അഗ്നിയുടെ രൂപം മനസ്സിലാക്കുമ്പോൾ, അവൻ ഒരു ചെമ്പട്ടുവളരുന്ന സൂര്യനെപ്പോലെ തിളങ്ങുന്നു, നാലു കൊമ്പുകളുള്ള ഒരു ആട്ടിൻമേൽ കയറി ഇരിക്കുന്നു. അഗ്നിയുടെ ഈ ദിവ്യരൂപം അറിഞ്ഞ്, യജ്ഞഹോമം നിർവഹിക്കേണ്ടതാണെന്ന് ശാസ്ത്രം പറയുന്നു. കൈകൊണ്ട് ഹോമം അർപ്പിക്കുന്നവൻ ബ്രഹ്മഹത്യ ചെയ്ത ബ്രാഹ്മണനാകുന്നു എന്നത് ഓർക്കണം. എല്ലാ ആഗ്രഹങ്ങളുടെയും പൂർത്തീകരണത്തിനായി തിലം ധാരാളം അർപ്പിക്കേണ്ടതാണെന്നും, ചില പ്രത്യേക മന്ത്രവാദങ്ങളിൽ ശുഭസ്വഭാവമുള്ള ഒരു പന്നി, മാൻ, അല്ലെങ്കിൽ ഹംസയെ ഹോമത്തിനായി അർപ്പിക്കാമെന്നും നിർദ്ദേശിക്കുന്നു. മാൻ ഹോമം ചെയ്യുമ്പോൾ, നടുവിരൽ, അണവിരൽ, മേൽവിരൽ എന്നിവ ഉപയോഗിക്കണം. പൗരോഹിത്യം ചെയ്യുന്നവർ തൈലം, തൈര്, തേൻ, നെയ്യ് എന്നിവ ചേർത്ത് തിലം അർപ്പിക്കണം. സദാചാര ഹോമങ്ങളിൽ അണവിരലിൽ കൂശ ഗ്രാസം ചാർത്തി ഉപയോഗിക്കണം. ഇത് രുദ്രനും ബ്രഹ്മാവിനും ചേർന്ന് ഗണാധിപത്യത്തിന് വേണ്ടി നിർവഹിക്കപ്പെടുന്നു. തന്റെ സ്വസ്ഥലത്തിലേക്ക് പ്രവേശിക്കാനായി, ആൾ വെള്ളവും മണ്ടനായവരെയും കാണുന്നു; പിന്നെ അവൻ ചണ്ടാളന്മാരോടും കഴുതകളോടും ഒട്ടകങ്ങളോടും കൂടെ താമസിക്കുന്നു. അവൻ പോകുമ്പോഴും, മറ്റുള്ളവർ തന്റെ പിന്നാലെ വരികയാണെന്ന് തോന്നുന്നു; മനസ്സിൽ നിരാശയോടെ, അവന്റെ പ്രവർത്തികൾ വിജയിക്കാതെ, കാരണം ഇല്ലാതെ അവൻ തളരുന്നു. അങ്ങനെയുള്ളവനിൽ ആചാര്യപദവിയും പണ്ഡിതത്വവും ശിഷ്യനും പഠനവും ഒന്നും നിലനിൽക്കുന്നില്ല. ഈ സമയത്ത്, ഗോനെയ്യും കടുകും ചേർത്ത് ബ്രാഹ്മണന്മാർ ശുഭാശംസകൾ ഉച്ചരിക്കണം. ഉടനെ തന്നെ, മണമുള്ള മണ്ണും മഞ്ഞപ്പൂവും സുഗന്ധവസ്തുക്കളും ഗുഗ്ഗുളുവും അർപ്പിക്കണം. ഒരു ചുവപ്പ് നിറമുള്ള, കഷ്ട്രിതമായ മൃഗത്തിന്റെ ത്വക്കിൽ ശുഭാസനമാക്കി ഇരിക്കണം. അതിനുശേഷം, “ഇതുകൊണ്ട് ഞാൻ നിന്നെ അഭിഷേകം ചെയ്യുന്നു; ശുദ്ധജലങ്ങൾ നിന്നെ ശുദ്ധീകരിക്കട്ടെ” എന്ന് പ്രാർത്ഥിക്കണം. ഭാഗൻ, ഇന്ദ്രൻ, വായു, ഏഴ് ഋഷിമാർ ഇവരൊക്കെയും ഐശ്വര്യം അനുഗ്രഹിച്ചിരിക്കുന്നു. ജലങ്ങൾ നിന്റെ നെറ്റിയെയും ചെവികളെയും കണ്ണുകളെയും എന്നും സംരക്ഷിക്കട്ടെ എന്ന് ആശംസിക്കണം. തലയിൽ ഇടത് കൈകൊണ്ട് ദർഭ ഗ്രാസം അർപ്പിക്കണം. "കൂഷ്മാണ്ട", "രാജപുത്ര" മുതലായ മന്ത്രങ്ങൾ ഓരോന്നിലും "സ്വാഹാ" ചേർത്ത് ഉച്ചരിക്കണം. വഴിത്തിരിവിൽ, സൂര്യനെ നോക്കി, എല്ലാ ദിശകളിലേക്കും ദർഭ പന്തൽ വിരിച്ചിട്ട്, പാചകമായതും പാചകമല്ലാത്തതുമായ മീനും മാംസവും അർപ്പിക്കണം. അതുപോലെ, മുള്ളങ്കി, വറുത്ത അപ്പം, മധുരപലഹാരം, തളിര്മാലകൾ എന്നിവയും അർപ്പിക്കണം. ഇവയെല്ലാം കൊണ്ടുവന്ന് നിലത്തിട്ട്, തലവാഴ്ത്തണം. ദർഭ, കടുക്, പൂക്കൾ ചേർത്ത വെള്ളം ഒരടിയോളം കൈകൊണ്ട് അർപ്പിക്കണം. "മക്കളെ തരണമേ, ധനം തരണമേ, എല്ലാ ആഗ്രഹങ്ങളും നിറവേറണമേ" എന്ന് പ്രാർത്ഥിക്കണം. ധൂപം, ദീപം, ഭോജനനൈവേദ്യം, സുഗന്ധമാലകൾ, ഉണ്ണിയുമൊക്കെ അർപ്പിച്ചശേഷം, ബ്രാഹ്മണന്മാരെ ഭക്ഷിപ്പിക്കുകയും, ഗുരുവിന് വസ്ത്രദമ്പതിയും സമർപ്പിക്കണം. ആശിച്ചു കൊണ്ടിരിക്കുന്നത് ഐശ്വര്യമോ, ശാന്തിയോ, ശക്തിയോ, വളർച്ചയോ, ദീർഘായുസോ, ഉജ്ജ്വലതയോ ആകട്ടെ, രാഹു, കേതു, നവഗ്രഹങ്ങൾ എന്നിവയെ യഥാക്രമം സ്ഥാപിക്കണം. സ്വർണം, വെള്ളി, മറ്റ് ലോഹങ്ങൾ, സീസം മുതലായവ ശുഭഫലത്തിനായി ഉപയോഗിക്കണം. വസ്ത്രങ്ങളും പൂക്കളും അവയുടെ യോജിച്ച നിറങ്ങളിൽ അർപ്പിക്കണം. ഓരോ ദേവതയ്ക്കും അനുയോജ്യമായ മന്ത്രങ്ങളോടുകൂടി ഹോമം നടത്തണം. ഉദ്ബുധ, സ്വാതി, യദര്യ, ഉലഞ്ഞ അരി എന്നിവയും അർപ്പിക്കേണ്ടതാണെന്നും, ശന്ന എന്ന ദേവിയെക്കൂടി, തണ്ടിൽ നിർമ്മിച്ച പതാകയും പതാകകളും അർപ്പിക്കണം. ഉഡുംബര, ശമീ, ദൂർവ, കൂശ എന്നിവ യഥാക്രമം സമിദുകളായി ഉപയോഗിക്കണം. തേനും നെയ്യും ചേർത്ത്, അല്ലെങ്കിൽ തൈരും പാലും ചേർത്ത് ഹോമം നടത്താം. തൈര് ചോറ്, പൊടിയിളക്കം, മാംസം, വിവിധ വിഭവങ്ങൾ എന്നിവയും അർപ്പിക്കണം. സ്വാധീനത്തിലും ലഭ്യതയിലും അനുസരിച്ച്, ഈ ഹോമസാമഗ്രികൾ ആദരപൂർവ്വം, നിർദ്ധിഷ്ടമായ വിധത്തിൽ അർപ്പിക്കണം.