ക്രമുകൈര്ദാഡിമൈശ്ചൈവ ധാത്രീവൃക്ഷൈഃ സഹസ്രശഃ
കറുമുഖവും മാതളനാരകവും, ആയിരക്കണക്കിന് നെല്ലിക്കവൃക്ഷങ്ങളും അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നു.
പരിപക്വഫലൈര്നമ്രൈഃ ഖഗാരൂഢൈഃ സമാവൃതമ്
പഴുത്ത പഴങ്ങൾ കൊണ്ട് കുനിഞ്ഞ ശാഖകളിലും, അതിന്മേൽ ഇരിക്കുന്ന പക്ഷികളാലും ആ സ്ഥലം നിറഞ്ഞിരുന്നു.
പശ്യമാനോ മുനിം രാജാ ദദര്ശ ഹുതഭുക്പ്രഭമ്
അത് കണ്ട രാജാവ്, അഗ്നിപോല പ്രകാശമുള്ള മുനിയെ കണ്ടു.
അവരുഹ്യ ഹയാദ്ദൃഷ്ട്വാ പ്രണനാമ ച സാദരമ്
കുതിരയിൽ നിന്ന് ഇറങ്ങി, അവനെ കണ്ട രാജാവ് ആദരപൂർവ്വം വന്ദിച്ചു.
ഉപവിശ്യാസനേ കൌശേ പ്രാഹ സംഹൃഷ്ടയാ ഗിരാ
പാവാടിയിലിരുന്ന്, സന്തോഷത്തോടെ രാജാവ് സംസാരിച്ചു.
ദൃഷ്ട്വാ തവ പദാംഭോജം സമ്യഗ്ധ്യാനപരസ്യ ച
സത്യധ്യാനത്തിൽ മുഴുകിയ നിങ്ങളുടെ കമലപാദങ്ങൾ കണ്ടു,
സംപൃഷ്ട്വാ കുശലം പ്രാഹ വാമദേവോ മുദാന്വിതഃ
അവന്റെ സുഖം അന്വേഷിച്ച്, വാമദേവൻ സന്തോഷത്തോടെ സംസാരിച്ചു.
മമാശ്രമോ മഹാഭാഗ പുണ്യോ ജാതോ ധരാതലേ
മഹാഭാഗവ, എന്റെ ആശ്രമം ഭൂമിയിൽ പുണ്യസ്ഥലമായി മാറിയിരിക്കുന്നു.
യേന വൈവസ്വതോ മാഗ്രോ ഭഗ്നോ നിര്ജിത്യ വൈ യമമ്
വൈവസ്വതന്റെ പ്രധാനപുത്രൻ, യമനെ ജയിച്ച് തോറ്റു.
ഉപോഷയിത്വാ നൃപതേദ്വാദശീം പാപനാശിനീമ്
പാപങ്ങൾ നശിപ്പിക്കുന്ന ദ്വാദശി ഉപവാസം ആചരിച്ച ശേഷം, രാജാവേ,
സ്വകര്മസ്ഥാ വികര്മസ്ഥാ നീതാ മധുഭിദഃ പദമ്
സ്വകാര്യ കർമ്മങ്ങളിൽ സ്ഥിരരായവരും, തെറ്റായ പ്രവൃത്തികളിലായിരുന്നവരും, മധുസൂദനന്റെ ലോകത്തേക്ക് നയിക്കപ്പെട്ടു.
ശ്വപചോ ഽപി മഹീപാല വിഷ്ണുഭക്തോ ദ്വിജാധികഃ
രാജാവേ, ഒരു ചണ്ടാളനും വിഷ്ണുഭക്തനാണെങ്കിൽ, ദ്വിജന്മാരെക്കാൾ ഉന്നതനാണ്.
ദുര്ലഭാ ഭൂപ രാജാനോ വിഷ്ണുഭക്താ മഹീതലേ
രാജാവേ, ഭൂമിയിൽ വിഷ്ണുഭക്തരായ രാജാക്കന്മാർ അപൂർവരാണ്.
യോ ന രാജാ രഹേര്ഭക്തോ ദേവേഷ്വന്യേഷു ഭക്തിമാന്
ഹരിയ്ക്ക് ഭക്തിയുള്ളവനും, മറ്റു ദേവന്മാരോടും ഭക്തിയുള്ളവനും രാജാവല്ലെങ്കിൽ പോലും,
ഏവം വ്യതിക്രമസ്തസ്യ നൃപതേര്ഭവതി ധ്രുവമ്
അങ്ങനെയുള്ള ഒരു തെറ്റ് ആ രാജാവിന് തീർച്ചയായും സംഭവിക്കും.
തത്ത്വയാ ന്യായവിഹിതം കൃതം വിഷ്ണോഃ പ്രപൂജനമ്
നീ നീതി പ്രകാരം ചെയ്ത വിഷ്ണുവിന്റെ ആരാധന പൂർത്തിയായി.
ഇത്യേവം ഭാഷമാണം തു വാമദേവം നൃപോത്തമഃ
അങ്ങനെ വാമദേവൻ സംസാരിക്കുമ്പോൾ, രാജാക്കന്മാരിൽ ശ്രേഷ്ഠൻ—
ക്ഷാമയേ ത്വാ ദ്വിജശ്രേഷ്ഠ നാഹമേതാദൃശോ വിഭോ
ദ്വിജശ്രേഷ്ഠാ, ഞാൻ അങ്ങനെയുള്ളവൻ അല്ല, ദയവായി എന്നെ ക്ഷമിക്കണം.
ന വിപ്രേഭ്യോ ഽധികാ ദേവാ ഭവന്തീഹ കദാചന
ഇവിടെ ബ്രാഹ്മണന്മാരെക്കാൾ ദേവന്മാർക്ക് ഒരിക്കലും മേൽക്കൈയില്ല.
ദ്വേഷ്യോ ഭവതി തൈ രുഷ്ടൈഃ സത്യമേതന്മയേരിതമ്
അവർ കോപിതരായാൽ ഒരാൾ അവരാൽ ദ്വേഷ്യനാകും; ഞാൻ പറഞ്ഞത് സത്യമാണു.
നാദേയം വിദ്യതേ രാജന്ഗൃഹായാതസ്യ തേ ഽധുനാ
രാജാവേ, നീ എന്റെ വീട്ടിൽ എത്തിയതിനാൽ ഇനി നിന്നു വേണ്ടി ദാനം ഒന്നുമില്ല.
പടഹം വാസരേ വിഷ്ണോഃ പ്രജാഭോജനവാരണമ്
വിഷ്ണുവിന്റെ ദിവസത്തിൽ പറ്റഹം മുഴങ്ങുന്നത് ജനങ്ങൾക്ക് ഭക്ഷണം നൽകുന്നത് നിരോധിക്കാനാണ്.
പ്രാപ്തമേവ മയാ സര്വം ത്വദങ്ഘ്രിയുഗലേക്ഷണാത്
നിന്റെ കാൽദ്വയം കണ്ടു മാത്രം ഞാൻ എല്ലാം ലഭിച്ചു.
തം പൃച്ഛാമി ദ്വിജാഗ്ര്യം ത്വാം സര്വസംദേഹഭഞ്ജനമ്
സന്ദേഹങ്ങൾ എല്ലാം നീക്കുന്ന ദ്വിജശ്രേഷ്ഠാ, ഞാൻ നിന്നോടു ചോദിക്കുന്നു.
യാ വിലോകയതേ ദൃഷ്ട്യാ മാം സദാ മന്മഥാധികമ്
എന്നെ സദാ മന്മഥനെയും മറികടക്കുന്ന കാഴ്ചകൊണ്ട് നോക്കുന്ന അവൾ—
തത്ര തത്ര നിധാനാനി പ്രകാശയതി മേദിനീ
ഇവിടെയും അവിടെയും ഭൂമി നിധികൾ വെളിപ്പെടുത്തുന്നു.
സദാ ഭാതി മുനിശ്രേഷ്ഠ ശാരദേന്ദുപ്രഭാ യഥാ
മുനിശ്രേഷ്ഠാ, അവൾ എപ്പോഴും ശാരദപൗർണ്ണമിയുടെ പ്രകാശംപോലെ ദീപിക്കുന്നു.
അന്നം പചതി യത്സ്വല്പം തസ്മിന്ഭുഞ്ജന്തി കോടയഃ
അവൾ ചുരുങ്ങിയ അന്നം വേവിച്ചാൽ പോലും ലക്ഷക്കണക്കിന് പേർ അതിൽ പങ്കുചേരുന്നു.
നാവജ്ഞാ ക്രിയതേ ബ്രഹ്മന് വാക്യേനാപി പ്രസൂപ്തയാ
ബ്രാഹ്മണാ, അവൾ ഉറങ്ങുമ്പോഴും ഒരു വാക്ക് കൊണ്ടുപോലും അവജ്ഞ കാണിക്കാറില്ല.
അഹമേവ ധരാപൃഷ്ഠേ പുത്രീ ദ്വിജവരോത്തമ
ദ്വിജവർശ്രേഷ്ഠാ, ഭൂമിയിൽ ഞാൻ തന്നെയാണ് ആ പുത്രി.