാപിന്യമാവാസ്യാതിഥിര്യദി
അമാവാസ്യാ ദിവസം രണ്ട് അപരാഹ്നങ്ങൾ വ്യാപിച്ചാൽ,
അമാവാസ്യാ പ്രതീതാ ചേന്മധ്യാഹ്നാത്പരതോ യദി
അമാവാസ്യാ മധ്യാഹ്നത്തിന് ശേഷം കാണപ്പെടുന്നുവെങ്കിൽ,
അത്യന്തക്ഷയപക്ഷേ തു പരേദ്യുര്നാപരാഹ്നഗാ
അത്യന്തം ക്ഷയപക്ഷത്തിൽ, അടുത്ത ദിവസം അപരാഹ്നത്തിന് ശേഷം വരുമ്പോൾ സ്വീകരിക്കരുത്.
അര്വാചീനക്ഷയേ ചചൈവ സായാഹ്നവ്യാപിനീ തഥാ
ക്ഷയം അടുത്ത കാലത്തായാൽ, സായാഹ്നം വരെ വ്യാപിച്ചിരിക്കണം.
അത്യന്തതിഥിവൃദ്ധൌ തു ഭൂതവിദ്ധാം പരിത്യജേത്
ചന്ദ്രദിനം വളരെ വർദ്ധിച്ചാൽ, മുൻദിനത്തോടൊപ്പം ചേർന്നവ ഒഴിവാക്കണം.
യഥാര്വാചീനവൃദ്ധൌ തു സംത്യാജ്യാ ഭൂതസംയുതാഃ
അർവാചീന വർദ്ധനവിൽ, മുൻദിനത്തോടൊപ്പം ചേർന്നവയും ഉപേക്ഷിക്കണം.
മധ്യാഹ്നദ്വിതയേ വ്യാത്പാ ഹ്യമാവാസ്യാ തിഥിര്യദി
അമാവാസ്യാ ദിവസം രണ്ട് മധ്യാഹ്നങ്ങൾ വ്യാപിച്ചാൽ,
അന്വാധാനം പ്രവക്ഷ്യാമി സംതഃ സംപൂര്ണവര്വണി
സമ്പൂർണ്ണമായും ഉത്സവദിനങ്ങളിലെ അന്വാധാനത്തിന്റെ രീതി ഞാൻ ഇപ്പോൾ വിശദമായി വിശദീകരിക്കാം, മഹാന്മാരേ.
പര്വണോ യശ്ചതുര്ഥാംശ ആദ്യാഃ പ്രതിപദസ്ത്രയഃ
ഉത്സവദിനങ്ങളിൽ ആദ്യത്തെ മൂന്ന് തിതികളും നാലിലൊന്നായി എടുക്കണം.
മധ്യാഹ്നദ്വിതയേ സ്യാതാമമാവാസ്യാ ച പൂര്ണിമാ
രണ്ടു മധ്യാഹ്നങ്ങൾ ഉണ്ട്, കൂടാതെ അമാവാസ്യയും പൗർണമിയും ഉണ്ട്.
പരേദ്യുരേവ വിപ്രേന്ദ്ര സദ്യഃ കാലോ വിധീയതേ
ബ്രാഹ്മണശ്രേഷ്ഠനേ, നിർദ്ദിഷ്ട സമയമെന്നത് അടുത്ത ദിവസം അല്ലെങ്കിൽ ഉടൻ തന്നെയാണ്.
സദ്യഃ കാലഃ പരേദ്യുഃ സ്യാജ്ജ്ഞേയമേവം തിഥിക്ഷയേ
തിതി അവസാനിക്കുമ്പോൾ ഉടൻ അല്ലെങ്കിൽ അടുത്ത ദിവസം ആണെന്ന് മനസ്സിലാക്കണം.
ദശമീസംയുതാ ഹൄന്തിപുണ്യം ജന്മത്രയാര്ജിതമ്
പത്താമത്തെ തിതി ചേർന്നാൽ മൂന്നു ജന്മങ്ങളിൽ സമ്പാദിച്ച പുണ്യം ലഭിക്കും.
ദ്വാദശീ ച ത്രയോദശ്യാമസ്തി ചേത്സാ പരാ സ്മൃതാ
പന്ത്രണ്ടാം തിതി പതിമൂന്നാം തിതിയിൽ വന്നാൽ അതാണ് ഏറ്റവും ഉത്തമം എന്ന് കരുതപ്പെടുന്നു.
ത്രഘയോദശീ ച രാത്ര്യന്തേ തത്ര വക്ഷ്യാമി നിര്ണയമ്
പതിമൂന്നാം തിതി രാത്രി അവസാനം വന്നാൽ അതിനെക്കുറിച്ചുള്ള തീരുമാനം ഞാൻ പിന്നീട് പറയും.
ഗൃഹസ്ഥാഃ സിദ്ധിമിച്ഛന്തി യതോ മോക്ഷം യതീശ്വരാഃ
ഗൃഹസ്ഥർ സിദ്ധി ആഗ്രഹിക്കുന്നു, യതികൾ മോക്ഷം ആഗ്രഹിക്കുന്നു.
തദാനീം ദശമീവിദ്ധാപ്യുപോഷ്യൈകാദശീ തിഥിഃ
അപ്പോൾ പത്താം തിതി കലർന്നാലും പതിനൊന്നാം തിതിയിൽ ഉപവാസം പാലിക്കണം.
ഗൃഹസ്ഥാനാം തു പൂര്വോക്താ യതീനാമുത്തരാ സ്മൃതാ
ഗൃഹസ്ഥർക്കു മുമ്പ് പറഞ്ഞ നിയമം ബാധകമാണ്; യതികൾക്കു പിന്നത്തെതാണു സ്വീകരിക്കപ്പെടുന്നത്.
ദിനക്ഷയേ ദ്വിതീയൈവ സര്വേഷാം പരികീര്തിതാം
ദിവസം അവസാനിക്കുമ്പോൾ എല്ലാവർക്കും രണ്ടാം തിതിയാണ് നിർദ്ദേശിച്ചിരിക്കുന്നത്.
അവിദ്ധാപി നിഷിദ്ധൈവ പരതോ ദ്വാദശീ യദി
തിതി കലർന്നില്ലെങ്കിലും, പിന്നെ പന്ത്രണ്ടാം തിതി വന്നാൽ അതു നിരോധിക്കപ്പെട്ടതാണ്.
ദ്വാദശദ്വാദശീപുണ്യം ത്രയോദശ്യാം തു പാരണേ
പന്ത്രണ്ടാം തിതിയിലെ പുണ്യം പതിമൂന്നാം തിതിയിൽ ഉപവാസം അവസാനിപ്പിച്ചാൽ ലഭിക്കും.
ദ്വാദശീ ച ത്രയോദശ്യാം നാസ്തി വാ വിദ്യതേ ഽഥവാ
പന്ത്രണ്ടാം തിതി പതിമൂന്നാം തിതിയിൽ ഉണ്ടാകാം, ഇല്ലാതിരിക്കാം.
യദിഭിശ്ചോത്തരാ ഗ്രാഹ്യാ ഹ്യവീരാഭിസ്തഥൈവ ച
പിന്നത്തെ തിതി സ്വീകരിക്കേണ്ടതാണെങ്കിൽ, അതു ദുർബലമല്ലെങ്കിൽ മാത്രമേ സ്വീകരിക്കാവൂ.
ദ്വാദശീ ച ത്രയോദശയാമസ്തി തത്ര കഥം ഭവേത്
പന്ത്രണ്ടാം തിതി പതിമൂന്നാം തിതിയിൽ വന്നാൽ എങ്ങനെ ആചരിക്കണം?
ഉപോഷ്യൈവ ദ്വിതീയേതി കേചിദാഹുശ്ച ഭക്തിതഃ
കുറെപേർ ഭക്തിപൂർവ്വം പറയുന്നത്, രണ്ടാം തിതിയിൽ മാത്രം ഉപവാസം പാലിക്കണമെന്ന് ആണ്.
ദ്വാദശീ ച ത്രയോദശ്യാമസ്തി തത്രൈവ ചാപരേ
അവിടെ തന്നെയാണു് മറ്റുചിലര് പന്ത്രണ്ടാം, പതിമൂന്നാം ദിവസങ്ങളും ആ രീതിയില് ആചരിക്കുന്നത്.
കേചിദാഹുശ്ച പൂര്വാം തു തന്മതം ന സമഞ്ജസമ്
ചിലര് മുമ്പത്തെ ദിവസമാണു് ശരിയെന്നു പറയുന്നു, പക്ഷേ ആ അഭിപ്രായം ശരിയല്ല.