સ્વસારમવિચાર્યૈવ ખલાઃ કાર્યાણિ કુર્વતે
દુષ્ટ લોકો પોતાની બહેન માટે પણ વિચાર્યા વિના કામ કરે છે.
વિષ્ણુર્વામનરુપેણ હ્યદિતેઃ પુત્રાતાં ગતઃ
વિષ્ણુ વામન રૂપે, ખરેખર અદિતીના પુત્ર બન્યા.
ન કિઞ્ચિદપિ દાતવ્યં મન્મતં શૃણુ પણ્ડિત
કંઈ પણ આપવું નહીં—મારી વાત સાંભળ, હે વિદ્વાન.
પરબુદ્ધિર્વિનાશાય સ્ત્રીબુધ્દિઃ પ્રલયઙ્કરી
બીજાની સલાહ વિનાશ લાવે છે; સ્ત્રીની સલાહ તો સંપૂર્ણ નાશ કરે છે.
શત્રૂણાં હિતકૃતદ્યસ્તુ સ હન્તવ્યો વિશેષતઃ
જે દુશ્મનોનું ભલું કરે છે, તેને ખાસ કરીને નાશ કરવો જોઈએ.
યદાદત્તે સ્વયં વિષ્ણુઃ કિમસ્માદધિકં વરમ્
જ્યારે વિષ્ણુ પોતે સ્વીકારે છે, ત્યારે આથી વધારે શું વરદાન હોઈ શકે?
સ ચેત્સાક્ષાદ્ધવિર્ભોગી મત્તઃ કો ઽભ્યધિકો ભુવી
જો એ પોતે હવિ ગ્રહણ કરે છે, તો પૃથ્વી પર મારો કરતાં મોટો કોણ છે?
તદેવ પરમં દાનં દત્તં ભવતિ ચાક્ષયમ્
એ જ સર્વોત્તમ દાન છે અને એવું આપેલું ક્યારેય નાશ પામતું નથી.
યેન કેનાપ્યર્ચિતશ્વેદ્દદાતિ પરમાં ગતિમ્
જે કોઈ પણ રીતે તેની પૂજા કરે છે, તેને એ પરમ અવસ્થાની પ્રાપ્તિ કરાવે છે.
અનિચ્છયાપિ સંસ્પૃષ્ટો દહત્યેવ હિ પાવકઃ
ઇચ્છા ન હોય છતાં પણ, અગ્નિ સ્પર્શે તો બળે જ છે.
સ વિષ્ણુલોકમાન્પોતિ પુનરાવૃત્તિદુર્લભમ્
એ વિષ્ણુના લોકને પામે છે, જ્યાંથી પાછા ફરવું બહુ દુર્લભ છે.
સ યાતિ વિષ્ણુભવનમિતિ પ્રાહુર્મનીષિણઃ
એ વિષ્ણુના ઘર જાય છે, એમ વિદ્વાનો કહે છે.
હરિભક્ત્યા મહાભાગ તેન વિષ્ણુઃ પ્રસીદતિ
હરિની ભક્તિથી, હે મહાભાગ્યશાળી, વિષ્ણુ પ્રસન્ન થાય છે.
સ્વયમાયાતિ ચેદ્વિષ્ણુઃ કૃતાર્થો ઽસ્મિ ન સંશયઃ
જો વિષ્ણુ સ્વયં આવે તો હું પૂર્ણ થયો, એમાં કોઈ શંકા નથી.
પ્રવિવેશાધ્વરસ્થાનં હુતવહ્નિમનોરમમ્
એ યજ્ઞસ્થળે પ્રવેશ્યો, જે મન અને અગ્નિને આનંદ આપે છે.
વામનં સહસોત્થાય પ્રત્યગૃહ્ણાત્કૃતાઞ્જલિઃ
વામન તુરંત ઊભો થયો અને હાથ જોડીને તેને સ્વીકાર્યો.
સકુટુંબો વહન્મૂર્ધ્ના પરમાં મુદમાત્પવાન્
કુટુંબ સાથે, તેમને માથા પર લઈ, એ પરમ આનંદ પામ્યો.
રોમાઞ્ચિતતનુર્ભૂત્વા હર્ષાશ્રુનયનો ઽબ્રવીત્
તેના શરીરે રોમાંચ થયો, આંખોમાં આનંદના આંસુ આવ્યા અને એ બોલ્યો.
જીવિતં સફલં મે ઽદ્ય કૃતાર્થો ઽસ્મિ ન સંશયઃ
આજે મારું જીવન ફળ્યું, હું પૂર્ણ થયો, એમાં કોઈ શંકા નથી.
ત્વદાગમનમાત્રેણ હ્યનાયાસો મહોત્સવઃ
તમારા માત્ર આવવાથી મહાન ઉત્સવ સહેજે થયો.
યૈઃ પૂર્વં હિ તપસ્તપ્તં તદદ્ય સફલં પ્રભો
હે પ્રભુ, જે તપ પહેલાં કર્યું હતું તે આજે ફળ્યું છે.
તસ્માત્તુભ્યં નમસ્તુભ્યં નમસ્તુભ્યં નમસ્તુભ્યં નમોનમઃ
માટે, તમને વંદન છે, તમને વંદન છે, તમને વારંવાર વંદન છે.
અત્યુત્સાહસમાયુક્તં સમાજ્ઞાપય માં પ્રભો
અતિ ઉત્સાહથી ભરપૂર છું, હે પ્રભુ, મને આજ્ઞા આપો.
દેહિ મે તપસિ સ્થાતું ભૂમિં ત્રિપદસંમિતામ્
મને તપ કરવા માટે ત્રણ પગલાં જેટલી જમીન આપો.
ગ્રામં વા નગરં ચાપિ ધનં વા કિં કૃતં ત્વયા
ગામ હોય કે શહેર કે ધન—આ બધાથી તમે શું પ્રાપ્ત કર્યું?
આસન્નભ્રષ્ટરાજ્યસ્ય વૈરાગ્યં જનમન્નિવા
જેનુ રાજ્ય જતાં જતાં છે, તેને વૈરાગ્ય ભૂખ જેવી જ આવે છે.
સર્વસંગવિહીનાનાં કિમર્થૈઃ સાધ્યતેવદ
જેને બધાં બંધનોથી મુક્તિ મળી છે, તેમને આ વસ્તુઓથી શું લાભ?
મયિ સર્વમિદં દૈત્ય કિમન્યૈઃ સાધ્યતે વદ
આ બધું મારામાં છે, હે દૈત્ય, બીજાથી શું મળે છે, કહો.
નિત્યાનન્દસ્વરુપાણાં કિમન્યૈઃ સાધ્યતે ધનૈઃ
જેઓના સ્વરૂપે સદા આનંદ જ છે, એમને માટે ધનથી શું પ્રાપ્ત કરી શકાય?
અભિન્નમાત્મનઃ સર્વં કો દાતા દીયતે ચ કિમ્
જેનું આત્મા બધામાં એકરૂપ છે, એ માટે કોણ આપે છે અને શું આપવું રહે છે?