തേന വര്ഷസഹസ്രേണ ശാസിതം ക്ഷിതിമണ്ഡലമ്
അവന് ആയിരം വര്ഷത്തോളം ഭൂമിയെ ഭരിച്ചു.
ആരോപയിത്വാ ഗരുഡേ കൃത്വാ രൂപം ചതുര്ഭുജമ്
ഗരുഡനില് കയറി, നാലു കൈകളുള്ള രൂപം ധരിച്ച്,
യദി സ്ഥാസ്യതി ദേവേശ മാധവ്യാം മാധവപ്രിയഃ
ദേവന്മാരുടെ നാഥനായ മാധവിയുടെ പ്രിയന് അവിടെ തുടരുകയാണെങ്കില്,
ഏഷ ദണ്ഡഃ പടോ ഹ്യേഷ തവ പദ്ഭ്യാം വിസര്ജിതഃ
ഈ ദണ്ഡവും ഈ വസ്ത്രവും നിന്റെ കാലുകള് കൊണ്ട് ഉപേക്ഷിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.
രുക്മാങ്ഗദേന ദേവേശ ധന്യാ സാ സ ധൃതോ യയാ
സ്വര്ണ്ണം പോലെ തിളങ്ങുന്ന അങ്കങ്ങള് ഉള്ളവനെ ആരാണ് കൈവശം വെച്ചതെങ്കില്, ദേവനാഥാ, അവള് ഭാഗ്യവതിയാണ്.
കിമപത്യേന ജാതേന മാതുഃ ക്ലേശകരേണ ഹി
മാതാവിന് ദുഃഖം മാത്രം നല്കുന്ന മകനു ജനിച്ചാല് എന്ത് പ്രയോജനം?
വൃഥാശൂലാ ഹി ജനനീ ജാതാ ദേവ കുപുത്രിണീ
ദേവാ, ദുഷ്ടനായ മകന് ജനിച്ചാല് അമ്മയ്ക്ക് വൃഥാ വേദന മാത്രമാണ്.
യഃ പിതുര്നോദ്ധരേത്പക്ഷം വിദ്യയാ വാ ബലേന വാ
പിതാവിനെ അറിവാലോ ശക്തിയാലോ സഹായിക്കാത്തവന്,
ധര്മേ ചാര്ഥേ ച കാമേ ച പ്രതീപോ യോ ഭവേത്സുതഃ
ധര്മത്തിലും സമ്പത്തിലും ആഗ്രഹത്തിലും പിതാവിനെ എതിര്ക്കുന്ന മകനാണ്,
ഏകാ ഹി വീരസൂരേവ വിരഞ്ചേ നാത്ര സംശയഃ
വീരനെ പ്രസവിച്ചവളാണ് സത്യത്തില് അമ്മ, ബ്രഹ്മാവേ, ഇതില് സംശയം വേണ്ട.
നേദം വ്യവസ്ഥിതം ദേവ ക്ഷിതൌ കേനാപി ഭൂഭുജാ
ദേവാ, ഭൂമിയില് ഇതൊരുവന് രാജാവും സ്ഥാപിച്ചിട്ടില്ല.
പ്രവാദമാനം പടഹം സുഘോരം പ്രലോപമാനം മമവിശ്മമാര്ഗമ്
ഭയങ്കരമായ ഈ പറ്റഹം എന്റെ അത്ഭുതകരമായ വഴിയില് മുഴങ്ങുന്നു.
സദ്ഗുണേഷു ച സംതാപഃ സ താപോ മരണാന്തികഃ
നല്ലവരോടുള്ള ദുഃഖം മരണത്തിലേക്ക് മാത്രം നയിക്കുന്നു.
തമുപോഷ്യ കഥം സൌരേ ന ഗച്ഛതി നരസ്ത്വിതി
അവനെ സേവിച്ചിട്ടും മനുഷ്യന് സൂര്യനെ പ്രാപിക്കാതിരിക്കുക എങ്ങനെയാണ്?
ദശാശ്വമേധീ പുനരേതി ജന്മ കഷ്ണപ്രണാമീ ന പുനര്ഭവായ
പത്ത് അശ്വമേധയാഗം ചെയ്തവന് വീണ്ടും ജനനം ലഭിക്കും, കൃഷ്ണന് മുന്നില് നമസ്കരിക്കുന്നവന് വീണ്ടും ജനനം ഉണ്ടാവില്ല.
ജിഹ്വാഗ്രേ വര്തതേ യസ്യ ഹരിരിത്യക്ഷരദ്വയമ്
ആരുടെ നാവിന്റെ അഗ്രത്തില് 'ഹരി' എന്ന രണ്ട് അക്ഷരങ്ങളുള്ള നാമം നിലകൊള്ളുന്നുവോ,
അന്നമശ്നന്സുരാപക്വം മരണേ യോ ഹരിം സ്മരേത്
മദ്യം ചേർത്ത് പാകം ചെയ്ത അന്നം കഴിക്കുമ്പോഴും മരണസമയത്ത് ഹരിയെ ഓർക്കുന്നവൻ,
സ യാതി വിഷ്ണുസായുജ്യം വിമുക്തോ ഭവബന്ധനൈഃ
അവൻ ഭവബന്ധനങ്ങളിൽ നിന്ന് മോചിതനായി വിഷ്ണുവുമായി ഐക്യത്തെ നേടുന്നു.
യസ്മിന്സംഗീയതേ സോ ഽപി ചിന്ത്യതേ പുരുഷോത്തമഃ
എവിടെയോ അവനെ പാടുമ്പോൾ, അവിടെ തന്നെ പരമപുരുഷനെ മനസ്സിൽ ചിന്തിക്കുന്നു.
ഗങ്ഗാംഭഃ പൂതപുണ്യത്വേ സ നരഃ സമതാം വ്രജേത്
ഗംഗാജലത്തിന്റെ വിശുദ്ധമായ പുണ്യഫലത്തിൽ ആ മനുഷ്യൻ സമത്വം പ്രാപിക്കും.
കഥം ശാസതി ദുര്മേധാസ്തസ്യ വാസരസേവിനമ്
ദുഷ്ടചിന്തയുള്ളവർക്ക്, ദിനസാരത്തിന്റെ സാരമനുഭവിക്കുന്നവനെ എങ്ങനെ ശാസിക്കാനാകും?
തദസ്മാകം കൃതം മാനം മേ തത്ത്വം നാവബുധ്യസേ
ഈ മാനം ഞങ്ങൾ തന്നെയാണ് നൽകിയത്; അതിന്റെ യഥാർത്ഥ സ്വഭാവം നീ മനസ്സിലാക്കുന്നില്ല.
കൃത്സ്നായാസേന സംയുക്തഃ സ തൈര്നിഗ്രാഹ്യതേ പുനഃ
സമ്പൂർണ്ണമായ പരിശ്രമം സഹിച്ചവൻ വീണ്ടും അവരാൽ നിയന്ത്രിക്കപ്പെടുന്നു.
സ്വാമിപ്രസാദാത്സിദ്ധാസ്തേ വിനിന്യുര്വ്വൈ നിയോഗിനമ്
സ്വാമിയുടെ കൃപയാൽ, സിദ്ധരായവർ ആ നിയോഗിതനെ നയിച്ചു.
കഥം സംയമിതാ തേഷാം ബാല്യാദ്ഭാസ്കരനന്ദന
ഭാസ്കരപുത്രാ, ബാല്യത്തിൽ നിന്നുതന്നെ അവർ എങ്ങനെ നിയന്ത്രിക്കപ്പെടുന്നു?
കരോമി തവ സാഹായ്യം ഹരിഭക്തൈര്ന ഭാസ്കരേ
ഭാസ്കരാ, ഞാൻ നിന്നെ സഹായിക്കും, പക്ഷേ ഹരിഭക്തന്മാരുടെ സഹായം ഇല്ലാതെ.
സര്വേഷാമേവ ദേവാനാമാദിസ്തുപുരുഷോത്തമഃ
എല്ലാ ദേവന്മാരിലും പരമപുരുഷൻ ആദ്യനും പ്രധാനവനും ആണു.
വ്യാജേനാപി കൃതാ യൈസ്തു ദ്വാദശീ പക്ഷയോര്ദ്വയോഃ
രണ്ടു പക്ഷങ്ങളിലും ദ്വാദശി ആചരിക്കുന്നവർ, അതു നടിക്കാൻ നടിക്കുന്നവരായാലും പോലും,
വിപര്യയോ ബ്രഹ്മപദാത്സുപുണ്യാത്കൃതേവ മാര്ഗേ സഹ വിഷ്ണുഭക്തൈഃ
ബ്രഹ്മപദത്തിൽ നിന്ന് വ്യത്യാസം വന്നാൽ പോലും, മഹാപുണ്യഫലത്തിൽ, വിഷ്ണുഭക്തന്മാരോടൊപ്പം മാർഗത്തിൽ ചെയ്തതുപോലെയാണ്.
നാഹം ഗച്ഛാമി യോഗാന്തം പുനരേവ ജഗത്പതേ
ലോകനാഥാ, ഞാൻ യോഗത്തിന്റെ അന്ത്യം വീണ്ടും പ്രാപിക്കാറില്ല.