ಪ್ರಹರ್ಷಮತುಲಂ ಲೇಭೇ ಧರ್ಮಾಙ್ಗದಮುವಾಚ ಹ
ಅವನು ಅಪಾರ ಸಂತೋಷವನ್ನು ಹೊಂದಿ ಧರ್ಮಾಂಗದನನ್ನು ಉದ್ದೇಶಿಸಿ ಹೇಳಿದನು.
ಕೃತ್ವಾ ದುಷ್ಟವಧಂ ತ್ವಾದಾವಪ್ರಮತ್ತಃ ಸದೋದ್ಯತಃ
ನೀನು ಮೊದಲೇ ದುಷ್ಟರನ್ನು ಸಂಹರಿಸಿ, ಸದಾ ಎಚ್ಚರಿಕೆಯಿಂದ ಸಿದ್ಧನಾಗಿರು.
ಸದಾ ಚೇತನಸಂಯುಕ್ತಃ ಸದಾ ವಾಣಿಜ್ಯವಲ್ಲಭಃ
ಯಾವಾಗಲೂ ಜಾಗೃತಿಯಿಂದ ಕೂಡಿದ್ದು, ಯಾವಾಗಲೂ ವ್ಯಾಪಾರದಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತನಾಗಿರು.
ಸದಾ ಕೌಟಿಲ್ಯಹೀನಶ್ಚ ಸದಾಚಾರರತಃ ಸದಾ
ಯಾವಾಗಲೂ ವಂಚನೆ ಇಲ್ಲದೆ, ಸದಾ ಸತ್ಕಾರ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ನಿರತರಾಗಿರು.
ಅವಿಶ್ವಾಸಸ್ತು ಸರ್ವತ್ರ ಭೂಮಿಪಾನಾಂ ಪ್ರಶಸ್ಯತೇ
ಎಲ್ಲ ರಾಜರ ಮೇಲೂ ಅನುಮಾನವಿರುವುದು ಎಲ್ಲೆಡೆ ಪ್ರಶಂಸನೀಯವಾಗಿದೆ.
ರಸವದ್ದ್ರವ್ಯಮಾಕರ್ಷೇಃ ಪುಷ್ಪೇಭ್ಯ ಇವ ಷಟ್ಪದಃ
ನೀನು ಹೂವಿನ ಮೇಲೆ ತೇಲುವ ಜೇನುಹುಳಿಯಂತೆ ಸಂಪತ್ತನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಬೇಕು.
ತ್ವಯಾ ಪುತ್ರೇಣ ಸಂಪ್ರಾಪ್ತಂ ಪುನರೇವೇಹ ಯೌವನಮ್
ನಿನ್ನಿಂದ, ನನ್ನ ಮಗನೇ, ಇಲ್ಲಿ ಮತ್ತೆ ಯೌವನವು ಬಂದಿದೆ.
ಸುಖೇನ ಸಂಯೋಜ್ಯ ಚ ತೇ ಽದ್ಯ ಭಾರಂ ಸಪ್ತೋದಧಿದ್ವೀಪಭವಂ ಪ್ರರಂಸ್ಯೇ
ಇಂದು ನಿನ್ನನ್ನು ಸಂತೋಷದಿಂದ ಸೇರಿಸಿ, ಏಳೂ ಸಮುದ್ರಗಳಿರುವ ಭೂಮಿಯ ಭಾರವನ್ನು ನಿನಗೆ ಒಪ್ಪಿಸುತ್ತೇನೆ.
ಭವೇತ್ಪಿತಾ ಚೇದ್ಬ್ರಲಿಭಿಶ್ಚ ಯುಕ್ತೋ ಜೀರ್ಣದ್ವಿಜಃ ಶ್ವೇತಶಿರೋರುಹಶ್ಚ
ತಂದೆ ವಯಸ್ಸಾದವನು, ಸಾಲಗಳಿಂದ ಬಳಲಿದವನು, ಹಳೆಯ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು, ಬಿಳಿ ಕೂದಲಿರುವವನು ಆಗಿದ್ದರೆ,
ಸಂತ್ಯಜ್ಯ ದೇವಾನ್ಮಮ ಹೇತುಮಾಗತಾಮನಙ್ಗಬಾಣಾಭಿಹತಾಂ ಸುನೇತ್ರಾಮ್
ನನ್ನಿಗಾಗಿ ದೇವತೆಗಳನ್ನು ಬಿಟ್ಟು, ಕಾಮದ ಬಾಣಗಳಿಂದ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡು, ಸುಂದರ ಕಣ್ಣುಗಳವಳಾದವಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದನು.
ಭೂತ್ವಾ ತು ಗುಪ್ತೋ ವನನಿರ್ಝರೇಷು ರಮ್ಯೇಷು ದಿವ್ಯೇಷು ನದೀತಟೇಷು
ಅವನು ಸುಂದರವಾದ, ದೈವಿಕವಾದ ಅರಣ್ಯದ ಹರಿವುಗಳಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ನದಿಯ ತೀರಗಳಲ್ಲಿ ಗುಪ್ತವಾಗಿ ಉಳಿದನು.
ಅಸ್ಯಾಸ್ತು ಹೇತೋರ್ವಿಬುಧಾ ವಿಮೂಢಾ ಯಥಾ ರಮಾಯೈ ಧರಣೀಶಸಂಘಾಃ
ಅವಳಿಗಾಗಿ, ಜ್ಞಾನಿಗಳು ಕೂಡ ಮೋಹಿತರಾದರು, ಹೇಗೆ ಭೂಮಿಯ ರಾಜರು ಲಕ್ಷ್ಮಿಗೆ ಮೋಹಿತರಾದರೋ ಹಾಗೆ.
ನೃಪೋತ್ತಮಂ ತಂ ನೃಪನನ್ದನೋ ಽಸೌ ದಿದೇಶ ಭೋಗಾರ್ಥಮನೇಕವಿತ್ತಮ್
ಆ ರಾಜಕುಮಾರನು, ರಾಜರ ಆನಂದವಾಗಿದ್ದವನು, ಅವನಿಗೆ ಆನಂದಕ್ಕಾಗಿ ಅಪಾರವಾದ ಧನವನ್ನು ಕೊಟ್ಟನು.
ಮತ್ಸ್ಯಧ್ವಜಾರ್ತ್ತಸ್ಯ ಸುಖಾಯ ಪುತ್ರಸ್ತತೋ ಮಹೀರಕ್ಷಣಮಾಚಚಾರ
ಮತ್ಸ್ಯಧ್ವಜನು ದುಃಖದಿಂದ ಬಳಲುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ಅವನ ಮಗನು ಅವನ ಸಂತೋಷಕ್ಕಾಗಿ ರಾಜ್ಯವನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಲು ಮುಂದಾದನು.
ತಸ್ಯೇತ್ಥಮುರ್ವೀಂ ಚರತಶ್ಚ ಭೂಪ ನ ಪಾಪಬುದ್ಧಿಂ ಕುರುತೇ ಜನೈಘಃ
ರಾಜನೇ, ಅವನು ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಹೀಗೆ ಸಂಚರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ಜನರಲ್ಲಿ ಯಾರೂ ಕೆಟ್ಟ ಮನಸ್ಸು ಇಟ್ಟುಕೊಳ್ಳಲಿಲ್ಲ.
ಸ್ರವನ್ತಿ ಗಾವೋ ಘಟಪೂರದುಗ್ಧಂ ಘೃತಾಧಿಕಂ ಶರ್ಕರವತ್ಸುಮಿಷ್ಟಮ್
ಹಸುಗಳು ಮಡಕೆ ತುಂಬುವಷ್ಟು ಹಾಲು ನೀಡುತ್ತಿದ್ದವು; ಅದು ತುಪ್ಪಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ರುಚಿಯಾಗಿಯೂ ಸಕ್ಕರೆಗಿಂತ ಮಧುರವಾಗಿಯೂ ಇತ್ತು.
ಜನೋ ನ ಕಶ್ಚಿದ್ವಿಭವಸ್ಯ ಗೋಪ್ತಾ ಭರ್ತುಹಿಂ ಭಾರ್ಯಾ ನ ಕಟೂಕ್ತಿವಾದಿನೀ
ಜನರಲ್ಲಿ ಯಾರೂ ಪರರ ಧನವನ್ನು ಬಯಸಲಿಲ್ಲ; ಹೆಂಡತಿಗಳು ಗಂಡರಿಗೆ ಕಠಿಣವಾದ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಆಡಲಿಲ್ಲ.
ದ್ವಿಜೋಪದೇಶೇ ಹಿ ಜನೋ ವ್ಯವಸ್ಥಿತೋ ವೇದೋಕ್ತಧರ್ಮಾಚರಣಾದ್ದ್ವಿಜೋತ್ತಮಾಃ
ದ್ವಿಜರ ಉಪದೇಶವನ್ನು ಜನರು ಪಾಲಿಸುತ್ತಿದ್ದರು; ವೇದಗಳಲ್ಲಿ ಹೇಳಿರುವ ಧರ್ಮಗಳನ್ನು ಅನುಸರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.
ಸಂಭುಜ್ಯ ಮಾನಾ ನಹಿ ಯಾನ್ತಿ ಸಂಪದಃ ಸಂಭೋಗಯುಕ್ತೈರಪಿ ಮಾನವೈಃ ಕ್ಷಯಮ್
ಮಾನದಿಂದ ಉಪಯೋಗಿಸಿದರೆ, ಆನಂದದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿರುವವರಿಂದ ಹಂಚಿಕೊಂಡರೂ ಧನವು ಕಡಿಮೆಯಾಗಲಿಲ್ಲ.
ಕೃತೀ ಚ ಲೋಕೋ ಹ್ಯಭವತ್ಸಮಸ್ತೋ ಧರ್ಮಾಙ್ಗದೇ ಪಾಲನಸಂಪ್ರವೃತ್ತೇ
ಧರ್ಮಾಂಗದನು ರಕ್ಷಣೆ ಕೈಗೊಂಡಾಗ, ಸಕಲ ಲೋಕವೂ ಧರ್ಮಮಯವಾಗಿತ್ತು.
ದ್ವಾರಾಣಿ ಸಧ್ವಾನ್ತನಿಶಾಸು ಭೂಪ ಗುಪ್ತಾನಿ ಕುರ್ವನ್ತಿ ನ ದಸ್ಯು ಭೀತಾಃ
ರಾಜನೇ, ರಾತ್ರಿ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಬಾಗಿಲುಗಳು ತೆರೆದಿದ್ದರೂ ಜನರು ಕಳ್ಳರನ್ನು ಭಯಪಡುವುದಿಲ್ಲ; ಎಲ್ಲೆಡೆ ರಕ್ಷಣೆ ಇದ್ದಿತು.
ಕ್ಷೀರಂ ಕ್ಷರನ್ತ್ಯೋ ಘಟವತ್ಸುಭೂರಿಶೋ ವತ್ಸಪ್ರಿಯಾಃ ಶಾನ್ತಿಕರಾಶ್ಚ ಗಾವಃ
ಹಸುಗಳು ತಮ್ಮ ಕರುಗಳಿಗೆ ಪ್ರೀತಿ ತೋರಿಸುತ್ತಾ, ಮನಸ್ಸಿಗೆ ಶಾಂತಿ ನೀಡುತ್ತಾ, ಮಡಕೆ ತುಂಬುವಷ್ಟು ಹಾಲು ನೀಡುತ್ತಿದ್ದವು.
ಮಾತುಃ ಪಯೋಭಿಃ ಶಿಶವಃ ಸುಪುಷ್ಟಾ ಭರ್ತುಃ ಪ್ರಯೋಗೈಃ ಪ್ರಮದಾಃ ಸುಪುಷ್ಟಾಃ
ಮಕ್ಕಳು ತಾಯಿಯ ಹಾಲಿನಿಂದ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತಿದ್ದರು; ಹೆಂಗಸರು ಗಂಡಸರ ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ಪುಷ್ಟಿಯಾಗಿದ್ದರು.
ಸಂರಕ್ಷ್ಯಮಾಣೇ ಹಿ ನೃಪಾತ್ಮಜೇನ ಜಗಾಮ ಕಾಲಃ ಸುಖಹೇ ತುಭೂತಃ
ರಾಜಕುಮಾರನು ರಾಜ್ಯವನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ಕಾಲವು ಬಹಳ ಸಂತೋಷದಿಂದ ಸಾಗಿತು.
ಪೃಥ್ವೀಪತಿಶ್ಚಾತಿವಿಮೋಹಿತಶ್ಚ ವಿಮೋಹಿನೀಚೇಷ್ಟಿತಸೌಖ್ಯಯುಕ್ತಃ
ಭೂಮಿಯಾಧಿಪತಿಯಾದ ರಾಜನು ಮೋಹಿನಿಯ ಕ್ರಿಯೆಯಿಂದ ಉಂಟಾದ ಆನಂದದಲ್ಲಿ ತುಂಬಾ ಮಂತ್ರಮುಗ್ಧನಾದನು.
ಅತೀವ ಮುಗ್ಧಃ ಸುರತೇನ ತಸ್ಯಾ ವಿರಞ್ಚಿಪುತ್ರ್ಯಾಃ ಶುಭಚೇಷ್ಟಿತಾಯಾಃ ಪಕ್ಷೇಷು ಶುಕ್ಲೇಷ್ವಿವ ಶೀತಭಾನುರ್ನ ಕ್ಷೀಯತೇ ಸಂತತಸೇವನೇನ
ಬ್ರಹ್ಮನ ಮಗಳಾದ ಆಕೆಯೊಂದಿಗೆ ಸಂಯೋಗದಲ್ಲಿ ರಾಜನು ತುಂಬಾ ಆಕರ್ಷಿತನಾಗಿ, ಆಕೆಯ ಶುಭವಾದ ನಡೆಗೆ ಮರುಳಾಗಿ, ಪೌರ್ಣಮಿಯ ಚಂದ್ರನಂತೆ ನಿರಂತರ ಆನಂದದಲ್ಲಿದ್ದರೂ ಕ್ಷೀಣವಾಗಲಿಲ್ಲ.
ಪಿಬಂಸ್ತು ಪಾನಂ ಸುಮನೋಹರಂ ಹಿ ಶೃಣ್ವಂಸ್ತು ಗೀತಂ ಸುಪದಪ್ರಯುಕ್ತಮ್
ಅವನು ಸುಂದರವಾದ ಪಾನವನ್ನು ಕುಡಿಯುತ್ತಾ, ಚೆನ್ನಾಗಿ ರಚಿಸಿದ ಹಾಡುಗಳನ್ನು ಆಲಿಸುತ್ತಿದ್ದನು.
ವಿಮರ್ದ್ದಮಾನಸ್ತು ಕರೇಣ ತುಙ್ಗೌ ಸುಖೇನ ಪೀನೌ ಪಿಶಿತೋಪರೂಢೌ
ಅವನು ಆಕೆಯ ಎತ್ತರವಾದ, ತುಂಬಿದ, ಮಾಂಸಲವಾದ ಸ್ಥನಗಳನ್ನು ತನ್ನ ಕೈಯಿಂದ ಸವಿಯುತ್ತಾ ಒತ್ತುತ್ತಿದ್ದನು.
ವಲಿತ್ರಯಂ ನಾತಿವಿವರ್ದ್ಧಮಾನಂ ಮನೋಹರಂ ಲೋಮಶರಾಜಿಶೋಭಮ್
ಅತಿ ಸ್ಪಷ್ಟವಲ್ಲದ ಮೂರು ಮಡಿಲುಗಳು, ಸುಂದರವಾದ ಕೂದಲುಗಳ ಸಾಲಿನಿಂದ ಆಕೆಯ ರೂಪವನ್ನು ಇನ್ನಷ್ಟು ಆಕರ್ಷಕವಾಗಿಸಿದವು.
ನಹೀದೃಶಂ ಚಾರುತರಂ ನಿತಾನ್ತಂ ನಿತಂಬಿನೀನಾಂ ಮನಸೋ ಽಭಿರಾಮಮ್
ಸಣ್ಣ ಹೊಟ್ಟೆಯ ಹೆಂಗಸರಲ್ಲಿ ಮನಸ್ಸಿಗೆ ಅತ್ಯಂತ ಆನಂದವನ್ನು ನೀಡುವ, ಇದಕ್ಕಿಂತ ಸುಂದರವಾದುದೇ ಇಲ್ಲ.