ശ്രാവണേ ശുക്ലസപ്തമ്യാമവ്യങ്ഗാഖ്യം വ്രതം ശുഭമ്
ശ്രാവണമാസത്തിലെ ശുക്ലപക്ഷത്തിലെ ഏഴാം ദിവസം, അവ്യംഗ എന്ന ശുഭവ്രതം ആചരിക്കപ്പെടുന്നു.
പൂജാന്തേ പ്രീതയേ ദേയം വ്രതമേതച്ഛുഭാവഹമ്
പൂജയ്ക്ക് ശേഷം സന്തോഷത്തിനായി ഈ ശുഭവ്രതം സമർപ്പിക്കണം.
അസ്യാം ദാനം ജപോ ഹോമഃ സര്വം ചാക്ഷയ്യതാം വ്രജേത്
ഈ ദിവസത്തിൽ ദാനം, ജപം, ഹോമം എന്നിവ എല്ലാം ക്ഷയിക്കാത്തതാകുന്നു.
സോമസ്യ തു മഹേശസ്യ പൂജനം ചാത്ര കീര്തിതമ്
ഇവിടെ സോമനും മഹേശ്വരനുമുള്ള പൂജയും പ്രശംസിക്കപ്പെടുന്നു.
പ്രാര്ഥ്യ പ്രണമ്യ വിസൃജേത്സര്വകാമസമൃദ്ധയേ
പ്രാർത്ഥിച്ച് നമസ്കരിച്ചു, എല്ലാ ആഗ്രഹങ്ങളും നിറവേറാൻ അവരെ സമർപ്പിക്കണം.
നാലികേരം ച വൃന്താകം നാരങ്ഗം ബീജപൂരകമ്
നാളികേരം, വഴുതന, നാരങ്ങ, മത്തളനാരങ്ങ—
മഹാദേവസ്യ പുരതോ വിന്യസ്യാപരദോരകമ്
ഇവ മഹാദേവന്റെ മുമ്പിൽ മറ്റൊരു പാത്രത്തോടൊപ്പം വയ്ക്കണം.
സംപൂജ്യ പരയാ ഭക്ത്യാ ധാരയേദ്വാമകേ കരേ
പരമഭക്തിയോടെ പൂജിച്ച ശേഷം അവയെ ഇടതുകൈയിൽ പിടിക്കണം.
സംഭോജ്യ വിപ്രാന്സപ്തൈവ പായസേന വിസൃജ്യസ താന്
ഏഴു ബ്രാഹ്മണന്മാരെ പാൽപായസം നൽകി ഭക്ഷിപ്പിച്ച്, അവരെ വിട്ടയക്കണം.
ഫലാനി താനി ദേയാനി സപ്തസ്വപി ദ്വിജേഷു ച
ആ പഴങ്ങൾ ആ ഏഴു ബ്രാഹ്മണന്മാർക്കും നൽകണം.
സായുജ്യം ലഭതേ വിപ്ര മഹാദേവസ്യ തദ്വ്രതീ
ബ്രാഹ്മണനേ, ഈ വ്രതം ആചരിക്കുന്നവന് മഹാദേവനോടൊപ്പം ഐക്യമായ് ചേരാം.
തസ്യാം കൃതസ്നാനപൂജോ വാചയിത്വാ ദ്വിജോത്തമാന്
അവിടെ സ്നാനവും പൂജയും നടത്തി, പ്രധാന ബ്രാഹ്മണന്മാരോടൊപ്പം പ്രാർത്ഥനകൾ ചൊല്ലി,
ത്വാമഹം ദദ്മി കല്യാണി പ്രീയതാമര്യമാ സ്വയമ്
മംഗളമായവളേ, ഞാൻ നിന്നെ ആര്യമാനിന് സമർപ്പിക്കുന്നു; ആര്യമാൻ തന്നെ സന്തോഷിക്കട്ടെ.
ഇത്യുക്ത്വാ വേദവിദുഷേ ദത്ത്വാ കൃത്വാ ച ദക്ഷിണാമ്
ഇങ്ങനെ വേദജ്ഞനോടു പറഞ്ഞ്, ദാനം നൽകി, ദക്ഷിണയും അർപ്പിച്ചു,
പചഗവ്യം വ്രതം ചേത്ഥം വിധായ ശ്വോ ദ്വിജോത്തമാന്
പഞ്ചഗവ്യ വ്രതം ഇങ്ങനെ നിർവ്വഹിച്ച്, അടുത്ത ദിവസം പ്രധാന ബ്രാഹ്മണന്മാരോടൊപ്പം,
കൃതം ഹ്യേതദ്ഗതം വിപ്ര സുഭാഷ്യം ശ്രദ്ധയാന്വിതഃ
ബ്രാഹ്മണനേ, ഇത് വിശ്വാസപൂർവ്വം നല്ല രീതിയിൽ നിർവ്വഹിച്ചിരിക്കുന്നു.
അഥ കാര്തികശുക്ലായാം ശാകാഖ്യം സപ്തമീവ്രതമ്
അതിനുശേഷം കാർത്തിക മാസത്തിലെ ശുക്ലപക്ഷത്തിൽ ശാകം എന്ന പേരിലുള്ള സപ്തമി വ്രതം ആചരിക്കണം.
പ്രദദ്യാത്സപ്തവിപ്രേഭ്യഃ ശാകാഹാരസ്തതഃ സ്വയമ്
ഏഴു ബ്രാഹ്മണന്മാർക്ക് ശാകാഹാരം നൽകി, പിന്നെ താനുമത് കഴിക്കണം.
വിസൃജ്യ ബന്ധുഭിഃ സാര്ദ്ധം സ്വയം ഭുഞ്ജീത വാഗ്യതഃ
ബന്ധുക്കളോടൊപ്പം പങ്കുവച്ച്, വാക്കിൽ നിയന്ത്രണം പാലിച്ച് താനുമത് കഴിക്കണം.
യദ്വിഷ്ണോര്ദക്ഷിണം നേത്രം തദേവ കൃതവാനിഹ
വിഷ്ണുവിന്റെ തെക്കേ കണ്ണ് എന്നതാണിത് ഇവിടെ നിർവ്വഹിച്ചിരിക്കുന്നത്.
അതോ ഽസ്യാം പൂജനം തസ്യ യഥോക്തവിധിനാ ദ്വിജ
അതിനാൽ, ബ്രാഹ്മണനേ, ഇവിടെ അതിന്റെ പൂജ നിർദ്ദേശിച്ച വിധത്തിൽ നടത്തണം.
സുവര്ണദക്ഷിണാം ദത്വാ വിസൃജ്യാശ്നീത ച സ്വയമ്
സ്വർണ്ണം ദക്ഷിണയായി നൽകി, പങ്കുവച്ച്, പിന്നെ താനുമത് കഴിക്കണം.
ദ്വിജോബ്രാഹ്മം തഥാ ശൂദ്രഃ സത്കുലേജന്മ ചാപ്നുയാത്
ബ്രാഹ്മണനും ക്ഷത്രിയനും ശൂദ്രനും ഇങ്ങനെ ചെയ്താൽ ഉത്തമകുലത്തിൽ ജനനം ലഭിക്കും.
ഉപോഷ്യ ഭാനും ത്രിഃസന്ധ്യം സമഭ്യര്ച്യ ധരാസ്ഥിതഃ
ഉപവാസം പാലിച്ച്, ഭൂമിയിൽ നിന്നുകൊണ്ട് ഭാനുവിനെ മൂന്നു സന്ധ്യകളിലും ആരാധിച്ച്,
ദ്വിജായ ദത്വാ ഭോജ്യാന്യാന്സപ്താഷ്ടഭ്യശ്ച ദക്ഷിണാമ്
ഒരു ബ്രാഹ്മണനു ഭക്ഷണവും ഏഴോ എട്ടോ പേർക്ക് ദാനവും നൽകി,
അഭയാഖ്യം വ്രതം ത്വേതത്സര്വസ്യാഭയദം സ്മൃതമ്
അഭയ എന്ന പേരിലുള്ള ഈ വ്രതം എല്ലാവർക്കും ഭയം ഇല്ലാതാക്കുന്നതായി ഓർക്കപ്പെടുന്നു.
ഏകമേവേതി ച പ്രോക്തമേകദൈവതയാ ബുധൈഃ
ഇത് ഒരൊറ്റ ദൈവത്തോടു ബന്ധപ്പെട്ടു ഒന്നായിട്ടാണ് പണ്ഡിതന്മാർ പറഞ്ഞിരിക്കുന്നത്.
സമുപോഷ്യ ദിനേ തസ്മിന്സമ്പൂജ്യാദിത്യബിമ്ബകമ്
ആ ദിവസം ഉപവാസം പാലിച്ച്, ആദിത്യന്റെ പ്രതിമയെ ആരാധിക്കണം.
പരേ ഽഹ്നി വിപ്രാന്സമ്ഭോജ്യ പായസേന തു സപ്ത വൈ
അടുത്ത ദിവസം ഏഴു ബ്രാഹ്മണന്മാരെ പാലരിപ്പൊടിയാൽ ഉണ്ണിക്കണം.
സൌവര്ണം തു രവേര്ബിമ്ബം യുക്തം ദക്ഷിണയാ ന്യയാ
സൂര്യന്റെ സ്വർണ്ണപ്രതിമയും യോജിച്ചുള്ള ദാനവും അർപ്പിക്കണം.