પૂર્વાપરાર્દ્ધૈર્લગ્નસ્ય સૌમ્યે વાચ્યપનેજનિઃ
લગ્નના પૂર્વ કે પછાડા ભાગમાં, જો શુભ ગ્રહ હોય, તો ફળ જણાવવું.
ગ્રીષ્મોગેર્ઽકે પરૈ રમ્યાપનતાંપૃતુરર્કભાત્
સૂર્ય ઉનાળામાં, અન્ય સાથે કે પૃથ્વી ઋતુમાં હોય, તો સૂર્ય પ્રમાણે સુખદ કે અન્ય ફળ મળે.
દૃક્કૈરાદ્યૈઃ પૂર્વમાસસ્તિથિસ્તત્રાનુપાતતઃ
ગ્રહોના દૃષ્ટિથી, મહિનો અને તિથી નિર્ધારિત થાય છે.
ત્રિકોણોત્તમવાર્થન્તિલગ્નં વા લભનાભને
લગ્ન ત્રિકોણ, ઉચ્ચ, લાભ કે નવમમાં હોય, તો ફળ નિશ્ચિત થાય છે.
ગોહરી યુગ્મવસુભે ક્રિયજુકે મૃગાઙ્ગને
ગૌપાલ, બે બળદ સાથે, કૃત્યમાં વ્યસ્ત, હરણ જેવી સ્ત્રી પર.
જીવભૌમકવિજ્ઞાઃ સ્યુ રાઘવાદ્યાયરેજ્ઞવત્
જીવિત ધરતીને સમજવામાં કુશળ એવા લોકો, રાઘવ અને અન્ય લોકો જેવા છે, તેમજ સૂર્યના માર્ગ જાણનારા પણ.
સપ્તર્ઘ્નં ભહૃતં શેષમૃક્ષં નવધનર્ણતઃ
સાત પ્રકારના માપ, ભોગ લાવનાર, બચેલ ભાગ, શેષ, રીંછનું ચિહ્ન અને નવ પ્રકારની સંપત્તિ.
સપ્તઘ્નં હોનિશાર્ક્ષાણીષુઘ્નેઙ્ગાંશેષ્ટહોરિકા
સાત પ્રકારનું માપ, ચંદ્ર અને સૂર્યના ચિહ્નો, ધનુષ, તીરનું નિશાન અને શુભ સમય.
દૃષ્ટર્તિકપદાશ્વાસ્યા રક્તવસ્ત્રા ઘટાકૃતિઃ
ઘોડાની ખુર જેવી મુખાકૃતિ, લાલ કપડાં પહેરેલા, અને ઘડાની આકારવાળી.
ક્ષુત્તૃષાર્તોદુગ્ધપટો લૂનકુઞ્ચિતમૂર્ધજઃ
ભૂખ અને તરસથી પીડિત, દુધિયા સફેદ કપડાં પહેરેલા, અને વાળ કાપેલા અને વળેલા.
દ્વિપકાયઃ સરભયાત્પિંપગલો વ્યાકુલાન્તરઃ
હાથી જેવું શરીર, ભયથી કંપતા, પીળા ગળા સાથે, અને અંદરથી ગભરાયેલા.
ઉદ્યાને કવચી ધન્વી ક્રીડેચ્છર્ગરુડાનનઃ
બગીચામાં, કવચ અને ધનુષ ધારણ કરીને, રમે છે, અને ગરુડ જેવી મુખાકૃતિ ધરાવે છે.
દ્વિપાસ્યકણ્ઠઃ ક્રોડાસ્યઃ કાનનેશરમાહિકઃ
બે મુખ, જાડું ગળું, વરાહ જેવી મુખાકૃતિ, જંગલમાં, રાજસી અને સાપ જેવી.
ચિપિટાસ્યો હિ સંવીતો નૌસ્થઃ રત્ર્યર્થંવ્રજઞ્જલે
ચપટી જેવું મુખ, લપેટાયેલા, જાડા હોઠ, રાત્રે હાથ જોડીને જાય છે.
ધન્વી કૃષ્ણાજિની સિંહવાશ્વોન્નતમાતુરઃ
ધનુષ ધારણ કરનાર, કાળાં કૃષ્ણમૃગની ચામડી પહેરેલી, સિંહ જેવી, ઊંચા ઘોડા પર સવાર, અને પીડિત.
પુષ્પપૂર્ણચ્છટાકન્યાવિદ્યેલ્લા મલિનાંવરા
ફૂલો અને તેજથી ભરેલી કન્યા, પરંતુ મલિન કપડાં પહેરેલી.
ગૌરીધૌતાંશુકાત્સુચ્ચાકુંભદૃસ્તાસુરાલયે
ગૌરી દ્વારા ધોયેલી વસ્ત્રો, સુંદર મુખાકૃતિ, અસુરોના ઘરમાં દેખાય છે.
ક્ષુત્તૃઙ્યુતો નરઃ કુંભીગૃધ્નસ્ય સ્ત્રીસુતોપગઃ
ભૂખ અને તરસથી પીડિત પુરુષ, કુંભી બનાવનારની પત્ની અને પુત્ર પાસે જાય છે.
સિંધેકૂજંવ્રજન્તીસ્ત્રીનાનાસર્પસિત હિકા
નદીના કિનારે જતા, વિવિધ ફફડાટ કરતા, સાપ જેવી સ્ત્રી.
કૂર્માસ્યો મલયે સિંહઃ શ્વક્રોણ્ડમૃગભીષકઃ
કાચબાની મુખાકૃતિ, મલય પર્વતમાં, સિંહ, કૂતરા અને હરણને ડરાવનાર.
ચંપકાભાસને મધ્યા સિંધુરત્રવિવર્દ્ધિની
સોનાની આસન પર મધ્યમાં બેઠેલી, વરસાદી ઋતુમાં વધતી નદી.
પરમો ઽથો ગૃધ્રમુખઃ સ્નેહમદ્યાશનસ્પૃહઃ
શ્રેષ્ઠ, ગૃધ્ર જેવી મુખાકૃતિ, સ્નેહ, દારૂ અને ખોરાક માટે તરસતા.
ભાણ્ડી રોમશ્ચવાઃ શ્યામઃ કિરીટી ફલયન્ત્રધૃક્
ભાંડીના વાળ ઊભા થઈ ગયા છે, ત્વચા કાળી છે, માથા પર મુકુટ છે અને હાથમાં ફળ ફેંકવાની યંત્ર છે.
નૌસ્થબ્ધેઃ કૂલમાયાન્તી સયૂથાં ચમ્પકાનના
નાવ સમુદ્રના કિનારે આવી રહી છે, તેની સાથે તેના સાથીઓ છે અને તે ચંપા વૃક્ષોની વાડીમાં છે.
એતાદૃશાઙ્ક્રિયાંશાઃ સ્તુ ષત્રિંશદુદીતાઃ ક્રમાત્
આ રીતે ક્રમવાર ત્રીસ શુભ ચિન્હો વર્ણવાયા છે.
નિબોધ સંહિતાસ્કન્ધં લોકકૃત્યુપયોગિનમ્
હવે સાંભળો, સંહિતાનો તે ભાગ જે લોકજીવનમાં ઉપયોગી છે.
ચૈત્રશુક્લપ્રતિપદિ યો વારઃ સ નૃપઃ સ્મૃતઃ
ચૈત્ર મહિનાની શુક્લ પક્ષની પ્રથમ તિથિ જે દિવસે આવે, એ દિવસ રાજકીય માનવામાં આવે છે.
સમોદ્યધીશ્વરઃ સૂર્યો મધ્યમશ્ચોત્તમોવિધુઃ
સૂર્ય ઉગે ત્યારે તે દેવતાઓમાં મુખ્ય છે; ચંદ્ર મધ્યમ કે શ્રેષ્ઠ છે.
અધમો રવિજો વાચ્યો જ્ઞાત્વા ચૈષાં બલાબલમ્
જો સૂર્ય નીચો હોય અથવા તેના પુત્ર હોય, તો તેમની શક્તિ અને અશક્તિ જાણીને એ વાત કહેવી જોઈએ.
દૃષ્ટેર્ઽકમણ્ડલે વ્યાધિર્ભ્રાન્તિશ્ચોરાર્થનાશનમ્
સૂર્યના ચક્રમાં દાગ દેખાય તો રોગ, ભ્રમ, ચોરી અને ધનનો નાશ થાય છે.