યથા ખે ચ તથા શુદ્ધો ભવિષ્યતિ સુતસ્તંવ
"જેમ આકાશ શુદ્ધ છે, તેમ તારો દીકરો પણ શુદ્ધ બનશે."
તેજસા તસ્ય લોકાંસ્ત્રીન્યશઃ પ્રાપ્સ્યતિ કેવલમ્
તેણાં તેજથી તે ત્રણેય લોકમાં ફક્ત નામ મેળવશે.
અરણિં ત્વથ સંગૃહ્ય મમન્થાગ્નિચિકીર્ષયા
પછી તેણે અરણિ લઈ અગ્નિ ઉત્પન્ન કરવાની ઈચ્છાથી ઘસવા માંડી.
ઘૃતાચીં નામાપ્સરસં દદર્શ ભગવાન્નૃષિઃ
પવિત્ર ઋષિએ ઘૃતાચી નામની અપ્સરાને જોયી.
અભવદ્ભગવાન્વ્યાસો વને તસ્મિન્મુનીશ્વર
તે વનમાં ભગવાન વ્યાસ હાજર હતા, હે શ્રેષ્ઠ મુનિ.
શુકીભૂયા મહારમ્યા ઘૃતાચી સમુપાગમત્
ઘૃતાચીએ સુંદર શુક (પોપટ)નું રૂપ ધારણ કરી નજીક આવી.
સ્મરરાજેનાનુગતઃ સર્વગાત્રાતિગેન હ
કામદેવ તેના પાછળ લાગેલો અને તેના આખા શરીર પર અસર કરતો હતો.
ન શશાક નિયન્તું તં વ્યાસઃ પ્રવિસૃતં મનઃ
વ્યાસ પોતાનું ઉછળેલું મન રોકી શક્યા નહીં.
હૃતમ્ યત્નાન્નિયચ્છતશ્ચાપિ મુને એતઞ્ચિકીર્ષયા
મુનિ, તેણે ઘણો પ્રયાસ કર્યો છતાં મન ઇચ્છા તરફ ખેંચાઈ ગયું.
શુક્રે નિર્મથ્યમાને ઽસ્યાં શુકો જજ્ઞે મહાતપાઃ
જ્યારે અરણિ ઘસાઈ રહી હતી, ત્યારે મહાતપસ્વી શુક જન્મ્યા.
યથૈવ હિ સમિદ્ધો ઽગ્નિર્ભાતિ હવ્યમુપાત્તવાન્
જેમ પ્રજ્વલિત અગ્નિ હવન સ્વીકારીને તેજ પામે છે,
બિભ્રઞ્ચિત્રં ચ વિપ્રેન્દ્ર રૂપવર્ણમનુત્તમમ્
હે શ્રેષ્ઠ બ્રાહ્મણ, તેણે અદભુત અને અપ્રતિમ રૂપ અને વર્ણ ધારણ કર્યો હતો.
અભ્યેત્ય સ્નાપયામાસ વારિણા સ્વેન નારદ
નારદે નજીક જઈ પોતાના જ પાણીથી તેને સ્નાન કરાવ્યું.
જગીયન્ત ચ ગન્ધર્વા નનૃતુઞ્ચાપ્સરોગણાઃ
ગંધર્વોએ ગીત ગાયું અને અપ્સરાઓના સમૂહે નૃત્ય કર્યું.
વિશ્વાવસુશ્ચ ગન્ધર્વસ્તથા તુંબુરુનારદૌ
વિશ્વાવસુ ગંધર્વ, તુંબુરુ અને નારદ પણ ત્યાં હાજર હતા.
તત્ર શક્રપુરોગાશ્ચ લોકપાલાઃ સમાગતાઃ
ત્યાં ઇન્દ્રને આગેવાનીમાં લોકપાલો એકત્ર થયા.
દિવ્યાનિ સર્વપુષ્પાણિ પ્રવવર્ષ ચ મારુતઃ
પવનદેવે સર્વ પ્રકારના દિવ્ય ફૂલો વરસાવ્યા.
તં મહાત્મા સ્વયં પ્રીત્યા દેવ્યા સહ મહાદ્યુતિઃ
મહાત્મા, મહાતેજસ્વી, દેવીએ સાથે ખુશીથી તેની સેવા કરી.
તસ્ય દેવેશ્વરઃ શક્તો દિવ્યમદ્ભુતદર્શનમ્
દેવોના સ્વામી, શક્તિશાળી અને અદભુત રૂપ ધરાવતા, તેની સાથે હતા.
હંસાશ્ચ શતપત્રાશ્ચ સારસાશ્ચ સહસ્રશઃ
હજારો હંસ, શતપત્ર અને સારસો ત્યાં હાજર હતા.
આરણે યસ્તદા દિવ્યં પ્રાપ્ય જન્મ મહામુનિઃ
તે સમયે મહામુનિએ જંગલમાં દિવ્ય જન્મ પ્રાપ્ત કર્યો.
ઉત્પન્નમાત્રં તં વેદાઃ સરહસ્યાઃ સસંગ્રહાઃ
જેમ જ જન્મ થયો, તરત જ વેદો, તેમના રહસ્યો અને સંહિતાઓ તેને પ્રાપ્ત થઈ.
બૃહસ્પતિં સ વવ્રે ચ વેદવેદાઙ્ગભાષ્યવિત્
તેણે વેદ, વેદાંગ અને ભાષ્ય જાણતા બૃહસ્પતિને ગુરુ તરીકે પસંદ કર્યો.
સો ઽધીત્ય વેદાનખિલાન્સરહસ્યાન્સસંગ્રહાન્
તેણે વેદો, તેમના રહસ્યો અને સંહિતાઓ સંપૂર્ણ રીતે અભ્યાસ કર્યા.
ગુરવે દક્ષિણાં દત્ત્વા સમાવૃત્તો મહામુનિઃ
ગુરુને દક્ષિણાં આપી, મહામુનિએ શિક્ષા પૂર્ણ કરી.
દેવતાનામૃષીણાં ચ બાલ્યે ઽપિ સુમહાતપાઃ
દેવતાઓ અને ઋષિઓમાં, બાળપણમાં પણ તે બહુ તપસ્વી હતો.
ન ત્વસ્ય રમતે બુદ્ધિ રાશ્રમેષુ મુનીશ્વર
મુનિશ્રેષ્ઠ, તેની બુદ્ધિ આશ્રમોમાં આનંદ પામતી નહતી.
સ મોક્ષમનુચિન્ત્યૈવ શુકઃ પિતરમભ્યગાત્
મોક્ષનો વિચાર કરતા, શુકે પોતાના પિતાને મળવા ગયો.
મોક્ષધર્મેષુ કુશલો ભગવાન્ પ્રબ્રવીતુ મે
તે બોલ્યો, 'મોક્ષધર્મમાં નિપુણ ભગવાન, કૃપા કરીને મને શીખવો.'
શૃત્વા પુત્રસ્ય વચનં પરમર્ષિરુવાચ તમ્
પુત્રના શબ્દો સાંભળી, પરમ ઋષિએ તેને કહ્યું.