દાતા નરકમાન્પોતિ ભોક્તા ચ નરકં વ્રજેત્
દેનારો નરકમાં જાય છે અને લેનાર પણ નરકમાં જાય છે.
વિદ્ધાપરાહ્નિ કાયાં તુ શ્રાદ્ધં કાર્યં વિજાનતા
જાણનારો વ્યક્તિએ દિવસ વિતી જાય પછી, બપોર પછી શ્રાદ્ધ કરવું જોઈએ.
પૂર્વા ક્ષયે તુ કર્ત્તવ્યા વૃદ્વૌ કાર્યા તથોત્તરા
પહેલાની તિથિ પૂરી થાય ત્યારે શ્રાદ્ધ કરવું અને જૂની-નવી બંને તિથિનું પાલન કરવું જોઈએ.
તિથિઃ સાયાહ્નગા યત્ર પરા કાવ્યસ્ય વિશ્રુતા
જે તિથિ સાંજ સુધી રહે છે, એ શ્રાદ્ધ માટે શ્રેષ્ઠ માનવામાં આવે છે.
નૈતન્મતં હિ સર્વેષાં કાવ્યદાને મુનીશ્વર
મુનિશ્રેષ્ઠ, શ્રાદ્ધના દાન વિષે બધાનો મત આવો નથી.
પ્રાયશ્ચિત્તવિશુદ્ધાત્મા તેભ્યો ઽનુજ્ઞાં સમાહરેત્
પ્રાયશ્ચિત્તથી શુદ્ધ મનથી, તેમની પરમિશન લેવી જોઈએ.
ઉભૌ ચ વિશ્વેદેવાર્થં પિઘત્રર્થં ત્રીન્યથાવિધિ
વિશ્વદેવો અને પિતૃઓ માટે, નિયમ પ્રમાણે ત્રણ-ત્રણ દાન કરવું જોઈએ.
શ્રાદ્ધાર્થં સમનુજ્ઞાતઃ કારયેન્મણ્ડલદ્વયમ્
શ્રાદ્ધ માટે યોગ્ય રીતે અનુમતિ લઈને, બે મંડળ તૈયાર કરવા જોઈએ.
વૈશ્યસ્ય વર્તુલં જ્ઞેયં શૂદ્રસ્યાભ્યાભ્યુક્ષણં ભવેત્
વૈશ્ય માટે ગોળ મંડળ બનાવવું અને શૂદ્ર માટે છાંટવું જોઈએ.
આત્માનં વા નિયુઞ્જીત ન વિપ્રં વેદવર્જિતમ્
પોતે પોતાને નિયુક્ત કરી શકાય, પણ જે બ્રાહ્મણને વેદનું જ્ઞાન નથી, તેને નહીં.
યથાવદર્ચનં કુર્યાત્સ્મરન્નારાયણં પ્રભુમ્
જ્યારે પૂજા કરવી હોય ત્યારે નારાયણ ભગવાનને સ્મરણ કરીને યોગ્ય રીતે આરાધના કરવી જોઈએ.
અપહતા ઇત્યૃચા વૈ કર્ત્તા તુ વિકિરેત્તિલાન્
'અપહતા' ઋચા બોલીને કર્તાએ તલ છાંટવા જોઈએ.
દત્ત્વેતિ ભૂયો દદ્યચ્ચ દૈવે ક્ષણપ્રતીક્ષણમ્
એકવાર આપ્યા પછી ફરીથી આપવું જોઈએ અને દરેક વખતે દેવ સમયની રાહ જોવી જોઈએ.
અન્નદાને ચતુર્થી સ્યાચ્છેષાઃ સંપુદ્ધયઃ સ્મૃતાઃ
અન્નદાનમાં ચોથો ભાગ આપવો નિર્ધારિત છે, બાકીના ભાગો પૂર્ણ માનવામાં આવે છે.
તત્પાત્રે સેચયેત્તોયં શન્નોદેવીત્યૃચા તતઃ
તે પાત્રમાં 'શન્નો દેવી' ઋચા બોલી પાણી રેડવું જોઈએ.
આવાહયેત્તતો દેવાન્વિશ્વે દેવાઃસ ઇત્યૃચા
પછી 'વિશ્વે દેવાઃ' ઋચા બોલી દેવતાઓને આમંત્રણ આપવું જોઈએ.
ગન્ધૈશ્ચ પત્રપુષ્પૈશ્ચ ધૂપૈર્દીપૈર્યજેત્તતઃ
પછી સુગંધ, પાંદડા, ફૂલો, ધૂપ અને દીવો વડે પૂજા કરવી જોઈએ.
તિલસંયુક્તદર્ભૈશ્ચ દદ્યાત્તેષાં સદાસનમ્
તલ સાથે દર્ભ ઘાસ મેળવીને હંમેશા તેમના માટે બેઠાડું ગોઠવવું જોઈએ.
શન્નોદેવ્યા જલં ક્ષિપ્ત્વા તિલોસીતિ તિલાન્ક્ષઘિપેત્
'શન્નો દેવી' ઋચા બોલી પાણી છાંટ્યા પછી 'તિલોસી' કહી તલ છાંટવા જોઈએ.
યા દિવ્યા ઇતિ મન્ત્રેણ દદ્યાદર્ઘ્યં ચ પૂર્વવત્
'યા દિવ્યા' મંત્ર બોલીને અગાઉની જેમ અર્ઘ્ય આપવું જોઈએ.
વાસોર્ભિભૂષણૈશ્વૈવ યથાવિભવમર્ચયેત્
પોતાની શક્તિ પ્રમાણે વસ્ત્ર અને આભૂષણોથી પૂજા કરવી જોઈએ.
અગ્નૌ કરિષ્ય ઇત્યુક્ત્વા તેભ્યો ઽનુજ્ઞાં સમાહરેત્
'હું અગ્નિમાં આ કરું છું' એવું કહીને તેમની પરમિશન લેવી જોઈએ.
કુરુષ્વ ક્રિયતાં વેતિ કુર્વિતિ બ્રૂયુરેવ ચ
તેઓ કહે, 'કરો, થવા દો' અથવા 'કરવું'.
સામાય ચ પિતૃમતે સ્વધા નમ ઇતીરયેત્
સામાન માટે 'પિતૃમતે સ્વધા નમ:' એવું ઉચ્ચારવું જોઈએ.
સ્વાહાન્તેનાપિ વા પ્રાજ્ઞો જુહુયાત્પિતૃયજ્ઞવત્
અથવા 'સ્વાહા'થી અંત કરીને, વિદ્વાન વ્યક્તિએ પિતૃયજ્ઞની રીત પ્રમાણે આહુતિ આપવી જોઈએ.
અગ્ન્યભાવે તુ વિપ્રસ્ય પાણૌ હોમો વિધીયતે
જો અગ્નિ ન હોય તો બ્રાહ્મણના હાથમાં હોમ કરવાની વિધિ છે.
નહ્યગ્નિર્દૂરગઃ કાર્યઃ પાર્વણે સમુપસ્થૈતે
પર્વકાળ નજીક હોય ત્યારે અગ્નિ દૂરથી લાવવો નહીં.
યદ્યાગ્નિર્દૂરગો વિપ્ર પાર્વણે સમુપસ્થિતે
હે વિદ્વાન, જો પર્વકાળ નજીક હોય અને અગ્નિ દૂર હોય—
ક્ષયાહે ચૈવ સંપ્રાત્પે સ્વસ્યાગ્નિર્દૂરગો યદિ
જ્યારે અવસાનનો સમય આવે અને પોતાનો અગ્નિ દૂર હોય,
ઉપાસનાન્ગૌ દૂરસ્થે સમીપેભ્રાતરિ સ્થૈતે
પૂજા માટેનો અગ્નિ દૂર હોય અને ભાઈ નજીક ઉભો હોય,